Ayodhya, Ram Mandir, donation, Nripendra Misra, Ram Mandir Construction Committee meeting

अयोध्या राम मंदिरात अर्पण केलेल्या 7 कोटी रुपयांच्या चोरीच्या दाव्याचे प्रकरण वाढत चालले आहे. मंदिर ट्रस्टने शनिवारी मुख्यमंत्री योगी यांच्याकडे चोरीच्या दाव्याची चौकशी एसआयटी (विशेष तपास पथक) मार्फत करण्याची मागणी केली. त्यानंतर काही तासांतच शासनाने 3 सदस्यीय एसआयटीची स्थापना केली आहे.

एसआयटी 7 दिवसांत प्राथमिक अहवाल आणि 15 दिवसांत अंतिम अहवाल सादर करेल. पुढील काळात गैरव्यवहार होऊ नये यासाठीही एसआयटी सूचना देईल.

दरम्यान, मंदिराचा कर्मचारी लवकुश मिश्रा (27) याच्या घरातून 10 लाख रुपये जप्त करण्यात आले आहेत. त्याने पैसे शेणात दाबून लपवले होते. याशिवाय, काही पैसे पेटीतही ठेवले होते. मात्र, हे पैसे कोणाचे आहेत, हे अद्याप समजू शकलेले नाही. लवकुशच्या वडिलांनीही पैसे मिळाल्याची पुष्टी केली आहे. सूत्रांनुसार, लवकुश मंदिरात अर्पण केलेली रक्कम मोजण्याचे काम करत होता.

लवकुशला त्याच्या सासऱ्याने नोकरी लावली होती. लवकुशचा मेहुणा अनुकल्प मिश्रा आधीपासूनच मंदिरात नोकरी करत होता. सूत्रांनुसार, अनुकल्प आणि लवकुश दोघेही सध्या पोलीस कोठडीत आहेत.

जाणून घ्या या 3 अधिकाऱ्यांचा समावेश का करण्यात आला

SIT मध्ये लखनऊचे आयुक्त विजय विश्वास पंत (IAS), किरण एस. (IPS, आयजी रेंज) आणि नीलरत्न (विशेष सचिव, वित्त) यांचा समावेश करण्यात आला आहे. किरण एस. हे CBI मध्ये डीआयजी राहिले आहेत. म्हणजेच, वित्त आणि कायद्याच्या तज्ञांना आयुक्त मार्गदर्शन करतील.

विजय विश्वास पंत: IIT कानपूरमधून बी.टेक उत्तीर्ण आहेत. सध्या लखनऊचे मंडलायुक्त आहेत. SIT चे अध्यक्षस्थान भूषवतील. देणग्या आणि देणगीच्या व्यवस्थेचे आकलन करतील. सुधारणांसाठी सूचना देतील.

किरण एस.: गुन्हेगारी तपासाचा दीर्घ अनुभव आहे. देणग्यांच्या चोरीच्या आरोपांच्या मुळाशी जातील. म्हणजेच, पोलिसांच्या दृष्टिकोनातून तपास सांभाळतील.

नीलरत्न: वित्त विभागात विशेष सचिव आहेत. ते मंदिराचे ऑडिट, देणग्या आणि आर्थिक व्यवहारांची तपासणी करून अहवाल तयार करतील.

आता आजचे 3 घटनाक्रम

1- लवकुशचे वडील म्हणाले- 4-5 महिन्यांपासून राम मंदिरात नोकरी करत होता

लवकुश हा अयोध्येतील रुदौली भागातील मीनापूर ठकुरन फगौली गावाचा रहिवासी आहे. त्याचे वडील बच्चूलाल म्हणाले- माझा मुलगा 4-5 महिन्यांपासून राम मंदिरात नोकरी करत होता. याच दरम्यान तिथे चोरीची घटना घडली. तपासाच्या संदर्भात काही लोक आमच्या घरी आले आणि त्यांनी झडती घेतली. यावेळी 10 लाख रुपये जप्त करण्यात आले. आता जे व्हायचे होते, ते झाले. फैजाबादमध्ये बांधल्या जात असलेल्या घराचा माझ्या मुलाशी काहीही संबंध नाही. घर बांधण्यासाठी मी 10-12 बिघे शेत गहाण ठेवले आहे.

लवकुश मिश्रा यांच्या वडिलांनी सांगितले की, घरात याच पेटीतून रुपये जप्त करण्यात आले आहेत.

