7 मिनिटांपूर्वी
- कॉपी लिंक

आजच्या प्रमुख चालू घडामोडी, ज्या सरकारी नोकरीची तयारी करणाऱ्या विद्यार्थ्यांसाठी आवश्यक आहेत-
राष्ट्रीय (NATIONAL) 1. पोलंडचे पंतप्रधान डोनाल्ड टस्क आणि पंतप्रधान मोदींची भेट
- 22 ऑक्टोबर रोजी नवी दिल्ली येथे पोलंडचे पंतप्रधान डोनाल्ड टस्क यांनी पंतप्रधान मोदी यांची भेट घेतली.
- या चर्चेत दोन्ही नेत्यांनी राजनैतिक संबंध तसेच प्रादेशिक आणि जागतिक मुद्द्यांवर चर्चा केली.
- यासोबतच परराष्ट्रमंत्री एस. जयशंकर यांनीही पोलंडचे पंतप्रधान डोनाल्ड टस्क यांची भेट घेतली.
- पोलंडचे पंतप्रधान डोनाल्ड टस्क 21 ते 23 ऑक्टोबरदरम्यान भारताच्या अधिकृत दौऱ्यावर आहेत.
- या दौऱ्याचा उद्देश भारत-पोलंड धोरणात्मक भागीदारी मजबूत करणे आणि व्यापार, संरक्षण तसेच नव्या तंत्रज्ञानातील सहकार्य वाढवणे हा आहे.
- टस्क यांच्यासोबत पोलंडचे वित्त आणि अर्थव्यवस्थामंत्री आंद्रेज डोमान्स्की (Andrzej Domański) तसेच व्यापारी प्रतिनिधींचे एक मोठे शिष्टमंडळ आले आहे.
- पोलंडचे पंतप्रधान १६ वर्षांनंतर भारत दौऱ्यावर आले आहेत. यापूर्वी २०१० मध्ये त्यांच्या पहिल्या कार्यकाळात ते भारतात आले होते.
- टस्क यांच्यासोबत सुमारे १०० पोलिश कंपन्यांचे व्यावसायिक प्रतिनिधीमंडळही भारतात आले आहे. दिल्लीतील कार्यक्रम पूर्ण केल्यानंतर टस्क २३ ऑक्टोबर रोजी बंगळुरुला जाणार आहेत.
- तेथे ते माहिती तंत्रज्ञान आणि अंतराळ क्षेत्राशी संबंधित उद्योगपतींची भेट घेतील.
- पोलंड हा मध्य युरोपमध्ये स्थित एक प्रमुख देश आहे, ज्याची राजधानी वॉर्सा आहे.

टस्क यांच्यासोबत १०० पोलिश कंपन्यांचे व्यावसायिक प्रतिनिधी मंडळही भारतात आले.
संरक्षण (DEFENCE)
2. संरक्षण मंत्रालयाचा BEL सोबत 770 कोटी रुपयांचा करार
- 21 ऑक्टोबर रोजी संरक्षण मंत्रालयाने भारत इलेक्ट्रॉनिक्स लिमिटेड (BEL) सोबत सुमारे 770 कोटी रुपयांचा करार केला.
- संरक्षण सचिव राजेश कुमार सिंह यांच्या उपस्थितीत हा करार करण्यात आला. या अंतर्गत इम्प्रूव्ह्ड लो लेव्हल लाइट वेट रडार (LLLR-I) खरेदी केले जातील.
- LLLR-I रडार फायटर जेटसोबतच अतिशय लहान ड्रोनचाही शोध घेऊन त्यांच्या हालचालींवर लक्ष ठेवू शकतील.
- हे रडार हवाई लक्ष्यांची ओळख पटवून कोणत्या धोक्याकडे प्रथम लक्ष देणे आवश्यक आहे, हेही ठरवू शकतील.
- यामुळे शत्रूच्या ड्रोनचा सामना करण्यास सैन्याला मदत मिळेल. तसेच देशाची हवाई सुरक्षा मजबूत होईल आणि भारतात संरक्षण उपकरणांच्या निर्मितीला चालना मिळेल.
- यामुळे देशांतर्गत संरक्षण उद्योग आणि सूक्ष्म, लघु व मध्यम उद्योगांना (MSME) देखील संधी मिळण्याची अपेक्षा आहे.

