उत्तराखंडचे दिग्गज नेमबाज आणि पद्मश्री जसपाल राणा यांच्यावर आज वाराणसीच्या मणिकर्णिका घाटावर अंत्यसंस्कार करण्यात येणार आहेत. शुक्रवारी संध्याकाळी 7:45 वाजता त्यांचे पार्थिव शरीर दिल्लीहून देहरादूनमधील पोंडा येथील मझोन गावात पोहोचले होते. तिथे रात्री उशिरापर्यंत खेळाडू, राजकीय नेते आणि हितचिंतकांनी त्यांच्या अंत्यदर्शनासाठी गर्दी केली होती. शनिवारी सकाळी पार्थिव शरीर चार्टर्ड विमानाने वाराणसीला नेण्यात येईल. अंत्यसंस्कारात क्रीडा आणि राजकारण क्षेत्रातील अनेक प्रमुख व्यक्ती उपस्थित राहण्याची शक्यता आहे. सूत्रांनुसार, राणा यांच्या अंत्यसंस्कारात उत्तर प्रदेशचे मुख्यमंत्री योगी आदित्यनाथही सहभागी होतील. जसपाल राणा (49) यांचे शुक्रवारी सकाळी निधन झाले होते. ते गेल्या 11 दिवसांपासून दिल्लीतील मॅक्स साकेत रुग्णालयात दाखल होते. जर्मनीहून परतताना विमानात त्यांची तब्येत बिघडली होती. गुरूंना अंतिम निरोप देताना मनू भाकर भावूक ऑलिंपिक पदक विजेती मनू भाकर शुक्रवारीच आपले प्रशिक्षक जसपाल राणा यांना अखेरचा निरोप देण्यासाठी देहरादूनला पोहोचली होती. प्रशिक्षकांच्या पार्थिव शरीराला पाहून ती स्वतःला आवरू शकली नाही आणि जसपाल राणा यांचे वडील नारायण सिंह राणा यांना मिठी मारून रडली. मनू भाकरच्या कारकिर्दीत जसपाल राणा यांची भूमिका अत्यंत महत्त्वाची राहिली आहे. कनिष्ठ स्तरापासून ते आंतरराष्ट्रीय स्तरापर्यंत पोहोचवण्यासाठी त्यांनी मनूला सातत्याने मार्गदर्शन केले. पॅरिस ऑलिंपिकमध्ये मनूने जिंकलेल्या दोन पदकांमागेही जसपाल राणा यांचे प्रशिक्षण आणि अनुभव हे मोठे कारण मानले जाते. 600 हून अधिक पदके, 2006 च्या एशियाडमध्ये रचला इतिहास जसपाल राणा भारतीय नेमबाजी इतिहासातील सर्वात यशस्वी खेळाडूंपैकी एक मानले जातात. विविध राष्ट्रीय आणि आंतरराष्ट्रीय स्पर्धांमध्ये त्यांच्या नावावर 600 हून अधिक पदके नोंदवली आहेत. 1994 मध्ये मिलान येथे झालेल्या ज्युनियर वर्ल्ड शूटिंग चॅम्पियनशिपमध्ये त्यांनी सुवर्णपदकासह जागतिक विक्रम केला होता. त्याच वर्षी हिरोशिमा आशियाई क्रीडा स्पर्धेत सुवर्णपदक जिंकून त्यांनी आंतरराष्ट्रीय स्तरावर ओळख निर्माण केली. 2006 दोहा आशियाई क्रीडा स्पर्धा त्यांच्या कारकिर्दीतील सुवर्ण अध्याय मानला जातो. तिथे त्यांनी 25 मीटर सेंटर फायर पिस्तूलमध्ये 590 गुणांचा जागतिक-समान स्कोअर केला आणि तीन सुवर्ण तसेच एक रौप्य पदक जिंकले. राहुल गांधींशी शूटिंग रेंजमध्ये झाली मैत्री जसपाल राणा यांचे नाते केवळ क्रीडा जगतापुरते मर्यादित नव्हते. त्यांचे राहुल गांधी यांच्यासोबतच मुख्यमंत्री पुष्कर सिंह धामी यांच्याशीही वैयक्तिक संबंध होते. काही कौटुंबिक सूत्रांनुसार, राणा आणि काँग्रेस नेते राहुल गांधी यांची पहिली भेट शूटिंग रेंजमध्ये झाली होती. नेमबाजीच्या समान छंदामुळे दोघे जवळ आले आणि नंतर राजकारणात आल्यानंतरही हे नाते कायम राहिले. 