![]()
राज्यात सध्या सणासुदीच्या पार्श्वभूमीवर अन्न व औषध प्रशासन विभागाकडून (FDA) भेसळयुक्त अन्नपदार्थ आणि नियमांचे उल्लंघन करणाऱ्या आस्थापनांविरोधात विशेष तपासणी मोहीम राबवली जात आहे. अन्न व औषध प्रशासनाचे आयुक्त तुकाराम मुंढे यांच्या निर्देशानुसार विविध ठिकाणी छापे टाकून संशयास्पद अन्नसाठा जप्त करणे, परवाने निलंबित करणे आणि नियमांचे उल्लंघन करणाऱ्यांविरोधात कारवाई करण्याचा धडाका सुरू आहे. मात्र, या कारवाया करताना काही अधिकाऱ्यांनी आपल्या निर्धारित कार्यक्षेत्राबाहेर जाऊन नियमबाह्य पद्धतीने कारवाई केल्याच्या तक्रारी समोर आल्या आहेत. याच पार्श्वभूमीवर अन्न व औषध प्रशासन विभागाचे मंत्री नरहरी झिरवाळ यांनी संबंधित अधिकाऱ्यांना कडक इशारा दिला आहे. कारवाई करताना अधिकारांचा गैरवापर केल्याचे किंवा कार्यक्षेत्राबाहेर जाऊन नियमबाह्य कारवाई केल्याचे तपासात निष्पन्न झाले, तर संबंधित अधिकाऱ्यांवर निलंबनाची कारवाई केली जाऊ शकते, असे झिरवाळ यांनी स्पष्ट केले. या प्रकरणात दोषी आढळणाऱ्या अधिकाऱ्यांना कोणतीही सूट दिली जाणार नसल्याचेही त्यांनी सूचित केले. त्यामुळे सणासुदीच्या काळात कारवाईचा धडाका सुरू असतानाच FDA मधील अधिकाऱ्यांच्या कार्यपद्धतीवरही प्रश्न उपस्थित झाले आहेत. दोषी अधिकाऱ्यांवर कारवाईचा निर्णय मुख्यमंत्री घेणार FDA च्या काही अधिकाऱ्यांनी निर्धारित कार्यक्षेत्राच्या बाहेर जाऊन कारवाया केल्याचा प्रकार समोर आल्यानंतर मंत्री नरहरी झिरवाळ यांनी या प्रकरणाची गंभीर दखल घेतली आहे. संबंधित प्रकरणात पाच ते सात अधिकारी किंवा अन्य व्यक्तींची भूमिका तपासली जात असून, त्यांच्यापैकी कोणी दोषी आढळल्यास कठोर कारवाई केली जाईल, असे त्यांनी स्पष्ट केले. या प्रकरणासंदर्भात मुख्यमंत्र्यांशी चर्चा झाल्याची माहितीही झिरवाळ यांनी दिली. संबंधित अधिकाऱ्यांवर नेमकी कोणती कारवाई करायची, याचा अंतिम निर्णय मुख्यमंत्री घेतील, असे त्यांनी सांगितले. त्यामुळे चौकशीत कोणाचे नाव समोर येते आणि संबंधितांवर कोणती प्रशासकीय कारवाई होते, याकडे आता लक्ष लागले आहे. FDA च्या अधिकाऱ्यांना अन्नपदार्थांची गुणवत्ता तपासण्याचे, भेसळ रोखण्याचे आणि नियमांचे उल्लंघन करणाऱ्या व्यावसायिकांवर कारवाई करण्याचे अधिकार आहेत. मात्र, हे अधिकार वापरताना निर्धारित कार्यक्षेत्र आणि नियमांचे पालन करणेही आवश्यक आहे. त्यामुळे कारवाईच्या नावाखाली अधिकारांचा गैरवापर होत असल्याचे आढळल्यास संबंधित अधिकाऱ्यांवरही कारवाई होऊ शकते, असा स्पष्ट संदेश मंत्री झिरवाळ यांनी दिला आहे. मालेगावमधील सुपारीच्या ट्रकवरील कारवाईने प्रकरणाला वेगळे वळण दरम्यान, दोन दिवसांपूर्वी FDA मधील पाच अधिकाऱ्यांवरील निलंबनाच्या कारवाईच्या मुद्द्यावरून चर्चा रंगली होती. नाशिक जिल्ह्यातील मालेगाव येथे सुपारीच्या ट्रकवर करण्यात आलेल्या कारवाईत भ्रष्टाचार झाल्याचा आरोप समोर आला होता. या प्रकरणाची दखल मुख्यमंत्री स्तरावर घेण्यात आल्याची माहिती आहे. या प्रकरणानंतर संबंधित अधिकाऱ्यांवर कारवाईची प्रक्रिया सुरू झाल्याचे सांगितले जात आहे. त्याच पार्श्वभूमीवर मंत्री नरहरी झिरवाळ यांनी दोषी आढळणाऱ्या अधिकाऱ्यांवर निलंबनासह योग्य ती कारवाई केली जाऊ शकते, असे स्पष्ट केले आहे. FDA च्या कारवायांमुळे भेसळयुक्त आणि निकृष्ट दर्जाच्या अन्नपदार्थांची विक्री करणाऱ्यांवर नियंत्रण ठेवण्यास मदत होत असली, तरी कारवाई पारदर्शक आणि नियमांच्या चौकटीत होणे आवश्यक आहे. मालेगावमधील प्रकरण आणि कार्यक्षेत्राबाहेर जाऊन कारवाई केल्याच्या तक्रारींमुळे विभागातील अधिकाऱ्यांच्या जबाबदारीचा मुद्दा पुन्हा ऐरणीवर आला आहे. दोन दिवसांत 48 लाखांचा संशयास्पद अन्नसाठा जप्त एकीकडे अधिकाऱ्यांच्या कारवाईच्या पद्धतीवर प्रश्न उपस्थित होत असताना, दुसरीकडे FDA कडून भेसळ आणि खराब अन्नपदार्थांच्या विक्रीविरोधातील मोहीम सुरूच आहे. 