- Marathi News
- National
- Narendra Modi LIVE Update | PM Modi 12 Years Tenure 2026 Photos; Amit Shah BJP India Longest Serving PM
नवी दिल्ली7 मिनिटांपूर्वी
- कॉपी लिंक
नरेंद्र मोदी यांनी 10 जून रोजी सर्वाधिक काळ निवडून आलेले पंतप्रधान होण्याचा विक्रम आपल्या नावावर केला आहे. मोदी यांनी 26 मे 2014 रोजी पंतप्रधानपदाची शपथ घेतली होती. आज त्यांच्या कार्यकाळाला 4399 दिवस पूर्ण झाले आहेत.
यापूर्वी हा विक्रम माजी पंतप्रधान जवाहरलाल नेहरू यांच्या नावावर होता. ते 4398 दिवस या पदावर होते. पंतप्रधान म्हणून मोदींचा हा सलग तिसरा कार्यकाळ आहे.
खरं तर, 15 ऑगस्ट 1947 रोजी देश स्वतंत्र झाल्यानंतर जवाहरलाल नेहरू यांची पंतप्रधान म्हणून नियुक्ती करण्यात आली होती. ते 15 ऑगस्ट 1947 ते 13 मे 1952 पर्यंत एकूण 1732 दिवस पंतप्रधान होते.
त्यानंतर 1952 मध्ये देशात पहिली सार्वत्रिक निवडणूक झाली. काँग्रेस सत्तेत आली. संसदीय पक्षाने नेहरूंची आपले नेते म्हणून निवड केली. त्यानंतर नेहरू 13 मे 1952 ते 27 मे 1964 पर्यंत सलग निवडून आलेले पंतप्रधान होते.
2014 मध्ये पहिल्यांदा संसदेत पोहोचलेल्या मोदींनी संसदेच्या पायऱ्यांवर माथा टेकवला. 2019 मध्ये संविधानाला प्रणाम केला. 2024 मध्ये संविधान हातात घेऊन माथ्याला लावले.
दिल्लीत आज NDA संसदीय दलाची बैठक
मोदी सरकारच्या 12 वर्षांच्या पूर्ततेनिमित्त बुधवारी एनडीएची महत्त्वाची बैठक होणार आहे. भारत मंडपममध्ये होणाऱ्या बैठकीत एनडीए शासित 22 राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेशांचे मुख्यमंत्री, उपमुख्यमंत्री, भाजप नेतृत्व आणि मित्रपक्षांचे प्रमुख नेते सहभागी होतील.
या बैठकीत मोदींच्या या विक्रमाबद्दल अभिनंदन प्रस्ताव मंजूर केला जाईल. यासोबतच ‘विकसित भारत-2047’ च्या रोडमॅपवर, केंद्र आणि राज्यांमध्ये उत्तम समन्वय, विकास प्रकल्प, ‘ईज ऑफ लिव्हिंग’ आणि ‘ईज ऑफ डूइंग बिझनेस’ पुढे नेण्यावर चर्चा होईल.
आधी ‘सलग कार्यकाळ’ आणि ‘एकूण कार्यकाळ’ मधील फरक समजून घ्या
सलग कार्यकाळ आणि एकूण कार्यकाळ यातील मुख्य फरक हा आहे की एखादे पद मध्येच सोडले आहे की नाही.
1. जेव्हा एखादा नेता कोणत्याही अडथळ्याशिवाय एकाच पदावर कायम राहतो, तेव्हा त्याला सलग कार्यकाळ म्हणतात.
उदाहरणार्थ: नरेंद्र मोदी 26 मे 2014 पासून सलग भारताचे पंतप्रधान आहेत. म्हणून त्यांचा सध्याचा कार्यकाळ सलग कार्यकाळ मानला जाईल.
2. जेव्हा एखाद्या नेत्याने एकाच पदावर वेगवेगळ्या कालावधीत काम केले असेल, तेव्हा त्या सर्व कालावधींची बेरीज करून एकूण कार्यकाळ काढला जातो.
उदाहरण: अटल बिहारी वाजपेयी तीन वेळा देशाचे पंतप्रधान राहिले. तिन्ही कालावधी एकत्र करून जो कालावधी निघेल, तो एकूण कार्यकाळ मानला जाईल.
