बाजारापेक्षा 18% स्वस्त-कांदा विकणार सरकार, दिल्लीत ₹35/किलो मिळेल:4 शहरांमध्येही पुरवठा होईल, एका महिन्यात 28% महाग झाला

देशातील कांद्याच्या वाढत्या किमती नियंत्रणात आणण्यासाठी केंद्र सरकार दिल्लीत 35 रुपये प्रति किलो सवलतीच्या दराने कांदा विकणार आहे. सध्या येथे कांदा 55 रुपये प्रति किलोने विकला जात आहे. हे सध्याच्या सरासरी किरकोळ किमतीपेक्षा सुमारे 36% म्हणजेच 20 रुपये कमी आहे. यासाठी बुधवारी 800 टन कांद्याची पहिली खेप घेऊन ‘कांदा एक्सप्रेस’ दिल्लीत पोहोचेल. ग्राहक व्यवहार सचिव निधी खरे यांनी मंगळवारी सांगितले की, दिल्लीत हा कांदा नाफेड (Nafed), NCCF आणि केंद्रीय भंडारच्या स्टोअर्सद्वारे विकला जाईल. चार मोठ्या केंद्रांवरही ट्रेनने कांदा पाठवला जात आहे निधी खरे यांनी सोशल मीडियावर माहिती दिली की, फक्त दिल्लीतच नाही, तर देशातील इतर चार मोठ्या केंद्रांमध्ये – चेन्नई, एर्नाकुलम, मदुरै आणि गुवाहाटी येथेही रेल्वेमार्गे मोठ्या प्रमाणात कांदा पाठवला जात आहे. या शहरांमध्ये पाठवला जाणारा कांदा महाराष्ट्रातील नाशिकमध्ये ठेवलेल्या सरकारी बफर स्टॉकमधून काढण्यात आला आहे. या प्रमुख ग्राहक केंद्रांमध्ये वाढत्या किमतींवर त्वरित नियंत्रण मिळवणे हा सरकारचा उद्देश आहे. कांदा एका महिन्यात २८% आणि वर्षभरात ५६% महागला सरकारी आकडेवारीनुसार, देशभरात कांद्याची सरासरी किरकोळ किंमत गेल्या एका महिन्यात २८% पेक्षा जास्त वाढली आहे. २५ जुलै रोजी जो कांदा ₹३४.८० प्रति किलो मिळत होता, तो २५ ऑगस्ट रोजी ₹४४.७२ प्रति किलोवर पोहोचला. तर, बरोबर एक वर्षापूर्वी म्हणजेच २५ ऑगस्ट रोजी ही किंमत ₹२८.६७ प्रति किलो होती, त्या तुलनेत या वर्षी किमतींमध्ये ५६% ची मोठी वाढ झाली आहे. घाऊक बाजारातही 1 महिन्यात ₹22.54 ची वाढ केवळ किरकोळच नाही, तर घाऊक बाजारातही कांद्याच्या किमती झपाट्याने वाढल्या आहेत. ग्राहक मंत्रालयाच्या आकडेवारीनुसार, 25 ऑगस्ट रोजी सरासरी घाऊक भाव ₹36.73 प्रति किलो नोंदवला गेला, जो मागील वर्षीच्या याच तारखेच्या (₹22.54) तुलनेत 63% जास्त आहे. गेल्या एका महिन्यातच घाऊक किमतींमध्ये 33.5% वाढ झाली आहे. ‘कांदा एक्सप्रेस’च्या फेऱ्या वाढल्या, 16 शहरांपर्यंत पोहोचणार पुरवठा मोठ्या प्रमाणावर कांद्याची वाहतूक सोपी आणि जलद करण्यासाठी सरकारने ‘कांदा एक्सप्रेस’ सुरू केली आहे. सन 2024-25 मध्ये, केवळ 14 रेल्वे रॅकद्वारे 5 शहरांमध्ये सुमारे 12,000 टन कांदा पाठवण्यात आला होता. तर, सन 2025-26 मध्ये ही योजना मोठ्या प्रमाणावर वाढवण्यात आली आहे. आतापर्यंत 86 रेल्वे रॅकद्वारे देशातील 16 प्रमुख शहरांमध्ये सुमारे 88,000 टन कांदा पोहोचवण्यात आला आहे. सरकारकडे 1.21 लाख टन कांद्याचा बफर साठा किमती वाढूनही, सरकारचे म्हणणे आहे की देशात कांद्याच्या उपलब्धतेबद्दल काळजी करण्याची गरज नाही. प्राइस स्टेबलायझेशन फंड योजनेअंतर्गत, विविध उत्पादक राज्यांमध्ये बफर साठा ठेवला जातो. सन 2026 साठी सरकारकडे सुमारे 1.21 लाख टन कांद्याचा सुरक्षित बफर साठा उपलब्ध आहे. याव्यतिरिक्त, सन 2025-26 मध्ये देशाचे एकूण कांदा उत्पादन 307.37 लाख टन राहण्याचा अंदाज आहे, जे मागील वर्षाच्या 307.67 लाख टन इतकेच आहे. सरकारच्या मते, येत्या काही महिन्यांत देशांतर्गत मागणी पूर्ण करण्यासाठी देशात पुरेसा कांदा उपलब्ध आहे. ऑगस्ट-सप्टेंबरमध्ये कांदा का महाग होतो? तज्ज्ञ आणि सरकारच्या मते, दरवर्षी ऑगस्ट आणि सप्टेंबर महिन्यांत कांद्याच्या किमतीत हंगामी वाढ होते. यामागे मुख्य कारणे आगामी सणांमुळे वाढणारी मागणी, पाऊस आणि हवामानामुळे पुरवठा साखळीत येणारे अडथळे आणि मंडईत साठा जुना होणे ही आहेत. हाच कल लक्षात घेऊन सरकारने वेळेआधीच बाजारात आपला बफर साठा उतरवत आहे.



Source link