गावकऱ्यांचे म्हणणे आहे की, पथकात एकूण 6 लोक होते. त्यापैकी 2 पोलिसांच्या गणवेशात होते आणि 4 साध्या कपड्यांमध्ये होते. रुपये लवकुशच्या घरातील कपाटात-पेटीत ठेवले होते, काही रुपये त्याने शेणात दाबून लपवले होते. लवकुश आधी कार मेकॅनिक होता. मंदिरात नोकरी मिळाल्यानंतर त्याची आर्थिक स्थिती वेगाने बदलली होती.

गावी आल्यावर तो खूप पैसे खर्च करत असे. एकदा त्याने गावकऱ्यांना दारू पाजण्यासाठी ठेकेदाराला 50 हजार रुपये खर्च केले होते. लवकुशचे वडील बच्चूलाल गाझियाबादच्या लोह मंडीत काम करतात. बच्चूलाल यांना 3 मुली आणि एक मुलगा लवकुश आहे. लवकुशचे लग्न 8 वर्षांपूर्वी झाले होते. त्याला 6 वर्षांचा मुलगा आणि 2 वर्षांची मुलगी आहे.

हे आरोपी लवकुशचे वडील बच्चूलाल आहेत. त्यांचे म्हणणे आहे की तपासाच्या संदर्भात काही लोक आमच्या घरी आले आणि त्यांनी झडती घेतली.

2- नृपेंद्र मिश्रा अयोध्येला पोहोचले, म्हणाले- बांधकामाबद्दल माहिती घेण्यासाठी आलो आहे

नृपेंद्र मिश्रा 5 दिवसांत दुसऱ्यांदा शनिवारी दुपारी अयोध्येला पोहोचले. मंदिर निर्माण समितीच्या बैठकीत भाग घेतला. बैठकीपूर्वी देणगीच्या वादावरून त्यांना प्रश्न विचारण्यात आले.

प्रश्न- आज काय-काय चर्चा होईल? नृपेंद्र मिश्रा- मला माहीत नाही.

प्रश्न- मंदिर निर्माण समितीच्या बैठकीत काय-काय होईल? नृपेंद्र मिश्रा- बांधकामाबद्दल माहिती घेण्यासाठी आलो आहे.

प्रश्न- राम मंदिराच्या देणगीमध्ये कथित घोटाळ्याची बातमी समोर आली आहे. त्यावरही चर्चा होईल का? त्याचीही माहिती घेतली जाईल का? नृपेंद्र मिश्रा- बांधकाम समितीची बैठक आहे, मी बांधकामाकडेच लक्ष देतो.

यापूर्वी, 7 जून रोजी देणगीचा वाद समोर आल्यानंतर 9 जून रोजीही नृपेंद्र मिश्र अयोध्येत पोहोचले होते. त्यांनी ट्रस्टच्या सदस्यांसोबत बैठक घेतली होती. यामध्ये देणगीची रक्कम, तिचा वापर आणि लेखा-जोखा यांसारख्या मुद्द्यांवर चर्चा झाली होती.

नृपेंद्र मिश्रा म्हणाले की, मी बांधकामाबद्दल माहिती घेण्यासाठी आलो आहे.

3- सपा नेते पवन पांडे म्हणाले- जबाबदार व्यक्तींनी नैतिकतेच्या आधारावर राजीनामा द्यावा

सपा नेते पवन पांडे म्हणाले- महिपाल सिंह यांनी ज्या विश्वस्तांची नावे घेतली आहेत, त्यांनी राजीनामा द्यावा.

आता जाणून घ्या अनुकल्प मिश्रा कोण आहे, ज्याला पोलिसांनी ताब्यात घेतले.

लवकुशचा मेहुणा अनुकल्प मिश्रा (20) याचे वडील रवींद्र मिश्रा प्रॉपर्टी डीलर आहेत. त्यांना एक मुलगा अनुकल्प आणि 2 मुली आहेत. मोठ्या मुलीचे लग्न झाले आहे, तर लहान मुलगी अजून शिकत आहे. अनुकल्प कुटुंबासोबत अयोध्येतील कौशलपुरी येथे राहतो.

सूत्रांनुसार, कौशलपुरीमध्ये मानस डेंटल हॉस्पिटलजवळ एक घर आहे. हे घर पूर्वी भोजपुरी गायकाचे होते. ते अनुकल्प मिश्रा यांच्या कुटुंबाने 64 ते 65 लाख रुपयांना विकत घेतले होते. त्यानंतर कुटुंब तिथेच राहू लागले. त्याचबरोबर, अनुकल्पच्या वडिलोपार्जित गावात त्याच्या घरापासून सुमारे 300 मीटर अंतरावर एक फार्म हाऊस देखील बांधले आहे. कुटुंबाकडे सुमारे 5 ते 6 बिघे वडिलोपार्जित शेती देखील आहे.