मोदींना मिळाले 31 देशांचे सर्वोच्च सन्मान
पंतप्रधान झाल्यानंतर नरेंद्र मोदींना आतापर्यंत 31 देशांचे सर्वोच्च नागरिक सन्मान मिळाले आहेत. सर्वात आधी 3 एप्रिल 2016 रोजी सौदी अरेबियाने ‘ऑर्डर ऑफ किंग अब्दुलअजीज’ सन्मानाने त्यांना गौरविलं होतं.
याच वर्षी मे महिन्यात नॉर्वेच्या दौऱ्यादरम्यान मोदींना तेथील राजा हेराल्ड पंचम यांनी ‘ग्रांड क्रॉस ऑफ रॉयल नॉर्वेजियन ऑर्डर ऑफ मेरिट’ने सन्मानित केले होते. याव्यतिरिक्त, 2016 मध्ये संयुक्त राष्ट्रांकडून त्यांना यूएन चॅम्पियन ऑफ द अर्थ अवॉर्ड देखील मिळाला आहे. मोदींनी अमेरिका, ब्रिटन, ऑस्ट्रेलिया, फ्रान्स, यासह जगातील 15 देशांच्या संसदेला संबोधित केले आहे.
मोदी सरकारचे 13 मोठे निर्णय
- 1 जुलै 2015: डिजिटल इंडियासरकारने देशात इंटरनेट आणि ऑनलाइन सेवांना प्रोत्साहन देण्यासाठी डिजिटल इंडिया अभियान सुरू केले. यानंतर ऑनलाइन पेमेंट आणि सरकारी सेवा लोकांपर्यंत वेगाने पोहोचू लागल्या.
- 29 सप्टेंबर 2016: सर्जिकल स्ट्राइकउरी हल्ल्यानंतर भारतीय लष्कराने सीमा पार करून दहशतवाद्यांच्या अड्ड्यांवर हल्ला केला. सरकारने अशा कारवाईची सार्वजनिक माहिती देण्याची ही पहिलीच वेळ होती.
- 8 नोव्हेंबर 2016: नोटाबंदी500 आणि 1000 रुपयांच्या नोटा बंद करण्यात आल्या. लोकांना जुन्या नोटा बदलण्यासाठी आणि नवीन नोटा घेण्यासाठी बँकांमध्ये जावे लागले.
- 1 जुलै 2017: GST लागूदेशभरात एक नवीन कर प्रणाली सुरू झाली. अनेक वेगवेगळे कर रद्द करून एकच प्रणाली तयार करण्यात आली.
- 26 फेब्रुवारी 2019: बालाकोट हवाई हल्लापुलवामा हल्ल्यानंतर भारतीय वायुसेनेने पाकिस्तानमधील बालाकोट येथील दहशतवादी तळांवर हवाई हल्ला केला.
- 31 जुलै 2019: तिहेरी तलाक कायदाएकाच वेळी तीन तलाक बोलून लग्न संपवण्याची प्रथा कायद्याने गुन्हा ठरवण्यात आली.
- 5 ऑगस्ट 2019: कलम 370 रद्दजम्मू-काश्मीरचा विशेष दर्जा रद्द करण्यात आला. तसेच लडाखला स्वतंत्र केंद्रशासित प्रदेश बनवण्यात आले.
- 11 डिसेंबर 2019: CAA कायदाशेजारील देशांमधून आलेल्या काही गैर-मुस्लिम निर्वासितांना भारतीय नागरिकत्व देण्याचा मार्ग सोपा करण्यात आला.
- 2020-22: कोरोना आणि लसीकरण मोहीमकोरोना महामारीच्या काळात देशात लॉकडाउन लावण्यात आले आणि 220 कोटी कोरोना लसीचे डोस देण्यात आले.
- 28 मे 2023: नवीन संसद भवनदिल्लीत नवीन संसद भवनाचे उद्घाटन झाले. आता संसदेचे कामकाज याच नवीन इमारतीत होते.
- 9-10 सप्टेंबर 2023: G20 परिषदजगातील मोठ्या देशांच्या नेत्यांची बैठक दिल्लीत झाली. भारताने पहिल्यांदाच या परिषदेचे यजमानपद भूषवले.
- 22 जानेवारी 2024: राम मंदिरअयोध्येतील राम मंदिरात रामललाची प्राणप्रतिष्ठा झाली. या दिवशी मंदिर सामान्य लोकांसाठीही खुले झाले.
