इंस्टाग्रामवर बनावट कॉपीराइट स्ट्राइकचा खेळ:एडिट फीचरमुळे पोस्ट बॅकडेट केल्या जाताहेत; दोन डिजिटल क्रिएटर्स दिल्ली हायकोर्टात पोहोचले

इंस्टाग्रामवर ओरिजिनल कंटेंट बनवणाऱ्या क्रिएटर्सना लक्ष्य करण्यासाठी मेटाच्या कॉपीराइट सिस्टीमचा गैरवापर केला जात आहे. अज्ञात लोक फेसबुकच्या एडिट फीचरचा वापर करून पोस्टची तारीख बॅकडेटमध्ये करतात आणि नंतर खऱ्या क्रिएटर्सच्या कंटेंटवर बनावट कॉपीराइट स्ट्राइक पाठवत आहेत. या खेळाविरुद्ध दोन मोठे डिजिटल क्रिएटर्स पुष्कर राज ठाकूर आणि नीरज जोशी यांनी दिल्ली उच्च न्यायालयात व्यावसायिक खटला दाखल केला आहे. क्रिएटर्सनी कोर्टात काय आरोप केले? फायनान्शियल एज्युकेटर पुष्कर राज ठाकूर आणि डिजिटल क्रिएटर नीरज जोशी यांनी स्वतंत्रपणे दाखल केलेल्या याचिकांमध्ये गंभीर आरोप केले आहेत. त्यांचे म्हणणे आहे की काही अज्ञात लोक ओरिजिनल क्रिएटर्सना त्रास देण्यासाठी आणि त्यांचे अकाउंट बंद करण्याची धमकी देण्यासाठी बनावट कॉपीराइट स्ट्राइकचा शस्त्र म्हणून वापर करत आहेत. या सिस्टीममुळे त्यांच्या ओरिजिनल कंटेंटला डिलीट करण्याचा किंवा त्यांचे इंस्टाग्राम अकाउंट सस्पेंड/डिलीट करण्याचा धोका निर्माण झाला आहे. मेटाच्या ऑटोमेटेड सिस्टीमवर प्रश्नचिन्ह क्रिएटर्सचा युक्तिवाद आहे की मेटाची ऑटोमेटेड कॉपीराइट सिस्टीम कोणत्याही सखोल चौकशीशिवाय काम करत आहे. ही सिस्टीम व्हिडिओच्या मूळ क्रिएटरची, मेटाडेटाची, एडिट हिस्ट्रीची किंवा वास्तविक पब्लिशिंग क्रोनोलॉजीची (अपलोड करण्याची योग्य वेळ) तपासणी न करताच स्ट्राइकच्या तक्रारींवर कारवाई करते. पुष्कर राज ठाकूर यांनी सांगितले की, या बनावट खेळामुळे त्यांचे डझनभर व्हिडिओ काढून टाकण्यात आले, डिसेबल करण्यात आले किंवा प्रतिबंधित करण्यात आले. आश्चर्याची गोष्ट म्हणजे, मेटाने ठाकूर यांना त्यांच्या ‘राईट्स मॅनेजर’ टूलचा ॲक्सेस देण्यास नकार दिला, तर दुसरीकडे फसवणूक करणारे याच टूलचा वापर करून त्यांच्याविरुद्ध सतत बनावट स्ट्राइक पाठवत राहिले. नीरज जोशी यांच्या प्रकरणात न्यायालयाचा आदेश डिजिटल क्रिएटर नीरज जोशी यांच्या प्रकरणात 9 जुलै रोजी न्यायमूर्ती ज्योती सिंह यांच्या न्यायालयात सुनावणी झाली. न्यायालयाने मेटाच्या त्या निवेदनाची नोंद घेतली, ज्यात कंपनीने म्हटले आहे की, जर जोशींचे खाते अद्याप कायमस्वरूपी बंद झाले नसेल, तर ते या आरोपांची चौकशी करतील आणि त्यांचे व्हेरिफाईड इंस्टाग्राम खाते (@Neerajjoshi5014) सुरक्षित ठेवतील. यासोबतच, न्यायालयाने