अनुकल्प मिश्रा यांचे वडिलोपार्जित घर इनायतनगरच्या मुतलके ईंटगाव येथील बसवामध्ये आहे.

विनय कटियार म्हणाले- हे किरकोळ प्रकरण नाही

राम मंदिर आंदोलनाशी संबंधित भाजप नेते विनय कटियार यांनी सांगितले- चौकशी सुरू आहे. गंभीर प्रकरण आहे, हे किरकोळ प्रकरण नाही. अरे भाई, यावर लोकांनी बलिदान दिले आहे. आमच्यासारखे लोक, कल्याण सिंह यांच्यासारखे लोक, हे सर्व तुरुंगात गेले आहेत. कल्याण सिंह यांनी राजीनामा दिला होता, तेव्हा कुठे मंदिराचे बांधकाम सुरू झाले होते.

सीबीआय चौकशीसाठी उच्च न्यायालयात जनहित याचिका दाखल

मंदिराच्या देणगीच्या चोरीच्या दाव्याबाबत अलाहाबाद उच्च न्यायालयाच्या लखनऊ खंडपीठात शुक्रवारी जनहित याचिका (PIL) दाखल करण्यात आली होती. स्थानिक वकील मोहित अशोक यांनी याचिका दाखल केली आहे. यामध्ये चोरीच्या दाव्याची सीबीआयमार्फत चौकशी करण्याची मागणी करण्यात आली आहे. त्याचबरोबर देणगीचे ऑडिट नियंत्रक व महालेखा परीक्षक (CAG) यांच्याकडून करण्याचीही मागणी करण्यात आली आहे. या याचिकेवर पुढील आठवड्यात सुनावणी होण्याची शक्यता आहे.

सपा प्रमुख आणि माजी मंत्र्याने चोरीचा मुद्दा उपस्थित केला होता

माजी अकाउंट इंचार्जने म्हटले होते- चोरीची तक्रार चंपत राय यांच्याकडे केली तर काढून टाकले

राम मंदिरातील देणगी वादाबाबत माहिती देताना माजी लेखा प्रभारी महिपाल सिंह.

अयोध्येतील साधू-संतांनीही देणगी वादाची चौकशी करण्याची मागणी केली आहे.

भाजप नेत्याने दोनदा पंतप्रधान मोदींना पत्र लिहिले

अयोध्येतील भाजप नेते डॉ. रजनीश सिंह यांनी पंतप्रधान नरेंद्र मोदींना दोनदा पत्र लिहिले आहे. पहिले पत्र त्यांनी 9 जून रोजी पाठवले होते. यात त्यांनी लिहिले की, राम मंदिर हे कोट्यवधी भाविकांच्या श्रद्धेचे केंद्र आहे. अशा परिस्थितीत, देणग्या, दान आणि मंदिर प्रशासनाशी संबंधित कोणत्याही आरोपात किंवा वादामध्ये पूर्ण पारदर्शकता आवश्यक आहे.

त्यांनी सांगितले की, जर लावलेले आरोप चुकीचे असतील, तर चौकशीद्वारे सत्य समोर आले पाहिजे. यासाठी CBI किंवा ED सारख्या कोणत्याही स्वतंत्र आणि उच्चस्तरीय एजन्सीकडून निष्पक्ष चौकशी केली जावी.

यानंतर 11 जून रोजी डॉ. रजनीश सिंह यांनी पंतप्रधानांना दुसरे पत्र लिहिले. यात त्यांनी 6 मागण्या केल्या-

भाजप नेते डॉ. रजनीश सिंह यांची मागणी आहे की, चौकशीद्वारे सत्य समोर आणले जावे.

राम मंदिरात देणगीच्या मोजणीची प्रणाली आणि त्रुटी

राम मंदिरात येणाऱ्या देणगीची सीसीटीव्हीच्या निगराणीखाली दररोज मोजणी होते.

त्रुटी- सामान्य भाविक ही मोजणी पाहू शकत नाही. तसेच सीसीटीव्ही फुटेज सार्वजनिक केले जात नाहीत.

मोजणीनंतर देणगीची रक्कम रजिस्टरवर नोंदवली जाते. त्यानंतर ती मंदिर परिसरात असलेल्या लॉकरमध्ये ठेवली जाते. दुसऱ्या दिवशी पैसे बँकेत जमा केले जातात.

त्रुटी- मंदिरात किती देणगी आली, याची कोणतीही अधिकृत माहिती नियमितपणे सार्वजनिक केली जात नाही.