- 7 मे 2025: ऑपरेशन सिंदूरपहलगाम दहशतवादी हल्ल्यानंतर भारतीय लष्कराने पाकिस्तान आणि पीओकेमधील दहशतवाद्यांच्या अड्ड्यांवर हल्ला केला. हल्ल्यात 100 हून अधिक दहशतवादी मारले गेले. याला दहशतवादाविरोधातील मोठी कारवाई मानले गेले.
6-7 मे 2025 रोजी ऑपरेशन सिंदूर अंतर्गत भारताने पाकिस्तान आणि PoK मधील दहशतवादी ठिकाणांवर हवाई हल्ले केले होते.
2025: भारत जगातील चौथी सर्वात मोठी अर्थव्यवस्था बनला
वर्ष 2025 भारताच्या अर्थव्यवस्थेसाठी ऐतिहासिक ठरले. भारताने जपानला मागे टाकून जगातील चौथी सर्वात मोठी अर्थव्यवस्था बनला. दुसऱ्या तिमाहीत (Q2) जीडीपी वाढ 8.2% पर्यंत पोहोचली. नोव्हेंबरमध्ये किरकोळ महागाई दर 0.71% पर्यंत खाली आला. तर, नोव्हेंबरमध्ये बेरोजगारीचा दर कमी होऊन 4.7% राहिला, जो एप्रिल 2025 नंतरचा सर्वात नीचांक होता.
भारताच्या जीडीपीचे एकूण मूल्यांकन त्यावेळी 4.18 ट्रिलियन डॉलर (सुमारे ₹350 लाख कोटी) झाले होते. आंतरराष्ट्रीय मॉनिटरिंग फंडाने (IMF) असा अंदाज लावला होता की, जपानला मागे टाकल्यानंतर पुढील 2.5 ते 3 वर्षांत भारत जर्मनीलाही मागे टाकेल आणि 2030 पर्यंत 7.3 ट्रिलियन डॉलर (₹655 लाख कोटी) च्या अर्थव्यवस्थेसह जगात तिसऱ्या क्रमांकावर येईल.
मोदी सरकारने घेतलेले 2 निर्णय, जे मागे घेण्यात आले
पंतप्रधान मोदींच्या कार्यकाळात असे 2 निर्णय होते, जे विरोध, न्यायालयीन हस्तक्षेप आणि इतर परिस्थितींमुळे मागे घ्यावे लागले किंवा त्यात मोठे बदल करावे लागले.
1. तीन कृषी कायदे (2020–2021)
लागू: सप्टेंबर 2020 मागे घेतले: 19 नोव्हेंबर 2021 (घोषणा), 29 नोव्हेंबर 2021 (संसदेने रद्द केले)
सरकारने कृषी क्षेत्रात सुधारणा करण्यासाठी तीन नवीन कायदे लागू केले होते. पण शेतकऱ्यांनी याला विरोध केला. दिल्लीच्या आसपास सुमारे एक वर्ष आंदोलन चालले. त्यानंतर पंतप्रधान मोदींनी 19 नोव्हेंबर 2021 रोजी कायदे मागे घेण्याची घोषणा केली. संसदेने 29 नोव्हेंबर 2021 रोजी हे कायदे औपचारिकपणे रद्द केले.
2. भूमी अधिग्रहण अध्यादेश (2014-2015)
आणले: डिसेंबर 2014 मागे घेतले/समाप्त: ऑगस्ट 2015
सरकारने भूमी अधिग्रहण कायदा, 2013 मध्ये बदल करण्यासाठी अध्यादेश आणला. विरोधी पक्ष आणि शेतकरी संघटनांनी याला विरोध केला. हे विधेयक लोकसभेत मंजूर झाले, पण राज्यसभेत त्याला मंजुरी मिळाली नाही. सततच्या विरोधामुळे सरकारने ऑगस्ट 2015 मध्ये अध्यादेश पुढे वाढवला नाही आणि तो संपुष्टात येऊ दिला.
मोदींचे 2 गाजलेले कार्यक्रम
- मन की बात: सुरुवात- 3 ऑक्टोबर 2014हा पंतप्रधान नरेंद्र मोदींचा मासिक रेडिओ कार्यक्रम आहे, ज्यात ते देशवासियांशी संवाद साधताना प्रेरणादायी व्यक्ती, जनआंदोलने, सामाजिक मोहिमा आणि राष्ट्रीय मुद्द्यांवर चर्चा करतात. याचा उद्देश जनतेशी थेट संवाद साधणे आणि जनसहभाग वाढवणे हा आहे. जून 2026 पर्यंत याचे 135 भाग प्रसारित झाले आहेत.