मेटाला निर्देश दिले आहेत की, त्यांनी तीन आठवड्यांच्या आत नीरज जोशी यांना संबंधित बेसिक सब्सक्राइबर इन्फॉर्मेशन (BSI) आणि आयपी (IP) लॉग उपलब्ध करून द्यावे. या माहितीमुळे त्यांच्या खात्याशी छेडछाड करणाऱ्या अज्ञात लोकांची ओळख पटण्यास मदत होऊ शकते. या प्रकरणात समन्स जारी करण्यात आले आहेत आणि जोशींच्या अंतरिम स्थगितीच्या अर्जावर पुढील सुनावणी 5 ऑगस्ट रोजी होईल. पुष्कर राज ठाकूर यांच्या प्रकरणात काय झाले? न्यायमूर्ती तुषार राव गेडेला यांनी 29 मे रोजी पुष्कर राज ठाकूर यांच्या याचिकेवर सुनावणी करताना मेटाला विचारले होते की, त्यांनी आपल्या प्लॅटफॉर्मच्या अशा गैरवापराला रोखण्यासाठी काय पावले उचलली आहेत किंवा ती काय उपाययोजना करू शकते. त्यानंतर 1 जुलै रोजी हे प्रकरण न्यायमूर्ती अनुप जयराम भंभानी यांच्यासमोर आले. सुनावणीदरम्यान, मेटाने न्यायालयाला आश्वासन दिले की, पुढील सुनावणीपर्यंत ठाकूर यांचे व्हिडिओ कॉपीराइट स्ट्राइकच्या आधारावर काढले जाणार नाहीत. त्याचबरोबर, वारंवार येणाऱ्या कॉपीराइट स्ट्राइकमुळे त्यांचे खातेही बंद केले जाणार नाही. मेटाने यावरही सहमती दर्शवली की, ठाकूर त्यांना हटवलेल्या व्हिडिओंचे यूआरएल (URLs) सोपवताच, ते व्हिडिओ पुनर्संचयित करतील. न्यायालयाने ही आश्वासने नोंदवून प्रकरणाची पुढील सुनावणी 17 जुलै रोजी निश्चित केली आहे. क्रिएटर्सनी मेटाकडून ₹2 कोटींची भरपाई मागितली पुष्कर राज ठाकूर यांनी न्यायालयाकडे मागणी केली आहे की, मेटाला त्यांचे मूळ कंटेंट अशा बनावट आणि जुन्या दाव्यांच्या आधारे हटवण्यापासून रोखले जावे. त्यांनी कंपनीला राइट्स मॅनेजर टूलमध्ये केवायसी (KYC) सुरक्षा उपाय, टाइमस्टॅम्प सुरक्षा, मेटाडेटा पडताळणी आणि अँटी-मॅन्युपुलेशन प्रोटोकॉल लागू करण्याचे निर्देश देण्याचीही मागणी केली आहे. याव्यतिरिक्त, ठाकूर यांनी त्यांचे फॉलोअर्स कमी झाल्यामुळे, कमाईच्या संधी गमावल्यामुळे, स्पॉन्सरशिपचे नुकसान झाल्यामुळे आणि त्यांच्या व्यावसायिक प्रतिष्ठेला धक्का पोहोचल्यामुळे मेटा आणि अज्ञात फसवणूक करणाऱ्यांकडून सुमारे ₹2 कोटींच्या नुकसानभरपाईची मागणी केली आहे. अशा प्रकरणांमुळे डिजिटल क्रिएटर्समध्ये चिंता वाढली आहे, कारण मूळ कंटेंटच्या संरक्षणासाठी बनवलेल्या कॉपीराइट टूल्सचा वापर आता स्वतः क्रिएटर्सना लक्ष्य करण्यासाठी केला जात आहे. या विषयावर दिल्ली उच्च न्यायालयात एक जनहित याचिका (PIL) देखील प्रलंबित आहे. काय आहे मेटाचे राइट्स मॅनेजर आणि कॉपीराइट स्ट्राइक



Source link