राम मंदिर ट्रस्टच्या वेळोवेळी होणाऱ्या बैठकीत देणग्यांच्या रकमेची माहिती दिली जाते. शेवटच्या वेळी डिसेंबर, २०२५ मध्ये झालेल्या ट्रस्टच्या बैठकीत सांगण्यात आले होते की, ट्रस्ट स्थापन झाल्यापासून आतापर्यंत एकूण ₹४५७५ कोटी रुपयांचे दान मिळाले आहे.

कमतरता- त्यानंतर जून, २०२६ पर्यंत किती देणग्या आल्या, याची कोणालाही माहिती नाही.

देशातील बहुतेक मोठ्या मंदिरांमध्ये लेखापरीक्षणाचे काम अंतर्गत लोक किंवा सरकार करते. उदाहरणार्थ- शिर्डी साईबाबा मंदिरात देणग्यांचे लेखापरीक्षण महाराष्ट्र सरकारच्या ‘स्थानिक निधी लेखापरीक्षण’ विभाग करतो.

कमतरता- राम मंदिरात देणग्यांच्या रकमेच्या लेखापरीक्षणाचे संपूर्ण काम खाजगी कंपनी टीसीएस (टाटा कन्सल्टन्सी सर्व्हिसेस) करते.

महंत नृत्य गोपाल दास राम मंदिर ट्रस्टचे अध्यक्ष आहेत. 5 महिन्यांपूर्वीचा हा फोटो ट्रस्टच्या बैठकीशी संबंधित आहे.

राम मंदिरात देणगीची मोजणी कशी होते ते जाणून घ्या…

राम मंदिरात देणगीची मोजणी बँक कर्मचारी ट्रस्टच्या लोकांच्या उपस्थितीत करतात. हे काम सीसीटीव्हीच्या निगराणीखाली होते.

देणगीची रक्कम रजिस्टरवर नोंदवली जाते. त्यानंतर ती राम मंदिर परिसरातच असलेल्या लॉकरमध्ये ठेवली जाते. दुसऱ्या दिवशी पैसे बँकेत जमा केले जातात. ट्रस्टचे मुख्य खाते अयोध्या धाम येथील भारतीय स्टेट बँकेत आहे.

देणगीच्या रकमेच्या ऑडिटचे संपूर्ण काम टीसीएस (टाटा कन्सल्टन्सी सर्व्हिसेस) च्या देखरेखीखाली केले जाते. राम मंदिरात किती देणगी येते, याची माहिती ट्रस्टच्या बैठकीतच दिली जाते. शेवटची माहिती डिसेंबर 2025 मध्ये देणगीबद्दल देण्यात आली होती.

मंदिरावर 2,475 कोटी रुपये खर्च

13 डिसेंबर 2025 रोजी मंदिर ट्रस्टच्या बैठकीत माहिती समोर आली होती की, आतापर्यंत ट्रस्टला एकूण 4,575 कोटी रुपये मिळाले आहेत. गेल्या 5 वर्षे 9 महिन्यांत मंदिर बांधकाम, श्रीराम जन्मभूमी परिसराचा विस्तार, जमीन आणि इमारतीची खरेदी यासह इतर अनेक कामांवर 2,475 कोटी रुपये खर्च करण्यात आले आहेत. तेव्हा ट्रस्टकडे सुमारे 2100 कोटी रुपये शिल्लक होते.

राम मंदिरात दररोज एक कोटी रुपयांपेक्षा जास्त दान

राम मंदिरात भगवान रामललाची प्राणप्रतिष्ठा 22 जानेवारी 2024 रोजी झाली होती. गेल्या दोन वर्षांत राम मंदिराचे चित्र वेगाने बदलले आहे. मंदिराच्या उत्पन्नाचा मुख्य स्रोत देणग्या आणि बँक ठेवींवरील व्याज आहे.

ग्लोबल वेल्थ इंडेक्स-2026 च्या एका अहवालानुसार, मंदिराच्या स्थावर मालमत्तेमध्ये सुमारे 70 एकरचा मुख्य परिसर आणि त्याच्या आसपासची अधिग्रहित जमीन आहे. त्याचबरोबर, निर्माणाधीन मंदिराची भव्य रचना (ज्याची बांधकाम किंमतच ₹1,800 कोटींपेक्षा जास्त आहे), याची एकूण मालमत्ता ₹6,000 कोटींवरून ₹8,000 कोटींच्या पुढे घेऊन जाते.

श्रीराम जन्मभूमी तीर्थ क्षेत्र ट्रस्ट 5 फेब्रुवारी 2020 रोजी स्थापन झाला होता