इराण युद्धामुळे युरोपमध्ये जेट इंधनाचा तुटवडा:6 आठवड्यांचा साठा शिल्लक; जगभरात विमानांची उड्डाणे रद्द होऊ शकतात, विमान प्रवास महाग होईल

इराण युद्धामुळे आणि होर्मुज मार्ग बंद झाल्यामुळे युरोप आणि आशियामध्ये जेट इंधनाची मोठी टंचाई निर्माण होणार आहे. आंतरराष्ट्रीय ऊर्जा एजन्सी (IEA) नुसार, युरोपजवळ आता फक्त 6 आठवड्यांचे तेल शिल्लक आहे. जर पुरवठा लवकर सुरू झाला नाही, तर उन्हाळ्याच्या सुट्ट्यांमध्ये विमानांच्या फेऱ्या रद्द होतील आणि तिकिटांचे दर वाढतील. आंतरराष्ट्रीय ऊर्जा एजन्सी (IEA) चे संचालक फातिह बिरोल यांनी एका मुलाखतीत सांगितले की, जागतिक अर्थव्यवस्था आतापर्यंतच्या सर्वात मोठ्या ऊर्जा संकटाचा सामना करत आहे. युरोपमधील काही देशांकडे सामान्यतः अनेक महिन्यांचा जेट इंधनाचा साठा असतो, परंतु युद्धामुळे तो आता वेगाने कमी होत आहे. आयईएच्या अहवालानुसार, युरोपमधील अनेक देशांमध्ये आता 20 दिवसांपेक्षा कमी इंधनाचा साठा शिल्लक आहे. जर हा साठा 23 दिवसांपेक्षा कमी झाला, तर विमानतळांवर इंधनाची प्रत्यक्ष टंचाई दिसू लागेल, ज्यामुळे मोठ्या प्रमाणावर विमानांच्या फेऱ्या रद्द कराव्या लागतील. होर्मुज मार्ग बंद झाल्याने संकट वाढले युरोप आपल्या गरजेच्या सुमारे 20 ते 25% जेट इंधनाची आयात करतो. यापैकी 40% हिस्सा होर्मुज मार्गाने येतो. अर्गस मीडियानुसार, जेव्हापासून इराण युद्ध सुरू झाले आहे, तेव्हापासून या मार्गाने एकही इंधन जहाज गेलेले नाही. हा मार्ग बंद झाल्यामुळे जगात दररोज 1 कोटी ते 1.5 कोटी बॅरल तेलाचा पुरवठा थांबला आहे. एअरलाईन्सवरील भार वाढला, खर्चात 30% हिस्सा इंधनाचा इंटरनॅशनल एअर ट्रान्सपोर्ट असोसिएशन (IATA) नुसार, कोणत्याही एअरलाईनच्या एकूण खर्चात जेट इंधनाचा वाटा 30% असतो. युद्ध सुरू झाल्यापासून जेट इंधनाच्या किमती जवळपास दुप्पट झाल्या आहेत. याचा थेट परिणाम एअरलाईन्सच्या नफ्यावर होत आहे. याच कारणामुळे एअरलाईन्सनी आता याचा भार प्रवाशांवर टाकायला सुरुवात केली आहे. अनेक कंपन्यांनी तिकिटांचे दर वाढवण्यासोबतच बॅगेज शुल्क आणि इतर ॲड-ऑन सेवांचे शुल्क वाढवले आहे. अनेक एअरलाईन्सनी विमानांच्या संख्येत कपात केली इंधनाची कमतरता आणि वाढत्या किमतींमुळे एअरलाईन्सनी कठोर पावले उचलण्यास सुरुवात केली आहे… अमेरिकेकडून मदत, पण आशिया-पॅसिफिकला जास्त धोका तज्ञांनुसार, मध्य पूर्वेकडील तेलावर सर्वाधिक अवलंबित्व आशिया-पॅसिफिक देशांचे आहे, त्यानंतर युरोप येतो. अमेरिका एक मोठा तेल उत्पादक आहे, त्यामुळे तिथे इंधनाच्या तुटवड्याचे संकट कमी आहे. युरोपच्या मदतीसाठी अमेरिकेने एप्रिलमध्ये आपला पुरवठा 6 पटीने वाढवून दररोज 1.5 लाख बॅरल केला आहे, पण ही संपूर्ण कमतरता भरून काढण्यासाठी पुरेसे नाही. प्रवाशांसाठी काय बदलेल? फक्त तिकिटे महाग होणे ही एकमेव समस्या नाही. तज्ञांचे म्हणणे आहे की प्रवाशांनी आता लांब पल्ल्याच्या मार्गांसाठी (जे इंधन वाचवण्यासाठी बदलले जातील), कमी उड्डाण पर्याय आणि शेवटच्या क्षणी वेळापत्रकात बदल यांसारख्या अडचणींसाठी तयार राहिले पाहिजे. उन्हाळ्याच्या पीक हंगामात स्वस्त तिकिटे मिळणे जवळजवळ अशक्य होईल. काय आहे होर्मुज मार्ग? हा ओमान आणि इराण दरम्यान स्थित एक अरुंद सागरी मार्ग आहे. हा जगातील सर्वात महत्त्वाच्या तेल मार्गांपैकी एक आहे, कारण आखाती देशांमधून (सौदी अरेबिया, यूएई, कुवेत) निघणारे बहुतेक कच्चे तेल आणि एलएनजी याच मार्गाने जगभरात जाते.



Source link