देशात उष्णतेच्या लाटेचा इशारा देण्याची पद्धत बदलेल:केरळममध्ये वाढती उष्णता असूनही हीटवेव्हचा इशारा मिळाला नाही; महाराष्ट्र, एमपी-यूपीमध्ये पारा 45°C पार

भारतीय हवामान विभाग (IMD) देशात उष्णतेच्या लाटेचा (हीटवेव्ह) अलर्ट जारी करण्याचे नियम बदलण्याच्या तयारीत आहे. विभागाचे म्हणणे आहे की, सध्याचे नियम देशातील वेगवेगळ्या भागांसाठी, विशेषतः केरळममधील हवामानानुसार प्रभावी नाहीत. या वर्षी केरळममध्ये तीव्र उष्णता आणि दमटपणा आहे. पहिल्यांदाच कर्नाटक-महाराष्ट्र किनारपट्टीजवळ तयार झालेल्या अँटी-सायक्लोन प्रणालीच्या आधारावर हवामानाचा अंदाज लावावा लागला. IMD नुसार, केरळममध्ये उष्णतेच्या धक्क्याचे (हीट स्ट्रोक) अनेक रुग्ण आढळले, परंतु सध्याच्या नियमांमुळे उष्णतेच्या लाटेचा इशारा (हीटवेव्ह अलर्ट) जारी करणे कठीण होते. आता IMD नवीन नियम तयार करेल, जेणेकरून राज्यांना वेळेवर उष्णतेच्या लाटेचा इशारा देता येईल. यासाठी आपत्कालीन व्यवस्थापन प्राधिकरणाकडूनही (डिझास्टर मॅनेजमेंट अथॉरिटी) सल्ला घेतला जाईल. तर, राजस्थान, मध्य प्रदेश, उत्तर प्रदेश आणि विदर्भात आज उष्णतेच्या लाटेचा (हीटवेव्ह) अलर्ट आहे. शुक्रवारी महाराष्ट्रातील अमरावती येथे 45.6°C आणि राजस्थानमधील फलौदी येथे 44.8°C तापमान नोंदवले गेले. पुढील दोन दिवसांच्या हवामानाचा अंदाज 17 मे: 18 मे: सुपर अल निनोमुळे भारताचा मान्सून प्रभावित होईल हवामान विभागाच्या मते, मान्सून नियोजित वेळेपेक्षा 4 दिवस आधी 26 मे रोजी केरळममध्ये पोहोचू शकतो. तथापि, अमेरिकन हवामान संस्था ‘नॅशनल ओशनिक अँड ॲटमॉस्फेरिक ॲडमिनिस्ट्रेशन’ (नोआ) नुसार, यावर्षी सुपर अल निनो येणे जवळजवळ निश्चित झाले आहे. यामुळे, कमकुवत मान्सून, दुष्काळ आणि उष्णतेच्या लाटेची शक्यता वाढली आहे. अल नीनो ही हवामानाची अशी स्थिती आहे, जी प्रशांत महासागरात पाणी गरम झाल्यावर निर्माण होते. यामुळे मान्सूनचे वारे दिशा बदलतात. याच्या प्रभावामुळे भारत आणि दक्षिण-पूर्व आशियामध्ये पाऊस कमी होईल आणि तीव्र उष्णता पडेल. भारतात सामान्यतः मान्सूनची एंट्री 1 जून रोजी केरळममधून होते. यावेळी तो इतर राज्यांमध्येही लवकर पोहोचेल. राजस्थानमध्ये 20 जून, मध्य प्रदेशात 12 जून, उत्तर प्रदेशात 18 जून आणि बिहारमध्ये 8-10 जून दरम्यान पोहोचण्याची शक्यता आहे. देशभरातील हवामानाची 5 छायाचित्रे… राज्यांमधून हवामानाची बातम्या… 1. राजस्थान: 6 जिल्ह्यांमध्ये वादळी वाऱ्यासह पावसाचा अलर्ट, उर्वरित राज्यात तीव्र उष्णता असेल राज्यातील 6 जिल्ह्यांमध्ये आज वादळी वाऱ्यासह पावसाचा इशारा आहे. यामध्ये जयपूर, अलवर, भरतपूर, करौली, दौसा आणि धौलपूर यांचा समावेश आहे. राज्याच्या इतर भागांत तीव्र उष्णता जाणवू शकते. हवामान विभागाच्या अंदाजानुसार, येथील तापमान 45 ते 46°C दरम्यान पोहोचू शकते. शुक्रवारी फलोदी 44.8°C तापमानासह राज्यातील सर्वात उष्ण ठिकाण होते. 2. मध्य प्रदेश: 12 शहरांमध्ये तापमान 43°C पार; इंदूर-उज्जैनमध्ये रात्री उष्णतेच्या लाटेचा इशारा राज्यात शुक्रवारी १२ शहरांमध्ये तापमान ४३°C च्या वर होते. खंडवा येथे सर्वाधिक ४५.