![]()
लाल किल्ल्याजवळ झालेल्या स्फोटामागे अल-कायदाशी संबंधित संघटनेचा हात होता. संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषदेच्या (UNSC) 38व्या अहवालात हा दावा करण्यात आला आहे. 10 नोव्हेंबर 2025 च्या संध्याकाळी लाल किल्ल्याजवळ झालेल्या या स्फोटात 11 लोकांचा मृत्यू झाला होता, तर अनेक इतर लोक जखमी झाले होते. अहवालानुसार, अल-कायदा इन द इंडियन सबकॉन्टिनेंट (AQIS) ने हा स्फोट घडवून आणला. यात म्हटले आहे की AQIS आता लहान-लहान सेलद्वारे काम करत आहे आणि त्याने आपले लॉजिस्टिक्स व आर्थिक नेटवर्क देखील तयार केले आहे. यापूर्वी आलेल्या UNSC च्या 37व्या अहवालात एका सदस्य देशाने या हल्ल्यामागे जैश-ए-मोहम्मद (JeM) चा हात असल्याचे सांगितले होते. म्हणजेच, या हल्ल्याबाबत संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषदेच्या सलग दोन अहवालांमध्ये दोन वेगवेगळ्या दहशतवादी संघटनांची नावे समोर आली आहेत. तथापि, NIA च्या आरोपपत्रात दावा करण्यात आला होता की आरोपी AQIS शी संबंधित होते. AQIS बांगलादेशातही आपले दहशतवादी सेल तयार करण्याचा प्रयत्न करत आहे UNSC च्या विश्लेषणात्मक समर्थन आणि निर्बंध देखरेख पथकाचा हा अहवाल सोमवारी प्रसिद्ध करण्यात आला. यात म्हटले आहे की AQIS आता विखुरलेल्या लहान दहशतवादी संघटनेऐवजी एक प्रादेशिक दहशतवादी नेटवर्क म्हणून विकसित झाले आहे. संघटनेने आपले लॉजिस्टिक्स आणि आर्थिक नेटवर्क तयार केले आहे आणि आता मोठ्या गटांऐवजी लहान, स्वतंत्र सेलद्वारे काम करत आहे. या अहवालात म्हटले आहे की AQIS बांगलादेशातही आपले दहशतवादी सेल (घटक) तयार करण्याचा प्रयत्न करत आहे. अहवालात याला प्रादेशिक सुरक्षेसाठी गंभीर चिंतेचा विषय म्हटले आहे. रासायनिक आणि जैविक शस्त्रे बनवण्याचा प्रयत्न करत असलेला अलकायदा रिपोर्टमध्ये म्हटले आहे की, अल-कायदा आणि इस्लामिक स्टेट (ISIL/दाएश) दीर्घकाळापासून अशी विषारी रासायनिक आणि जैविक शस्त्रे बनवण्याचा प्रयत्न करत आहेत, ज्यामुळे मोठ्या संख्येने लोकांना हानी पोहोचवता येईल. मात्र, आतापर्यंत त्यांना यात पूर्ण यश मिळालेले नाही, कारण अशी शस्त्रे बनवणे अत्यंत कठीण काम आहे.
रिपोर्टनुसार, या दहशतवादी संघटनांशी संबंधित ऑनलाइन नेटवर्कवर अजूनही असे विषारी पदार्थ बनवण्याचे मार्ग आणि माहिती सामायिक केली जात आहे.
फेब्रुवारीमध्ये ISIL च्या ‘इनवेड’ या इंग्रजी मासिकात बोटुलिनम टॉक्सिन आणि सायनाइडसारखे विषारी पदार्थ तयार करण्यासंबंधीच्या सूचना प्रकाशित करण्यात आल्या होत्या.