- परीक्षा पे चर्चा: सुरुवात- 16 फेब्रुवारी 2018हा विद्यार्थी, पालक आणि शिक्षकांसोबत पंतप्रधानांचा वार्षिक संवाद कार्यक्रम आहे, ज्यात ते परीक्षेचा ताण, वेळ व्यवस्थापन, करिअर आणि आत्मविश्वासाशी संबंधित प्रश्नांची उत्तरे देतात. याचा उद्देश विद्यार्थ्यांना परीक्षेच्या ताणातून मुक्त होऊन अभ्यासावर लक्ष केंद्रित करण्यासाठी प्रेरित करणे हा आहे. 2026 पर्यंत याचे 9 भाग समोर आले आहेत.
मोदींच्या कार्यकाळातील 3 फोटो, जे चर्चेत राहिले
मोदींचा पाकिस्तान दौरा: 25 डिसेंबर 2015 रोजी काबूलहून दिल्लीला परत येत असताना मोदींनी अचानक पाकिस्तानला जाण्याचा निर्णय घेतला. त्याच संध्याकाळी मोदी लाहोर विमानतळावर उतरले, जिथे पाकिस्तानचे पंतप्रधान नवाज शरीफ यांनी त्यांचे स्वागत केले. मोदी नवाज शरीफ यांच्या घरीही गेले होते.
पाकिस्तानचे पंतप्रधान नवाज शरीफ पंतप्रधान मोदींना घेण्यासाठी विमानतळावर पोहोचले होते.
पंजाबमध्ये पंतप्रधान मोदींच्या सुरक्षेत त्रुटी: 5 जानेवारी 2022 रोजी पंजाबमधील फिरोजपूर येथे पंतप्रधान नरेंद्र मोदींच्या दौऱ्यादरम्यान त्यांच्या सुरक्षेत मोठी त्रुटी झाली होती. खराब हवामानामुळे पंतप्रधानांना भटिंडाहून रस्तेमार्गे हुसैनीवाला येथील शहीद स्मारकाकडे नेले जात होते, परंतु वाटेत आंदोलकांनी महामार्ग अडवल्यामुळे त्यांचा ताफा एका उड्डाणपुलावर सुमारे 15-20 मिनिटे अडकून पडला होता.
ताफा थांबल्यानंतर एसपीजी जवानांनी पीएम मोदींच्या गाडीला चारही बाजूंनी वेढले होते.
पापुआ न्यू गिनीच्या पंतप्रधानांनी मोदींच्या पायांना स्पर्श केला: 21 मे 2023 रोजी पंतप्रधान नरेंद्र मोदी पापुआ न्यू गिनी येथे पोहोचले होते. तेथील पंतप्रधान जेम्स मारेपे यांनी मोदींच्या पायांना स्पर्श करून त्यांचे स्वागत केले होते. यानंतर पंतप्रधान मोदींना विमानतळावरच गार्ड ऑफ ऑनर देण्यात आले होते. इंडो-पॅसिफिक प्रदेशात कोणत्याही भारतीय पंतप्रधानांचा हा पहिलाच दौरा होता.
पापुआ न्यू गिनीचे पंतप्रधान जेम्स मारेप यांनी आधी मोदींशी हस्तांदोलन केले, त्यानंतर त्यांचे पाय धरले होते.
मोदी सर्वाधिक फॉलो केले जाणारे नेते
पंतप्रधान मोदींचे X वर 10 कोटी 69 लाख फॉलोअर्स आहेत. ते जगातील सर्वाधिक फॉलो केले जाणाऱ्या नेत्यांमध्ये समाविष्ट आहेत. पहिल्या क्रमांकावर अमेरिकेचे माजी राष्ट्राध्यक्ष बराक ओबामा आणि दुसऱ्या क्रमांकावर डोनाल्ड ट्रम्प आहेत.
मोदी सत्तेत आले तेव्हा एनडीए 8 राज्यांमध्ये होती, आता 22 मध्ये
2014 मध्ये मोदी पंतप्रधान झाले तेव्हा भाजप आणि एनडीएची फक्त 8 राज्यांमध्ये सरकार होती. 2026 पर्यंत 22 राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेशांमध्ये भाजप किंवा एनडीएची सरकार आहे. एका आकडेवारीनुसार, सध्या भाजपच्या प्राथमिक सदस्यांची संख्या 14 कोटींपेक्षा जास्त आहे.