भारतीय लष्कराची हवाई सुरक्षा मजबूत करण्यासाठी हा करार करण्यात आला आहे।
नियुक्ती (APPOINTMENT)
3. दिनेश कुमार पिरामल फायनान्स लिमिटेडचे संचालक
- 22 ऑक्टोबर रोजी दिनेश कुमार खारा यांची पिरामल फायनान्स लिमिटेडच्या संचालकपदी नियुक्ती झाल्याची माहिती मिळाली.
- दिनेश सध्या अबू धाबी इन्व्हेस्टमेंट अथॉरिटीचे ऑपरेटिंग सल्लागार आणि अनेक कंपन्यांच्या संचालक मंडळावर स्वतंत्र संचालक म्हणून काम करत होते.
- दिनेश गेल्या 4 दशकांपासून बँकिंग क्षेत्राशी संबंधित आहेत. त्यांनी कॉर्पोरेट आणि आंतरराष्ट्रीय बँकिंग, ट्रेझरी, जोखीम, तंत्रज्ञान आणि अनुपालन क्षेत्रांत वरिष्ठ भूमिका निभावल्या आहेत.
- दिनेश 2020 ते ऑगस्ट 2024 पर्यंत SBI चे अध्यक्ष होते. त्यांनी SBI च्या पाच सहयोगी बँका आणि भारतीय महिला बँकेचे SBI मध्ये विलीनीकरण करण्यात महत्त्वाची भूमिका बजावली.
- दिनेश यांनी डिजिटल बँकिंग सेवा, YONO प्लॅटफॉर्म आणि सहयोगी बँकांच्या SBI मधील विलीनीकरणाशी संबंधित कामांमध्येही महत्त्वाची भूमिका बजावली.
पिरामल फायनान्स लिमिटेड
- पिरामल फायनान्स लिमिटेड (Piramal Finance Limited) ही भारतातील एक प्रमुख बिगर-बँकिंग वित्तीय कंपनी आणि गृहनिर्माण वित्त कंपनी आहे.
- ही गृहकर्ज, वैयक्तिक कर्ज यांसारखी परवडणारी कर्जे देण्यासाठी ओळखली जाते.
- यापूर्वी ती दिवाण हाउसिंग फायनान्स कॉर्पोरेशन लिमिटेड (DHFL) आणि त्यानंतर पिरामल कॅपिटल अँड हाउसिंग लिमिटेड या नावाने ओळखली जात होती.

दिनेश कुमार खारा यांचा कार्यकाळ पाच वर्षांचा असेल।
4. वायुदलाला मिळणार ₹2,563 कोटींचा संचार उपग्रह
- 21 ऑक्टोबर रोजी संरक्षण मंत्रालयाने न्यू स्पेस इंडिया लिमिटेड (NSIL) सोबत GSAT-7C दळणवळण उपग्रहासाठी 2,563 कोटी रुपयांचा करार केला.
- हिंदुस्तान एअरोनॉटिक्स लिमिटेड (HAL) ने भारतीय हवाई दलाला पहिले 3 HTT-40 बेसिक ट्रेनर विमान सुपूर्द केले.
- संरक्षण मंत्रालयाने भारतीय हवाई दल आणि नौदलाची क्षमता वाढवण्यासाठी सुमारे 4,106 कोटी रुपयांचे दोन संरक्षण करार केले.
- यामध्ये हवाई दलासाठी दळणवळण उपग्रह आणि नौदलासाठी पाणबुडीविरोधी टॉर्पेडो खरेदीचा समावेश आहे.
- या उपग्रहामुळे हवाई दलाच्या विमानांमध्ये आणि इतर संसाधनांदरम्यान सुरक्षित व अधिक चांगली दळणवळण व्यवस्था मजबूत होईल.
- पहिल्या HTT-40 ची डिलिव्हरी 18 सप्टेंबर रोजी बेंगळुरूमध्ये झाली होती. IAF त्यांना हैदराबादजवळील एअरफोर्स अकादमीत नवीन वैमानिकांच्या प्रशिक्षणासाठी तैनात करेल.
- प्रथम 25-30 विमानांचा ताफा तयार केला जाईल. तसेच, फ्लाइंग इन्स्ट्रक्टर्सना प्रशिक्षण दिले जाईल, जेणेकरून नवीन वैमानिकांना प्रशिक्षण देता येईल.