१°C तापमानाची नोंद झाली. शनिवारी ३७ जिल्ह्यांमध्ये उष्णतेच्या लाटेचा इशारा आहे, तर इंदूर, उज्जैन-मंडला येथे रात्रीचे तापमानही वाढलेले राहील. यामुळे रात्रीही उष्ण वारे वाहतील. या शहरांमध्ये दिवसाचे तापमान ४४°C च्या वर राहील. ३. उत्तर प्रदेश: ८ जिल्ह्यांमध्ये उष्णतेची लाट, हवामान शास्त्रज्ञ म्हणाले- आता रात्रीही गरम राहतील हवामान विभागाने राज्यातील झांसी आणि ललितपूरसह 8 जिल्ह्यांमध्ये उष्णतेच्या लाटेचा (लू) इशारा जारी केला आहे. दिवसाबरोबरच रात्रीही उष्णता जाणवेल. उष्णतेच्या लाटेमुळे पारा 47°C पर्यंत पोहोचू शकतो. बांदा हे राज्यातील सर्वात उष्ण शहर ठरले, जिथे तापमान 45.2°C नोंदवले गेले. 4. हरियाणा: 5 दिवस उष्णतेच्या लाटेचा इशारा, राजस्थानच्या गरम वाऱ्यांमुळे राज्य तापणार, 25 पासून नौतपा राज्यात आजपासून पुन्हा उष्णता वाढेल. राजस्थानमधून येणाऱ्या उष्ण वाऱ्यांमुळे तापमान वाढेल. सलग पाच दिवस उष्णतेच्या लाटेचा इशारा आहे. 25 मे ते 2 जूनपर्यंत नौतपा राहील, या काळात पारा 3 ते 4°C पर्यंत वाढण्याचा अंदाज आहे. हवामान विभागाने लोकांना दुपारी 12 ते 3 वाजेपर्यंत उन्हात बाहेर पडणे टाळण्याचा सल्ला दिला आहे. 5. बिहार: वादळी वाऱ्यासह पावसाचा इशारा, 60 किमी प्रतितास वेगाने वाहतील वारे राज्यातील 38 जिल्ह्यांमध्ये आज वादळी वाऱ्यासह पावसाचा इशारा आहे. यापैकी 16 जिल्ह्यांमध्ये ऑरेंज तर 22 जिल्ह्यांमध्ये यलो अलर्ट आहे. या जिल्ह्यांमध्ये 60 किमी प्रतितास वेगाने वारे वाहू शकतात. हवामान विभागाचे म्हणणे आहे की, बंगालच्या उपसागरातून येणारी आर्द्रता आणि स्थानिक ढगांमुळे उत्तर-पूर्व बिहारमध्ये मान्सूनपूर्व सक्रिय झाला आहे. 6. झारखंड: आज वादळी वाऱ्यासह पावसाचा इशारा, गढवा आणि पलामूमध्ये उष्णतेची लाट हवामान विभागाच्या अंदाजानुसार, आज राज्याच्या बहुतांश भागांत ढगाळ वातावरण राहील. वायव्येकडील गडवा आणि पलामू जिल्ह्यांमध्ये उष्णतेच्या लाटेचा इशारा आहे. 17 मे पासून ईशान्य आणि मध्य झारखंडमधील धनबाद, कोडरमा, गिरिडीह, बोकारो, रामगड आणि रांचीमध्ये 50-60 किमी प्रतितास वेगाने वादळी वाऱ्यासह पावसाचा इशारा आहे. 7. छत्तीसगड: वादळी वाऱ्यासह पावसामुळे तापमान 5°C पर्यंत घसरले, दुर्गमध्ये जोरदार वाऱ्याने स्कूटी पडली बंगालमध्ये तयार झालेल्या प्रणालीच्या प्रभावामुळे छत्तीसगडमधील हवामान बदलले आहे. शुक्रवारी दुर्ग जिल्ह्यातील अंडा गावात जोरदार वारे वाहिले. वादळ इतके जोरदार होते की एक स्कूटीही वाऱ्याच्या झोक्याने खाली पडली. पुढील 4 दिवसांपर्यंत असेच हवामान राहण्याची शक्यता आहे. गेल्या 24 तासांत झालेल्या पावसामुळे तापमानात 2 ते 5°C पर्यंत घट झाली. 8. पंजाब-चंदीगड: आज हवामान कोरडे राहील, पावसाचा इशारा नाही, उद्यापासून 5 दिवस उष्णतेची लाट पंजाब आणि चंदीगडमध्ये आज हवामान कोरडे राहण्याची शक्यता आहे. कोणत्याही प्रकारच्या पावसाची शक्यता नाही आणि आता उष्णता वाढणार आहे. हवामान विज्ञान केंद्र चंदीगडनुसार, 17 मे पासून पुढील पाच दिवस उष्णतेची लाट येईल. मात्र, शुक्रवारच्या तुलनेत कमाल तापमानात दोन अंशांची घट नोंदवली गेली आहे. 9. हिमाचल प्रदेश: उद्यापासून उष्णता वाढेल, तापमानात 5॰C पर्यंत वाढ होण्याची शक्यता राज्यात आता उष्णतेचा प्रकोप वाढेल. हवामान विभागानुसार, 21 मे पर्यंत हवामान पूर्णपणे स्वच्छ राहील. या काळात तापमानात चार ते पाच अंशांनी वाढ होईल. राज्याच्या मैदानी भागात उष्णतेचा प्रभाव दिसू लागला आहे. उन्हाचे तापमान 37 अंशांपर्यंत पोहोचले आहे. विभागाने चंबा, कांगडा, कुल्लू आणि मंडी जिल्ह्यांमध्ये वादळी वाऱ्यासह पावसासाठी यलो अलर्ट जारी केला आहे.



Source link