नवी दिल्ली8 मिनिटांपूर्वी
- कॉपी लिंक
शिक्षक दिनानिमित्त, राष्ट्रपती द्रौपदी मुर्मू यांनी शनिवारी दिल्लीतील विज्ञान भवन येथे देशभरातील ४८ शालेय शिक्षकांना राष्ट्रीय शिक्षक पुरस्काराने सन्मानित केले. यामध्ये केंद्रीय विद्यालय, नवोदय विद्यालय, सैनिक शाळा, आदर्श आदिवासी शाळा आणि पीएम श्री शाळांमधील शिक्षकांचा समावेश आहे.
या शिक्षकांनी अभ्यास सोपा आणि मनोरंजक बनवण्यासाठी विविध पद्धतींचा अवलंब केला. महाराष्ट्रातील वैभव वसंतराव कुलकर्णी यांनी गणिताचे कठीण विषय समजावण्यासाठी ७०० हून अधिक व्हिडिओ तयार केले. तर राजस्थानच्या दिव्येंदु सेन यांनी ५०० झाडांवर क्यूआर कोड लावून मुलांना झाडांची माहिती देण्याचा एक नवीन मार्ग अवलंबला.
याव्यतिरिक्त, पंजाबच्या दिनेश कुमार यांनी व्हर्च्युअल फिजिक्स लॅब आणि १०० हून अधिक कमी खर्चाचे मॉडेल्स तयार केले. ४८ शालेय शिक्षकांव्यतिरिक्त, उच्च शिक्षण संस्था आणि पॉलिटेक्निकमधील २१ शिक्षक व प्राध्यापक सदस्य आणि कौशल्य विकास मंत्रालयाच्या १३ कौशल्य प्रशिक्षकांनाही राष्ट्रीय शिक्षक पुरस्कार मिळाला आहे.
पंजाबचे शिक्षक दिनेश कुमार यांना राष्ट्रीय शिक्षक पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले. त्यांनी व्हर्च्युअल फिजिक्स लॅब आणि 100 हून अधिक शून्य-खर्च मॉडेल्स तयार करून विद्यार्थ्यांसाठी भौतिकशास्त्र सोपे आणि मनोरंजक बनवले.
शिक्षकांच्या विविध उपक्रमांमुळे मिळाला सन्मान
मंजरी महाजन, हिमाचल प्रदेश: शाळेत मुलांच्या शिक्षणासोबत पर्यावरणाच्या संरक्षणावर काम केले. कचरा वेगळा करणे, प्लास्टिक गोळा करणे आणि कॅम्पस प्लास्टिकमुक्त ठेवण्याची व्यवस्था केली.
दिव्येंदु सेन, राजस्थान: मुलांना अंतराळ संबंधित शिक्षण दिले आणि त्यांच्यासोबत 12 नवीन लघुग्रह शोधले. शाळेतील 500 झाडांवर क्यूआर कोड लावून त्यांच्याबद्दल माहिती दिली.
डॉ. वर्तिका गुलाटी, राजस्थान: मुलांना ऑनलाइन शिकवण्यासाठी गुगल मीट आणि गुगल फॉर्मचा वापर केला. कोविड दरम्यान ऑनलाइन वर्ग घेऊन मुलांचे शिक्षण सुरू ठेवले.
दिनेश कुमार, पंजाब: व्हर्च्युअल फिजिक्स लॅब तयार केली आणि 100 हून अधिक कमी खर्चाचे मॉडेल बनवले. यामुळे मुलांना फिजिक्स सहज समजण्यास मदत झाली आणि त्यांची भीती कमी झाली.
रवि जयसवाल, चंदीगड: शाळेत 3D घुमट थिएटर आणि हवामान केंद्र तयार केले. मुलांना अंतराळ आणि हवामानाबद्दल थेट प्रयोग आणि अनुभवाद्वारे समजावले.
वैभव वसंतराव कुलकर्णी, महाराष्ट्र: गणित सोप्या पद्धतीने शिकवण्यासाठी नवीन पद्धती आणि कमी खर्चाचे मॉडेल तयार केले. विद्यार्थ्यांच्या मदतीसाठी 700 हून अधिक व्हिडिओ देखील बनवले.
शालिनी कुशवाहा, यूपी: मुलांना शिकवण्यासाठी खेळ आणि विविध उपक्रमांचा वापर करतात. त्यांच्या प्रयत्नांमुळे शाळेत मुलांचे प्रवेश वाढले आहेत.
देशभरात 3 टप्प्यांत शिक्षकांची निवड झाली
शिक्षण मंत्रालयाच्या माहितीनुसार, राष्ट्रीय पुरस्कारासाठी 27 राज्ये, 7 केंद्रशासित प्रदेशांमधून 48 शिक्षकांची निवड करण्यात आली आहे. त्यांची निवड शालेय शिक्षण आणि साक्षरता विभागाने तीन टप्प्यांत केली. ही प्रक्रिया जिल्हा, राज्य आणि राष्ट्रीय स्तरावर पूर्ण झाली.
राष्ट्रीय पुरस्काराचा उद्देश शिक्षण क्षेत्रात उत्कृष्ट काम करणाऱ्या शिक्षकांना सन्मानित करणे हा आहे. यात अशा शिक्षकांची निवड केली जाते, ज्यांनी शिकवण्याच्या नवीन पद्धती वापरून विद्यार्थ्यांच्या शिकण्यात आणि विकासात योगदान दिले आहे.
पुरस्कार विजेत्या शिक्षकांना पंतप्रधान भेटले, विचारले – लोकांशी संवाद साधण्यासाठी टिप्स द्या
पंतप्रधान मोदींनीही पुरस्कार विजेत्या शिक्षकांशी संवाद साधला. यावेळी त्यांनी एका महिला शिक्षिकेला विचारले की, जर त्यांना चांगले सार्वजनिक वक्ते व्हायचे असेल तर काय करावे. शिक्षिकेने उत्तर दिले की, यासाठी सर्वात आधी आत्मविश्वास आवश्यक आहे. संपूर्ण बातमी वाचा…
1958 मध्ये राष्ट्रीय शिक्षक पुरस्काराची सुरुवात झाली होती
राष्ट्रीय शिक्षक पुरस्काराची सुरुवात 1958 मध्ये झाली होती. उत्कृष्ट आणि समर्पित शिक्षकांच्या योगदानाला सार्वजनिकरित्या सन्मानित करणे हा याचा उद्देश आहे.
या पुरस्कारासाठी अशा शिक्षकांची निवड केली जाते, ज्यांनी:
- शिक्षणाचा दर्जा सुधारण्यासाठी उल्लेखनीय काम केले असेल.
- विद्यार्थ्यांच्या शिकण्यात आणि विकासात योगदान दिले असेल.
- अभ्यासाचे नवीन आणि प्रभावी मार्ग अवलंबले असतील.
- आपल्या कामातून इतर शिक्षकांसाठी आदर्श निर्माण केला असेल.
