36 मिनिटांपूर्वी
- कॉपी लिंक
आजच्या प्रमुख चालू घडामोडी, ज्या सरकारी नोकऱ्यांची तयारी करणाऱ्या विद्यार्थ्यांसाठी महत्त्वाच्या आहेत-
आंतरराष्ट्रीय (INTERNATIONAL)
1. NASA ने आर्टेमिस III च्या क्रूची घोषणा केली
- 9 जून रोजी अमेरिकन अंतराळ संस्था नासाने आर्टेमिस III (Artemis) मिशनसाठी चार अंतराळवीरांची नावे जाहीर केली.
- या क्रूमध्ये कमांडर रँडी ब्रेसनिक, पायलट लुका परमिटानो, मिशन स्पेशलिस्ट आंद्रे डग्लस आणि फ्रँक रुबिओ यांचा समावेश आहे.
- पायलट लुका परमिटानो इटलीचे आहेत, तर उर्वरित तिन्ही अंतराळवीर अमेरिकन नागरिक आहेत.
- अंतराळवीर बॉब हाइन्स यांना बॅकअप पायलट म्हणून नामांकित करण्यात आले आहे. ते मुख्य क्रूसोबतच प्रशिक्षण घेतील.
- चार सदस्यांचा हा क्रू एलॉन मस्कच्या स्पेसएक्स आणि जेफ बेझोसच्या ब्लू ओरिजिनच्या चंद्रयानांची पहिल्यांदाच अंतराळात चाचणी करेल.
- आर्टेमिस III मोहिमेअंतर्गत अंतराळवीर चंद्रावर उतरणार नाहीत, तर त्याच्या कक्षेभोवती फिरतील.
- आर्टेमिस III हे 2027 साठी नियोजित आहे आणि आतापर्यंतच्या सर्वात जटिल मानवी अंतराळ मोहिमांपैकी एक मानले जात आहे.
- आर्टेमिस III मोहिमेचे उद्दिष्ट चंद्राच्या दक्षिण ध्रुवाजवळ मानवाला उतरवणे हे आहे. ही मोहीम मंगळावरील भविष्यातील मानवी मोहिमांसाठी आधार तयार करेल.
- यापूर्वी 1 एप्रिल रोजी नासाने आर्टेमिस II मोहीम सुरू केली होती.
- आर्टेमिस-II ने अलीकडेच चंद्राभोवती फिरून अपोलो 13 चा सर्वात लांब अंतराचा विक्रम मोडला होता.
डावीकडून उजवीकडे – आंद्रे डग्लस, लुका परमिटानो, रँडी ब्रेसनिक आणि फ्रँक रुबिओ.
राष्ट्रीय (NATIONAL)
2. बजाज ऑटोचे व्यवस्थापकीय संचालक राजीव राजीनामा देतील
- बजाज फिनसर्वच्या एक्सचेंज फाइलिंगनुसार, बजाज ऑटोचे व्यवस्थापकीय संचालक राजीव बजाज बोर्डावरून राजीनामा देतील.
- 31 जुलै रोजी होणाऱ्या कंपनीच्या वार्षिक सर्वसाधारण सभे (AGM) नंतर राजीव संचालक पदावरून पायउतार होतील.
- राजीव यांनी आपल्या जबाबदाऱ्या कमी करण्यासाठी आणि ऑटोमोबाइल व्यवसायावर लक्ष केंद्रित करण्यासाठी हा निर्णय घेतला आहे.
- कंपनीने बजाज ऑटो टेक्नॉलॉजी लिमिटेड आणि बजाज ऑटो क्रेडिट लिमिटेडची स्थापना केली आहे.
- राजीव एप्रिलमध्ये बजाज फायनान्सच्या नॉन-एक्झिक्युटिव्ह डायरेक्टर पदावरूनही पायउतार झाले आहेत.
- बजाज ऑटो सध्या भारतातील सर्वात मोठ्या टू-व्हीलर उत्पादक कंपन्यांपैकी एक आहे.
