नेपाळ पूर- लोकांना सकाळी 7:30 वाजता धोक्याची माहिती मिळाली:सकाळी 9:35 वाजता सरकारी SMS आला; अलर्टला 2 तास उशीर, अन्यथा शेकडो जीव वाचले असते

नेपाळमध्ये 26 ऑगस्ट रोजी आलेल्या भीषण पूरानंतर आता अलर्ट जारी करण्याच्या वेळेबद्दल प्रश्न उपस्थित होत आहेत. हवामान विभागाच्या मते, रसुवा जिल्हा प्रशासनाला चीनकडून पुराची माहिती सकाळी 9 वाजता मिळाली होती. त्यानंतर सकाळी 9.15 वाजता नदीच्या दोन्ही काठांवर राहणाऱ्या सुमारे सहा लाख लोकांना SMS अलर्ट पाठवण्यात आला. तर, पंतप्रधान कार्यालयाचे म्हणणे आहे की त्यांना जिल्हा प्रशासनाकडून सकाळी 8.40 वाजताच पुराची माहिती मिळाली होती. लोकांना SMS अलर्ट सकाळी 9.35 वाजता पाठवण्यात आला होता. दुसरीकडे, स्थानिक लोकांचा दावा आहे की त्यांना मित्र आणि नातेवाईकांकडून सकाळी 7.30 वाजताच पुराचा इशारा मिळाला होता. अलर्टच्या वेळेबद्दलच्या या वेगवेगळ्या दाव्यांदरम्यान यंत्रणेच्या भूमिकेवर प्रश्नचिन्ह निर्माण होत आहे. शनिवारपर्यंत पुरामुळे मृतांची संख्या 682 वर पोहोचली आहे, तर 3 हजारांहून अधिक लोक अजूनही बेपत्ता आहेत. यामध्ये 275 भारतीयांचा समावेश आहे. आतापर्यंत 7,514 लोकांना वाचवण्यात आले आहे, ज्यात 163 परदेशी नागरिक देखील आहेत. प्रत्यक्षदर्शी म्हणाले- सकाळी 7.30 वाजताच माहिती मिळाली होती त्रिशूली येथील 36 वर्षीय रमेश रिजाल यांच्या मते, चीन सीमेवर राहणाऱ्या त्यांच्या एका मित्राने सकाळी 7.30 वाजता फोन करून भीषण पूर आल्याची माहिती दिली होती. रिजाल यांनी याला गांभीर्याने घेतले नाही आणि मुलांना शाळेत पाठवण्याची तयारी करत राहिले. सकाळी 9.20 वाजता त्यांनी आपल्या नवीन घराच्या बांधकामाचा व्हिडिओही बनवला. यानंतर गोंधळ उडाल्यावर ते कुटुंबासह सुरक्षित ठिकाणी निघून गेले. त्रिभुवन माध्यमिक सह-शैक्षणिक शाळेचे प्राचार्य राजेंद्र दवाडी यांनी सांगितले की, एका सहकाऱ्याला नदीच्या वरच्या भागातून पुराची माहिती मिळाली होती. यानंतर त्यांनी शाळेची घंटा सतत वाजवण्याचे निर्देश दिले. शाळेत सुमारे 1,600 विद्यार्थी आहेत. दवाडी यांच्या मते, त्यांच्या डोळ्यांदेखत शाळा पुरात वाहून गेली, तरीही मुलांना सुरक्षित वाचवण्यात आले. नंतर त्यांना हेलिकॉप्टरने वाचवण्यात आले. 9.36 वाजता पाणी बाजाराकडे सरकले, 2 मिनिटांत सर्व काही वाहून गेले त्रिशूली बाजारात भंगाराचा व्यवसाय करणाऱ्या बिहारमधील जलेश्वर साहनी यांनी पुराच्या विध्वंसाची छायाचित्रे काढली. त्यांनी सांगितले की, सकाळी सुमारे 9.15 वाजता रासुवागढी येथे असलेल्या त्यांच्या भावाने फोन करून मोठ्या पुराची माहिती दिली. यानंतर साहनी कुटुंबासह टेकडीवर निघून गेले. साहनी यांनी सकाळी 9.36 वाजता एक फोटो घेतला, ज्यात पुराचे पाणी त्रिशूली बाजाराकडे वाढताना दिसत होते. त्यानंतर अवघ्या दोन मिनिटांनी 9.38 वाजता घेतलेल्या दुसऱ्या फोटोमध्ये संपूर्ण त्रिशूली बाजार पुरात वाहून गेला होता. म्हणजेच, विध्वंसाचा वेग इतका होता की दोन मिनिटांत संपूर्ण दृश्य बदलले. भूकंपानंतर 13 मिनिटांनी नदीची डेटा प्रणाली बंद पडली हवामान विभागाच्या माहितीनुसार, 26 ऑगस्ट रोजी सकाळी 8.37 वाजता 4.4 तीव्रतेचा भूकंप झाला होता. त्यानंतर 13 मिनिटांनी सकाळी 8.50 वाजता भोटेकोशी नदीची पाणी पातळी मोजणारी डेटा प्राप्त प्रणाली (डेटा रिसीव्हिंग सिस्टिम) काम करणे थांबले. विरोधकांनी चीनच्या उपग्रह प्रणालीवर प्रश्नचिन्ह उपस्थित केले नेपाळी काँग्रेसचे उपनेते अभिषेक प्रताप शाह म्हणाले की, चीनची उपग्रह प्रणाली हिमनदींवर (ग्लेशियर्स) लक्ष ठेवते. त्यामुळे चीनने धोक्याची माहिती वेळेत द्यायला हवी होती. याच संदर्भात हा प्रश्नही उपस्थित होत आहे की, पुराचा इशारा स्थानिक प्रशासन आणि लोकांपर्यंत योग्य वेळी का पोहोचला नाही.



Source link