एलन मस्क यांची कंपनी स्पेसएक्स अमेरिकेच्या दक्षिण लुईझियानामध्ये जगातील सर्वात मोठे रॉकेट लॉन्च कॉम्प्लेक्स बनवत आहेत. या प्रकल्पावर कंपनी 100 अब्ज डॉलर म्हणजेच सुमारे ₹9.50 लाख कोटींची गुंतवणूक करेल. ‘स्टारबेस, लुईझियाना’ हे स्पेसएक्सचे दुसरे ‘स्टारबेस’ कॅम्पस असेल. हे नवीन स्पेसपोर्ट लुईझियानाच्या पिकान बेटावर 1.25 लाख एकरमध्ये पसरलेले असेल, जे न्यूयॉर्कमधील मॅनहॅटन शहरापेक्षा आठपट मोठे आहे. येथून स्पेसएक्सचे नेक्स्ट-जनरेशन रॉकेट ‘स्टारशिप’ आणि AI आधारित उपग्रह अंतराळात पाठवले जातील. बांधकाम 2029 पासून सुरू होण्याची अपेक्षा आहे. 3,000 नवीन नोकऱ्या मिळतील, सरासरी पगार ₹88 लाख वार्षिक असेल लुइसियानाचे गव्हर्नर जेफ लँड्री यांनी याला राज्याच्या अर्थव्यवस्थेसाठी एक मोठे पाऊल म्हटले आहे. लँड्री यांच्या मते, या स्पेसपोर्टमुळे या क्षेत्रात किमान 3 हजारांहून अधिक थेट नोकऱ्या निर्माण होतील. येथे काम करणाऱ्या कर्मचाऱ्यांचा सरासरी वार्षिक पगार 92,600 डॉलर म्हणजेच सुमारे 88 लाख रुपये असेल, जो वर्मिलियन पॅरिशच्या सध्याच्या सरासरी उत्पन्नाच्या जवळपास दुप्पट आहे. गव्हर्नर म्हणाले, “हा प्रकल्प रोजगार, समुदायांसाठी प्रगती आणि आपल्या किनारी भागांसाठी सुरक्षा घेऊन येईल.” कॅम्पस ‘स्वयंपूर्ण’ असेल, स्वतः इंधन आणि वीज निर्माण करेल स्पेसएक्सच्या अध्यक्षा ग्विन शॉटवेल यांनी सांगितले की, हा कॅम्पस पूर्णपणे ‘स्वयंपूर्ण’ असेल. स्वतःचे इंधन आणि वीज: कॉम्प्लेक्सच्या आतच रॉकेट प्रोपेलंटसाठी मिथेन वायूचे उत्पादन होईल आणि वीज निर्मिती सुविधा (इलेक्ट्रिसिटी जनरेशन फैसिलिटी) स्थापित केली जाईल. शिपिंग आणि वाहतूक: स्टारशिप रॉकेट्सच्या वाहतुकीसाठी डीप-वॉटर शिपिंग पोर्ट्स आणि वाहन प्रक्रिया युनिट्स तयार केल्या जातील. एक समर्पित विमानतळ देखील बांधला जाऊ शकतो. शॉटवेल म्हणाले की, या सुविधेचे उद्दिष्ट दरवर्षी स्टारशिपच्या हजारो उड्डाणांना समर्थन देणे आहे, जरी हे अभियांत्रिकी आणि नियामक मंजुरीवर अवलंबून असेल. रॉकेट उत्पादन नाही, फक्त प्रक्षेपण होईल हे लुईझियाना कॅम्पस स्पेसएक्सच्या टेक्सास येथील ‘स्टारबेस’पेक्षा खूप वेगळे असेल. टेक्सासमध्ये रॉकेट्सचे उत्पादन आणि असेंबली केली जाते, तर लुईझियाना सुविधेत रॉकेटचे उत्पादन होणार नाही. याचे मुख्य लक्ष केवळ उच्च-वारंवारतेने म्हणजेच वेगाने प्रक्षेपणावर असेल. पिकान बेटाची भौगोलिक स्थिती अशी आहे की येथून रॉकेट्सना सन-सिंक्रोनस ऑर्बिटमध्ये (सूर्य-समकालिक कक्षेत) सहजपणे पाठवता येते. ही ऑर्बिट (कक्षा) सौर-ऊर्जेवर चालणाऱ्या उपग्रहांसाठी सर्वात योग्य मानली जाते. लुईझियाना स्पेसपोर्टद्वारे मस्क यांची दोन मोठी उद्दिष्ट्ये… ज्ञान भाग: ‘सन-सिंक्रोनस ऑर्बिट’ म्हणजे काय? ही पृथ्वीची अशी कक्षा आहे, जिथे उपग्रह नेहमी सूर्याच्या एकाच कोनातून प्रवास करतो. म्हणजेच, उपग्रह ज्या ठिकाणाहून जातो, तिथे नेहमी सूर्यप्रकाश असतो. सौर-ऊर्जेवर चालणारे उपग्रह आणि पृथ्वी-निरीक्षण उपग्रहांसाठी ही कक्षा सर्वोत्तम मानली जाते.
Source link
मस्क जगातील सर्वात मोठे रॉकेट लॉन्च कॉम्प्लेक्स बनवणार:हे मॅनहॅटन शहरापेक्षा 8 पट मोठ्या जमिनीवर बांधणार, दरवर्षी हजारो स्टारशिप रॉकेट प्रक्षेपित होतील