- राजीव हे राहुल बजाज यांचे पुत्र आहेत, ज्यांनी बजाज ऑटोला ऑटोमोबाइल ब्रँड्समध्ये स्थापित करण्यात मोठी भूमिका बजावली होती.
- राजीव 5 मार्च 2002 रोजी कंपनीच्या बोर्डात सामील झाले होते आणि एप्रिल 2005 मध्ये त्यांनी बजाज ऑटोच्या व्यवस्थापकीय संचालकपदाचा कार्यभार स्वीकारला होता.
राजीव यांनी 1990 मध्ये बजाज ऑटोमधून आपल्या कारकिर्दीची सुरुवात केली होती.
3. रिलायन्स आणि मेटा भारतात पहिले AI डेटा सेंटर उभारणार
- 10 जून रोजी रिलायन्स इंडस्ट्रीजने मेटा (Meta) सोबत AI डेटा सेंटरसाठी भागीदारी केली आहे.
- हे मेटाचे पहिले डेटा सेंटर आहे. ते गुजरातच्या जामनगरमध्ये स्थापित केले जाईल.
- या डेटा सेंटरची क्षमता 168 मेगावॉट (MW) असेल.
- हे डेटा सेंटर पुढील 2 वर्षांत तयार केले जाईल.
- मेटाच्या मते, हे डेटा सेंटर अक्षय ऊर्जा वापरून चालेल आणि कूलिंगसाठी खारे पाणी गोडे करून (डीसॅलिनेटेड सी-वॉटर) वापरेल.
- हे भारतात आपल्या प्रकारातील पहिले ‘बिल्ट-टू-सूट’ (विशिष्ट गरजेनुसार बनवलेले) डेटा सेंटर असेल.
- मेटाने 2020 मध्ये जिओ प्लॅटफॉर्म्समध्ये 5.7 अब्ज डॉलरची गुंतवणूक केली होती.
- 2025 मध्ये दोन्ही कंपन्यांनी लामा एआय मॉडेलवर आधारित एंटरप्राइज एआय सोल्यूशन विकसित करण्यासाठी भागीदारी केली होती.
- भारत मेटाच्या सर्वात मोठ्या बाजारपेठांपैकी एक आहे, जिथे Facebook, Instagram आणि WhatsApp वर कोट्यवधी वापरकर्ते आहेत.
क्रीडा (SPORTS)
3. सृष्टी किरण अंडर-13 नंबर 1 टेनिसपटू बनली
- 10 जून रोजी भारतीय टेनिसपटू सृष्टी किरणने अंडर-13 टेनिस क्रमवारीत पहिले स्थान पटकावले.
- सृष्टीला सलग 5 ITF सर्किट ज्युनियर विजेतेपदे जिंकल्यानंतर हे स्थान मिळाले आहे.
- सृष्टीने 4 वर्षांच्या वयात कर्नाटक स्टेट लॉन टेनिस असोसिएशनसोबत खेळायला सुरुवात केली होती.
- सृष्टी 2024 मध्ये अखिल भारतीय टेनिस संघ (AITA) अंडर-10 चॅम्पियनशिप जिंकणारी सर्वात कमी वयाची खेळाडू ठरली होती.
- डिसेंबर 2024 मध्ये AITA गर्ल्स अंडर-12 क्रमवारीत सृष्टीने नंबर 1 स्थान पटकावले.
- सृष्टीने 2024 मध्ये अंडर-12 आंतरराष्ट्रीय स्पर्धेत भारताचे प्रतिनिधित्व केले होते.
सीनियर लेव्हल टेनिसमध्ये भारताचा कोणताही खेळाडू आजपर्यंत टॉप 10 रँकिंगमध्ये पोहोचलेला नाही. सृष्टी ज्युनियर लेव्हलमध्ये नंबर 1 बनणारी पहिली भारतीय खेळाडू आहे.
