Don’t play with farmers’ hard work

मध्य प्रदेशातील धार अन् खरगोण येथील शेतकऱ्यांच्या बाबतीत बियाणे फसवणुकीचे मोठे प्रकरण समोर आले आहे. शेतकऱ्यांनी दिल्लीत केंद्रीय कृषिमंत्री शिवराजसिंह चौहान यांच्याकडे तक्रार केली होती की, नुन्हेम्स कंपनीच्या खराब बियाण्यांमुळे त्यांचे कारल्याचे पीक उद्ध्वस्त झाले आहे. मंत्र्यांनी याला उपजीविकेवर झालेला हल्ला मानून तत्काळ कंपनीविरुद्ध एफआयआर नोंदवण्याचे निर्देश दिले.

यानंतर धारमधील मनावर पोलिस ठाण्यात हैदराबादच्या नुन्हेम्स इंडिया प्रायव्हेट लिमिटेडवर गुन्हा दाखल करण्यात आला आहे. तसेच केंद्र सरकारने कारल्याच्या अमानक ‘रूबासटा’ वाणाच्या विक्रीवर तत्काळ बंदी घातली आहे. कृषी शास्त्रज्ञांच्या तपासणीत असे दिसून आले की, कंपनीने अप्रमाणित बियाणे आणि रोपे शेतकऱ्यांना ‘प्रमाणित’ असल्याचे सांगून विकली होती.

कृषिमंत्र्यांनी स्पष्ट केले की, शेतकऱ्यांच्या कष्टाशी खेळणाऱ्यांना परिस्थितीत सोडले जाणार नाही. त्यांनी अमानक कीटकनाशके आणि बनावट बियाण्यांविरुद्ध देशभर कडक कारवाईचे निर्देश दिले आहेत.

फसवणूक: प्रमाणित सांगून विकले निकृष्ट बियाणे

शेतकऱ्यांनी नोव्हेंबर २०२५ मध्ये विविध रोपवाटिकांमधून कंपनीची बियाणे खरेदी केली होती. पेरणीनंतर पिकाची फळे छोटी आणि पिवळी होऊन पडू लागली, ज्यामुळे उत्पादन शून्य झाले. तपासणीत असे सिद्ध झाले की, बियाणे आणि रोपे गुणवत्तेच्या मानकांवर उतरली नाहीत, ज्यामुळे मोठे नुकसान झाले. दरम्यान, शिवराजसिंह चौहान यांनी नुकसानग्रस्त शेतकऱ्यांना भरपाई देण्याचे निर्देश अधिकाऱ्यांना दिले आहेत.