रिपोर्टमध्ये असेही म्हटले आहे की, ISIL-K ने मागील 12 महिन्यांत त्यांच्या नेटवर्कमध्ये ‘रायसिन’ नावाचे एक अत्यंत विषारी द्रव्य तयार करण्यासंबंधीची माहिती देखील सामायिक केली आहे. 2014 मध्ये AQIS ची स्थापना झाली होती AQIS ही अल-कायदाची दक्षिण आशियातील सक्रिय संघटना आहे. याची स्थापना सप्टेंबर 2014 मध्ये अल-कायदा प्रमुख अयमान अल-जवाहिरी यांनी केली होती. याचा उद्देश भारत, पाकिस्तान आणि बांगलादेश यांसारख्या देशांमध्ये अल-कायदाचे जाळे वाढवणे हा होता. अमेरिकन नॅशनल काउंटरटेररिज्म सेंटरनुसार, AQIS सध्या प्रामुख्याने अफगाणिस्तानमध्ये सक्रिय आहे, तर त्याच्या नेटवर्कच्या हालचाली पाकिस्तान, भारत आणि बांगलादेशमध्येही नोंदवल्या गेल्या आहेत. ही संघटना मोठ्या हल्ल्यांऐवजी लहान-लहान सेलद्वारे काम करते आणि हत्या, सशस्त्र हल्ले, घातपात आणि आत्मघाती हल्ले यांसारख्या कारवायांमध्ये सामील आहे. अमेरिकेने 2016 मध्ये याला परदेशी दहशतवादी संघटना म्हणून घोषित केले होते. NIA ने देखील AQIS चा हात असल्याचे सांगितले होते NIA ने मे महिन्यात 11 आरोपींविरुद्ध सुमारे 7,500 पानांचे आरोपपत्र दाखल केले आहे. राऊज एव्हेन्यू न्यायालय यावर 27 ऑगस्ट रोजी सुनावणी करेल. आरोपपत्रात 580 हून अधिक साक्षीदारांचे जबाब देखील समाविष्ट आहेत. यात दावा करण्यात आला होता की सर्व आरोपी दहशतवादी संघटना सार गजवत-उल-हिंद आणि अल-कायदा इन इंडियन सबकॉन्टिनेंट (AQIS) शी संबंधित होते. स्फोटात वापरलेले TATP स्फोटक आरोपींनी स्वतः तयार केले होते NIA च्या तपासात समोर आले होते की काही आरोपी कट्टरपंथी विचारसरणीने प्रभावित झालेले वैद्यकीय व्यावसायिक होते. 2022 मध्ये श्रीनगरमध्ये झालेल्या एका गुप्त बैठकीत त्यांनी “AGuH Interim” नावाच्या संघटनेला पुन्हा सक्रिय केले आणि “Operation Heavenly Hind” सुरू केले होते. आरोपींनी नवीन सदस्यांची भरती केली होती आणि मोठ्या प्रमाणावर स्फोटके तयार केली होती. एजन्सीने सांगितले की, स्फोटात वापरलेले TATP स्फोटक आरोपींनी स्वतः तयार केले होते. यासाठी रसायने आणि उपकरणे ऑनलाइन आणि ऑफलाइन पद्धतीने जमा करण्यात आली होती. तपासणीत हे देखील समोर आले होते की आरोपी AK-47, क्रिन्कोव्ह रायफल आणि इतर शस्त्रे गोळा करण्यासोबतच ड्रोन आणि रॉकेट ऑपरेटेड IED वरही प्रयोग करत होते. IA ने आतापर्यंत या प्रकरणात 11 लोकांना अटक केली आहे. फरार आरोपींचा शोध सुरू आहे. 10 नोव्हेंबर 2025 च्या संध्याकाळी दिल्ली हादरली होती दिल्लीच्या ऐतिहासिक लाल किल्ल्याच्या परिसरात 10 नोव्हेंबर 2025 च्या संध्याकाळी अचानक एक जोरदार स्फोट झाला होता. स्फोट इतका भीषण होता की आजूबाजूला उभ्या असलेल्या गाड्यांच्या काचा फुटल्या होत्या. अनेक दुकाने आणि इमारतींनाही नुकसान झाले होते. या स्फोटात 11 लोकांचा मृत्यू झाला होता, तर अनेक लोक गंभीर जखमी झाले होते. प्राथमिक तपासणीतच तपास यंत्रणांना संशय आला होता की हा कोणताही साधा स्फोट नसून, उच्च-तीव्रतेचा VBIED हल्ला होता. घटनेनंतर संपूर्ण दिल्ली-NCR मध्ये हाय अलर्ट घोषित करण्यात आला होता. देशातील अनेक सुरक्षा यंत्रणा आणि फॉरेन्सिक पथके घटनास्थळी पोहोचली होती. नंतर या प्रकरणाची गांभीर्यता लक्षात घेऊन तपास राष्ट्रीय तपास यंत्रणा (NIA) कडे सोपवण्यात आला होता.
Source link