निधन (DEATH)
4. तमिळ दिग्दर्शक भारतीराजा यांचे निधन
- 10 जून रोजी तमिळ दिग्दर्शक भारतीराजा यांचे निधन झाले. ते 84 वर्षांचे होते.
- भारतीराजा यांनी 1977 मध्ये ’16 वयाथिनिले’ या चित्रपटातून आपल्या कारकिर्दीची सुरुवात केली होती.
- भारतीराजा यांच्या प्रमुख चित्रपटांमध्ये ‘किझाके पोगुम रेल’, ‘सिगप्पु रोजक्कल’, ‘अलैगल ओइवथिल्लई’, ‘काधल ओवियम’ आणि ‘मुधल मरियाथाई’ यांचा समावेश आहे.
- भारतीराजा यांनी ‘सोलवां सावन’ (1979), ‘रेड रोज’ (1980) आणि ‘सवेरे वाली गाडी’ (1986) सारख्या काही हिंदी चित्रपटांचे दिग्दर्शनही केले आहे.
- 2004 मध्ये भारतीराजा यांना भारतीय चित्रपटसृष्टीतील त्यांच्या योगदानासाठी पद्मश्रीने सन्मानित करण्यात आले.
- भारतीराजा यांना 6 राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार, चार साऊथ फिल्मफेअर पुरस्कारांसह अनेक पुरस्कारांनी सन्मानित करण्यात आले आहे.
- भारतीराजा यांनी चार दशकांहून अधिक काळ चाललेल्या कारकिर्दीत 40 हून अधिक चित्रपटांचे दिग्दर्शन केले.
- दिग्दर्शक म्हणून त्यांचा शेवटचा प्रदर्शित झालेला चित्रपट ‘मींडम ओरु मारियाथाई’ होता, जो 2020 मध्ये प्रदर्शित झाला होता.
विविध (MISCELLENEOUS)
5. भारतात 3 परदेशी विद्यापीठांचे कॅम्पस सुरू होतील
- 10 जून रोजी शिक्षण मंत्रालयाने तीन प्रमुख परदेशी विद्यापीठांना भारतात कॅम्पस सुरू करण्यासाठी लेटर ऑफ इंटेंट (LoP) जारी केले.
- शिक्षणमंत्री धर्मेंद्र प्रधान यांच्या उपस्थितीत उच्च शिक्षण विभागाचे सचिव आणि UGC अध्यक्ष डॉ. विनीत जोशी यांनी हे अनुमोदन पत्र सुपूर्द केले.
- या विद्यापीठांमध्ये ब्रिस्टल (University of Bristol), यॉर्क (University of York) आणि UNSW (University of New South Wales) यांचा समावेश आहे.
- युनिव्हर्सिटी ऑफ ब्रिस्टल आणि युनिव्हर्सिटी ऑफ यॉर्क आपले कॅम्पस मुंबईत स्थापन करतील.
- युनिव्हर्सिटी ऑफ न्यू साउथ वेल्स आपले कॅम्पस बेंगळुरूमध्ये सुरू करेल.
- या कॅम्पसमध्ये आंतरराष्ट्रीय प्राध्यापक आणि जागतिक अभ्यासक्रमाची सुविधा असेल.
- विद्यापीठे व्यवसाय, संगणक विज्ञान, सायबर सुरक्षा, वित्त आणि इतर क्षेत्रांमध्ये अभ्यासक्रम सुरू करतील.
- हे पाऊल राष्ट्रीय शिक्षण धोरणाचा भाग आहे. आता भारतात 5 परदेशी उच्च शिक्षण संस्था असतील.
आजचा इतिहास
11 जून
- 1866 मध्ये अलाहाबाद उच्च न्यायालयाची स्थापना झाली.
- 1897 मध्ये स्वातंत्र्यसेनानी राम प्रसाद बिस्मिल यांचा जन्म झाला होता.
- 2008 मध्ये ब्रह्मोस सुपरसोनिक क्षेपणास्त्राचा भारतीय वायुसेनेत समावेश करण्यात आला.