आंतरराष्ट्रीय (INTERNATIONAL)
5. केंद्रीय मंत्री पीयूष गोयल यांनी जर्मनी ट्रेड समिटचे नेतृत्व केले
- २२ ऑक्टोबर रोजी केंद्रीय मंत्री पीयूष गोयल यांनी जर्मनी ट्रेड अँड इन्व्हेस्टमेंटच्या १०० स्टार्ट-अप्सच्या प्रतिनिधीमंडळाचे नेतृत्व केले.
- गोयल बर्लिन ग्लोबल डायलॉगमध्ये सहभागी होण्यासाठी जर्मनीला पोहोचले आहेत. त्यांनी आंतरराष्ट्रीय धोरणकर्ते आणि व्यावसायिक नेत्यांशीही चर्चा केली.
- जर्मनीमध्ये गोयल फेडरल इकॉनॉमिक अफेयर्स आणि ऊर्जा मंत्र्यांसह अधिकाऱ्यांसोबत उच्चस्तरीय बैठक घेणार आहेत.
- या बैठकीत प्रगत अभियांत्रिकी, हरित गतिशीलता आणि स्वच्छ तंत्रज्ञानातील सहकार्याच्या शक्यतांचा शोध घेण्यावर चर्चा होईल.
- याचा उद्देश भारतीय स्टार्ट-अप्सना युरोपीय बाजारपेठांशी जोडणे, गुंतवणुकीच्या संधी वाढवणे आणि आंतरराष्ट्रीय स्तरावर व्यवसायाच्या विस्ताराला प्रोत्साहन देणे हा आहे.
- अशा प्रकारच्या संवादामुळे भारतीय उद्योजकांना विदेशी गुंतवणूकदार, कंपन्या आणि संभाव्य व्यावसायिक भागीदारांशी संपर्क प्रस्थापित करण्याची संधी मिळेल।
- यानंतर गोयल २४ ते २७ ऑक्टोबरदरम्यान नेदरलँड्समधील हेग येथे द्विपक्षीय बैठका आणि व्यावसायिक कार्यक्रमांमध्ये सहभागी होतील।
- या कार्यक्रमांमध्ये कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI), प्रगत उत्पादन, हरित मोबिलिटी, हरित ऊर्जा तसेच औषधनिर्मिती आणि लॉजिस्टिक्सवर चर्चा केली जाईल।
निधन (DEATH)
६. सेंगोल तयार करणारे थिरु वुम्मिडी एथिराज यांचे निधन
- 21 ऑक्टोबर रोजी नवीन संसद भवनात स्थापित करण्यात आलेला सेंगोल तयार करणारे ज्वेलर्स थिरु वुम्मिडी एथिराज यांचे चेन्नई येथे निधन झाले. ते 99 वर्षांचे होते.
- एथिराज यांनी ऐतिहासिक ‘सेंगोल’ तयार करण्यात महत्त्वाची भूमिका बजावली होती. हा सेंगोल 1947 मध्ये देशाच्या स्वातंत्र्याच्या वेळी तत्कालीन पंतप्रधान जवाहरलाल नेहरू यांच्याकडे सुपूर्द करण्यात आला होता.
- स्वातंत्र्यानंतर सेंगोल प्रयागराजमधील इलाहाबाद संग्रहालयाच्या नेहरू गॅलरीत ठेवण्यात आला होता. तेथे त्याची नोंद नेहरूंना भेट मिळालेली सोन्याची काठी म्हणून करण्यात आली होती.
- 2018 पर्यंत एथिराज यांचे कुटुंबही सेंगोलबद्दल अनभिज्ञ होते. एका लेखातून त्यांना याबद्दल माहिती मिळाली.

१४ ऑगस्ट १९४७ च्या रात्री सत्तांतराचे प्रतीक म्हणून तमिळनाडूतील तिरुवावदुथुरै अधीनमच्या (शैवाचार्य) प्रतिनिधींनी पंडित नेहरूंना सेंगोल सुपूर्द केला होता.
आजचा इतिहास
- १६२३ मध्ये हिंदी साहित्याचे महान कवी तुलसीदास यांचे निधन झाले.
- १७६४ मध्ये बक्सरच्या लढाईत मीर कासिमचा इंग्रजांकडून पराभव झाला.
- १९४३ मध्ये सुभाषचंद्र बोस यांनी महिलांची रेजिमेंट म्हणून ‘झाशीची राणी ब्रिगेड’ची स्थापना केली. या ब्रिगेडने सिंगापूरमध्ये प्रशिक्षण सुरू केले.