नवी दिल्ली35 मिनिटांपूर्वी
- कॉपी लिंक

टेक कंपनी गुगलने 2025 मध्ये भारतात नियमांचे उल्लंघन करणाऱ्या 48.37 कोटी जाहिराती हटवल्या किंवा ब्लॉक केल्या आहेत. याच दरम्यान कंपनीने आपल्या AI प्लॅटफॉर्म जेमिनीच्या मदतीने 17 लाख जाहिरातदार खाती देखील निलंबित केली आहेत.
गुरुवारी जारी केलेल्या गुगलच्या 2025 ॲड्स सेफ्टी रिपोर्टमध्ये ही माहिती समोर आली आहे. गुगलच्या अहवालानुसार, जागतिक स्तरावर कारवाई आणखी मोठ्या प्रमाणावर झाली आहे. गेल्या वर्षी जगभरात 8.3 अब्ज म्हणजेच 830 कोटींहून अधिक खराब जाहिराती हटवण्यात आल्या.
यासोबतच 2.49 कोटी जाहिरातदार खाती देखील निलंबित करण्यात आली आहेत. कंपनीचा दावा आहे की हटवण्यात आलेल्या एकूण जाहिरातींपैकी 99% जाहिराती वापरकर्त्यांनी पाहण्यापूर्वीच थांबवण्यात आल्या होत्या.
जेमिनी AI ने गुगलची ताकद वाढवली
गुगलने सांगितले की जेमिनी आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स मॉडेलच्या समावेशामुळे त्याच्या क्षमतेत प्रचंड सुधारणा झाली आहे. आजकाल स्कॅमर्स दिशाभूल करणाऱ्या जाहिराती तयार करण्यासाठी जनरेटिव्ह एआयचा वापर करत आहेत.
जेमिनीच्या मदतीने अशा फसवणूक करणाऱ्यांना रिअल-टाइममध्ये ओळखणे आणि थांबवणे सोपे झाले आहे. याची कार्यक्षमता यावरून लक्षात येते की 2024 च्या तुलनेत 2025 मध्ये वापरकर्त्यांच्या अहवालांवर चारपट वेगाने कारवाई करण्यात आली.
की-वर्ड्सऐवजी आता ‘इरादा’ (हेतू) समजते सिस्टम
गुगलच्या ॲड्स प्रायव्हसी अँड सेफ्टी विभागाचे व्हीपी आणि जनरल मॅनेजर कीरत शर्मा यांनी सांगितले की, त्यांच्या टीम्स 24 तास काम करतात. कंपनीचे नवीन मॉडेल्स आता केवळ कीवर्ड्सवर अवलंबून नाहीत, तर ते जाहिरातींमागील हेतू (इंटेंट) देखील समजून घेतात.
हे मॉडेल्स अकाउंटचे वय आणि वर्तन यांसारख्या अब्जावधी संकेतांचे विश्लेषण करतात. त्यामुळे पकडले जाण्यापासून वाचण्यासाठी डिझाइन केलेल्या जाहिरातींनाही आधीच ब्लॉक केले जाते.
भारतात 5 कारणांमुळे सर्वाधिक जाहिराती काढण्यात आल्या
अहवालात भारताचा विशेष उल्लेख करत सांगितले आहे की, येथे जाहिराती काढण्याची मुख्य कारणे काय होती. शीर्ष 5 उल्लंघन खालीलप्रमाणे आहेत…
- ट्रेडमार्क: इतर ब्रँडच्या नावाचा गैरवापर (उदा. बनावट ऑफर).
- आर्थिक सेवा: बँकिंग किंवा गुंतवणुकीशी संबंधित नियमांचे उल्लंघन.
- कॉपीराइट: इतरांच्या आशयाचा परवानगीशिवाय वापर.
- पर्सनलायझेशन: वापरकर्त्यांच्या खाजगी माहितीशी संबंधित धोरणांचे उल्लंघन.
- जाहिरात नेटवर्कचा गैरवापर: Google च्या जाहिरात नेटवर्कच्या नियमांचे उल्लंघन करणे.