2012 मध्ये काँग्रेसमध्ये सामील झाल्यानंतर जसपाल राणा पक्षाच्या कार्यक्रमांमध्ये सक्रिय दिसले. राहुल गांधींसोबत त्यांच्या अनेक भेटीगाठी आणि सार्वजनिक कार्यक्रम चर्चेत राहिले. त्यांच्या निधनावर राहुल गांधींनीही शोक व्यक्त करत भारतीय नेमबाजीतील त्यांच्या योगदानाची आठवण काढली. भाजपपासून काँग्रेसपर्यंत, वडील वेगळ्या पक्षात राहिले खेळानंतर जसपाल राणा राजकारणातही सक्रिय झाले. 2009 मध्ये ते भाजपच्या तिकिटावर टिहरी लोकसभा मतदारसंघातून निवडणुकीच्या रिंगणात उतरले, मात्र त्यांना विजय मिळवता आला नाही. नंतर त्यांनी काँग्रेसमध्ये प्रवेश केला. त्यावेळी त्यांचे वडील नारायण सिंह राणा भाजपमध्ये सक्रिय होते, तर जसपाल काँग्रेससाठी प्रचार करत होते. वडील-मुलाची वेगळी राजकीय वाटचाल त्या काळात उत्तराखंडमधील चर्चेच्या राजकीय कथांपैकी एक होती. राजनाथ सिंह यांच्या कुटुंबाशीही नाते होते जसपाल राणा यांची बहीण सुषमा सिंह यांचे लग्न संरक्षण मंत्री राजनाथ सिंह यांचे पुत्र आणि नोएडाचे आमदार पंकज सिंह यांच्याशी झाले आहे. या नात्यामुळे त्यांचे कुटुंब देशातील प्रमुख राजकीय व्यक्तींशीही जोडले गेले. क्रीडा, राजकारण आणि सामाजिक जीवनात सक्रिय असलेले जसपाल राणा आपल्या मागे असा वारसा सोडून गेले आहेत, ज्यात पदके, विक्रम, शिष्य आणि प्रेरणा यांची लांबच लांब साखळी समाविष्ट आहे. वडील ITBP मध्ये होते, लहानपणी राणांना दिली पिस्तूल जसपाल राणा यांचा जन्म 28 जून 1976 रोजी उत्तरकाशी येथे झाला होता. मात्र, मूळचे ते टिहरीचे रहिवासी होते. त्यांचे वडील नारायण सिंह राणा इंडो-तिबेट बॉर्डर पोलीस, म्हणजेच ITBP मध्ये तैनात होते. नंतर ते उत्तराखंडचे पहिले क्रीडा मंत्रीही बनले. शूटिंगबद्दल त्यांना विशेष प्रेम होते आणि त्यांनीच मुलाला अवघ्या 10 वर्षांच्या वयात पिस्तूल दिले होते. कुटुंबात खेळाचे वातावरण इतके मजबूत होते की त्यांची बहीण सुषमा सिंग आणि भाऊ सुभाष राणा हे देखील राष्ट्रीय स्तराचे नेमबाज बनले. लहानपणापासूनच जसपालचा बराचसा वेळ शूटिंग रेंजमध्ये जाऊ लागला आणि येथूनच त्या प्रवासाची सुरुवात झाली, ज्याने त्यांना जगातील सर्वोत्तम नेमबाजांच्या रांगेत उभे केले. 12 वर्षांच्या वयात पहिले पदक, 18 वर्षांत अर्जुन पुरस्कार 1988 मध्ये अहमदाबाद येथे आयोजित राष्ट्रीय शूटिंग चॅम्पियनशिपमध्ये 12 वर्षांच्या जसपाल राणाने रौप्य पदक जिंकून देशाचे लक्ष वेधले. यानंतर त्यांनी राष्ट्रीय स्पर्धांमध्ये सातत्याने उत्कृष्ट कामगिरी केली आणि भारतीय नेमबाजीचा नवा चेहरा म्हणून उदयास आले. त्यांच्या प्रतिभेचा अंदाज यावरून लावता येतो की, अवघ्या 18 वर्षांच्या वयात त्यांना अर्जुन पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले. त्या काळात इतक्या कमी वयात हे यश मिळवणे ही एक मोठी उपलब्धी मानली गेली.
Source link
शूटर जसपाल राणावर आज अंत्यसंस्कार:वाराणसीच्या मणिकर्णिका घाटावर होणार, मुख्यमंत्री योगी उपस्थित राहणार