मोदींनी 12 वर्षांत 100 परदेश दौरे केले
पंतप्रधान म्हणून मोदींनी 2014 पासून आतापर्यंत 100 परदेश दौरे केले आहेत. यात द्विपक्षीय दौरे आणि आंतरराष्ट्रीय संघटनांच्या बैठकांचा समावेश आहे. मोदी सर्वाधिक 8-8 वेळा अमेरिका, यूएई आणि जपानला गेले.
आता भाजपच्या भवितव्याशी संबंधित हे 4 प्रश्न जाणून घ्या…
1. 2029 निवडणूक: मोदी फॅक्टर तितकाच प्रभावी राहील का?
नरेंद्र मोदींच्या नेतृत्वाखाली भाजपने 2014 च्या लोकसभा निवडणुकीत 282, 2019 मध्ये 303 आणि 2024 मध्ये 240 जागा जिंकल्या. सलग तीन निवडणुकांमध्ये मोदी हे पक्षाचा सर्वात मोठा चेहरा राहिले, परंतु 2024 च्या निकालांनी हे देखील दाखवून दिले की मोदींची लोकप्रियता कायम असूनही भाजपला स्वबळावर बहुमत मिळाले नाही.
अशा परिस्थितीत, 2029 चा मोठा प्रश्न हा असेल की मोदी फॅक्टर एकट्याने भाजपला पुन्हा पूर्ण बहुमतापर्यंत पोहोचवू शकतो की पक्षाला प्रादेशिक मित्रपक्षांवर अवलंबून राहावे लागेल.
2. भाजपची पुढील पिढी: राज्यांमधून नवीन राष्ट्रीय नेतृत्व उदयास येईल का?
गेल्या दोन वर्षांत भाजपने राजस्थानमध्ये भजनलाल शर्मा, मध्य प्रदेशात मोहन यादव, ओडिशात मोहन चरण माझी आणि हरियाणामध्ये नायब सिंह सैनी यांसारख्या नेत्यांना मुख्यमंत्री बनवले. ही भाजपची दुसरी पिढी तयार करण्याच्या रणनीतीचा भाग मानला जातो.
मात्र, राष्ट्रीय स्तरावर अजूनही पक्षाकडे मोदींसारखा सर्वमान्य चेहरा नाही. पुढील तीन-चार वर्षांत या नेत्यांची कामगिरी ठरवेल की भाजपची पुढील पिढी केवळ राज्य स्तरापुरती मर्यादित राहते की राष्ट्रीय राजकारणातही स्थान मिळवते.
3. मोदींनंतरचे नेतृत्व: उत्तराधिकारी की सामूहिक नेतृत्व?
भाजपने कधीही पंतप्रधानपदासाठी औपचारिक उत्तराधिकारी घोषित केलेला नाही. अटल बिहारी वाजपेयींनंतरही नेतृत्वाची निवड टप्प्याटप्प्याने झाली होती. सध्याच्या काळात अमित शाह, योगी आदित्यनाथ, नितीन गडकरी आणि राजनाथ सिंह यांसारख्या नेत्यांची नावे चर्चेत येतात, परंतु पक्षाने कोणत्याही एका चेहऱ्याला पुढे आणलेले नाही.
यावरून असे सूचित होते की, भाजप सध्या उत्तराधिकारी निश्चित करण्याऐवजी पर्याय खुले ठेवण्याच्या रणनीतीवर वाटचाल करत आहे. मोदींनंतर नेतृत्वाचा निर्णय व्यक्तीपेक्षा संघटना आणि राजकीय परिस्थिती अधिक ठरवू शकते.
4. मोदींनंतर भाजपसमोरील सर्वात मोठे आव्हान काय असेल?
2014 नंतर भाजपचा राष्ट्रीय विस्तार आणि निवडणुकीतील यश बऱ्याच अंशी मोदींच्या नेतृत्वाशी जोडलेले राहिले आहे. अशा परिस्थितीत भविष्यातील सर्वात मोठे आव्हान केवळ नेतृत्व बदलणे हे नाही, तर त्याच स्तरावरील जनसमर्थन टिकवून ठेवणे हे असेल. 2029 आणि त्यानंतर पक्षाची खरी परीक्षा हीच असेल की, तो मोदींच्या लोकप्रियतेसोबतच आपल्या संघटना आणि शासनाच्या विक्रमाच्या बळावर किती मजबूतपणे पुढे जाऊ शकतो.