जनरेटिव्ह एआय आणि जाहिरात सुरक्षा म्हणजे काय?
- जनरेटिव्ह एआय: हे असे तंत्रज्ञान आहे जे मजकूर, प्रतिमा आणि व्हिडिओ स्वतः तयार करू शकते. स्कॅमर्स याचा उपयोग खऱ्या दिसणाऱ्या बनावट जाहिराती तयार करण्यासाठी करतात.
- अॅड्स सेफ्टी रिपोर्ट: गुगल दरवर्षी हा अहवाल जारी करते जेणेकरून त्यांनी त्यांचे प्लॅटफॉर्म सुरक्षित ठेवण्यासाठी कोणती पावले उचलली आहेत, यात पारदर्शकता कायम राहील.
गुगल अॅड्स सेफ्टी सिस्टिम कशी काम करते?
- गुगलची जाहिरात सुरक्षा प्रणाली अनेक स्तरांवर काम करते.
- सर्वात आधी, AI मॉडेल्स प्रत्येक जाहिरातीला प्रकाशित होण्यापूर्वी स्कॅन करतात.
- संशयास्पद प्रकरणांमध्ये, मानवी पुनरावलोकन संघ तपासणी करतो.
- रिअल-टाइम मॉनिटरिंगमुळे थेट जाहिरातींचाही मागोवा घेतला जातो.
- याच मल्टी-लेयर प्रणालीमुळे, 99% खराब जाहिराती वापरकर्त्यांपर्यंत पोहोचण्यापूर्वीच ब्लॉक होतात.
- म्हणजेच, बहुतेक धोका वापरकर्त्यांपर्यंत पोहोचण्यापूर्वीच संपवला जातो.
जेमिनी AI काय आहे आणि स्कॅमर्सशी कसे लढत आहे?
- जेमिनी गुगलचे प्रगत जनरेटिव्ह एआय मॉडेल आहे, जे आता जाहिरात मॉनिटरिंगमध्येही वापरले जात आहे.
- हे केवळ शब्द (कीवर्ड) नाही, तर जाहिरातीमागील हेतू (intent) समजून घेते.
- एआय वापरून बनावट आणि खऱ्यासारख्या दिसणाऱ्या जाहिराती बनवणारे स्कॅमर्स, त्यांना पकडणे सोपे झाले आहे.
- 2025 मध्ये वापरकर्त्यांच्या तक्रारींवर 4 पट वेगाने कारवाई याच तंत्रज्ञानामुळे शक्य झाली.
- म्हणजेच, एआय विरुद्ध एआय अशी लढाई सुरू आहे, जिथे स्कॅमर्सही एआय वापरत आहेत आणि गुगलही.
वापरकर्त्यांनी कसे सतर्क राहावे?
- गुगल 99% जाहिराती ब्लॉक करत असले तरी, 1% देखील मोठा धोका असू शकतो.
- अतिशय आकर्षक ऑफर (उदा. ₹1000 मध्ये iPhone) टाळा.
- अनोळखी वेबसाइटवर बँक/OTP माहिती देऊ नका.
- URL आणि ब्रँडचे नाव काळजीपूर्वक तपासा.
- फक्त स्पॉन्सर्ड टॅग पाहून विश्वास ठेवू नका.
- लक्षात ठेवा, आजकाल बनावट जाहिराती खऱ्या जाहिरातींसारख्याच दिसतात.
जाहिरात उद्योगावर परिणाम
इतक्या मोठ्या प्रमाणावर खाती निलंबित झाल्याचा परिणाम दोन प्रकारे होतो…
- फसवणूक नेटवर्क: मोठ्या प्रमाणावर बनावट नेटवर्क बंद होतात
- वास्तविक व्यवसाय: कधीकधी वास्तविक छोटे व्यवसाय देखील चुकून प्रभावित होऊ शकतात
म्हणून गुगल सतत आपल्या प्रणालीला अधिक अचूक बनवण्याचा प्रयत्न करत आहे, जेणेकरून केवळ चुकीची खातीच लक्ष्य केली जातील.