14 आणि 15 ऑक्टोबर रोजी कोकण आणि पुणे विभागात राबवलेल्या विशेष शोधमोहिमेत मुदतबाह्य तसेच खराब अन्नपदार्थांची विल्हेवाट लावण्याऐवजी त्यांची पुन्हा खुल्या बाजारात विक्री केली जात असल्याचा प्रकार उघडकीस आला. या मोहिमेत एकूण 48 लाख 8 हजार 924 रुपये किमतीचा संशयास्पद आणि खराब अन्नसाठा आढळून आला. संबंधित साठ्याच्या हाताळणीबाबत आणि त्याच्या संभाव्य पुनर्विक्रीबाबत प्रशासनाने कारवाई केली आहे. मुदतबाह्य किंवा खराब अन्नपदार्थ पुन्हा बाजारात विक्रीसाठी आणले गेल्यास ग्राहकांच्या आरोग्याला धोका निर्माण होऊ शकतो. त्यामुळे अशा प्रकारांना आळा घालण्यासाठी प्रशासनाकडून तपासणी तीव्र करण्यात आली आहे. या कारवाईदरम्यान भिवंडी, अंबरनाथ आणि पुणे विभागातील खेड तालुक्यातील चाकण-निघोजे परिसरातील मोठ्या कंपन्यांच्या पाच गोदामांचे परवाने तातडीने निलंबित करण्यात आले. याशिवाय, दोन विनापरवाना आस्थापनांना व्यवसाय बंद करण्याचे निर्देश देण्यात आले आहेत. सणासुदीच्या काळात अन्नपदार्थांच्या गुणवत्तेवर लक्ष दसरा आणि दिवाळीच्या काळात मिठाई, खाद्यतेल, दुग्धजन्य पदार्थ, मसाले तसेच इतर खाद्यपदार्थांची मागणी वाढते. या काळात भेसळयुक्त किंवा निकृष्ट दर्जाचे पदार्थ बाजारात येण्याची शक्यता लक्षात घेऊन FDA कडून तपासणी आणि छापेमारी केली जात आहे. नियमांचे उल्लंघन करणाऱ्या व्यावसायिकांवर दंडात्मक कारवाई करण्याबरोबरच गंभीर प्रकरणांमध्ये परवाने निलंबित करण्याची पावलेही उचलली जात आहेत. मात्र, अशा कारवाया करताना अधिकाऱ्यांनी कायदेशीर अधिकारांच्या मर्यादेत राहून काम करणे तितकेच महत्त्वाचे आहे. नियमांचे उल्लंघन करणाऱ्या व्यावसायिकांवर कारवाई झालीच पाहिजे; पण त्याच वेळी अधिकाऱ्यांकडूनही नियमांचे पालन झाले पाहिजे, अशी भूमिका मंत्री नरहरी झिरवाळ यांनी घेतल्याचे त्यांच्या वक्तव्यावरून स्पष्ट होते. आता मालेगावमधील सुपारीच्या ट्रक प्रकरणासह कार्यक्षेत्राबाहेर जाऊन कारवाई केल्याच्या तक्रारींमध्ये चौकशीत नेमके काय निष्पन्न होते आणि दोषी अधिकाऱ्यांवर निलंबनाची कारवाई होते का, हे पाहणे महत्त्वाचे ठरणार आहे. हेही वाचा… शेतकऱ्यांच्या 5 हजारांच्या मदतीवरून विरोधकांना फडणवीसांचा टोला:कर्नाटकचे उदाहरण देत म्हणाले, मोठ्या बंगल्यात राहणाऱ्यांना किंमत कळणार नाही राज्यातील दुष्काळग्रस्त शेतकऱ्यांना दिवाळीच्या पार्श्वभूमीवर जाहीर करण्यात आलेल्या 5 हजार रुपयांच्या अग्रीम मदतीवरून राजकीय वातावरण तापले आहे. शेतकऱ्यांच्या नुकसानीच्या तुलनेत ही रक्कम अत्यंत कमी असल्याची टीका विरोधकांकडून केली जात आहे. या टीकेला मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी प्रत्युत्तर देताना महाराष्ट्रातील मदतीची तुलना कर्नाटकातील मदतीशी केली. शेतकऱ्यांचे दुःख मोठे असून 5 हजार रुपये ही मोठी रक्कम नसली, तरी संकटाच्या काळात त्यांना काहीतरी मदत मिळणे महत्त्वाचे असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले. तसेच, मोठ्या बंगल्यांत राहणाऱ्या आणि महागड्या गाड्यांतून फिरणाऱ्यांना 5 हजार रुपयांची किंमत समजू शकत नाही, असा टोलाही त्यांनी टीकाकारांना लगावला. सविस्तर वाचा…
Source link
FDA अधिकाऱ्यांना नरहरी झिरवाळांचा कडक इशारा:कार्यक्षेत्राबाहेर जाऊन नियमबाह्य कारवाया केल्यास थेट निलंबनाची कारवाई