अलीकडेपर्यंत जगातील सर्वात मोठा ऑनलाइन फॅशन रिटेलर असलेला चीनचा ब्रँड शीन आता गुंतवणूकदारांच्या नजरेतून उतरताना दिसत आहे. मंगळवारी हॉंगकॉंगमध्ये लिस्टिंगच्या पहिल्याच दिवशी कंपनीचे शेअर्स 6 टक्क्यांनी घसरले. एकेकाळी 100 अब्ज डॉलर (9.5 लाख कोटी रुपये) इतकी किंमत असलेली कंपनी केवळ एक-चतुर्थांश मूल्यांकनावर शेअर बाजारात उतरली आहे. अलेथिया कॅपिटलचे निर्गुणन तिरुचेल्वम म्हणतात की शीनचे ‘स्पीड-टेक’ मॉडेल आता कालबाह्य झाले आहे. कारण स्पष्ट आहे – गुंतवणूकदारांची आवड एआय कंपन्यांकडे वळली आहे. तुम्ही पाहू शकता की शीनच्या लिस्टिंगच्या अगदी आधी युनिट्री रोबोटिक्स आणि सीएक्सएमटी सारख्या चीनमधीलच एआय कंपन्यांच्या शेअर्सनी शांघायमध्ये जोरदार वाढ नोंदवली होती. आणखी एक अडचण आहे, शीनला अमेरिका आणि युरोपमध्ये टॅरिफ सवलत संपल्याचा फटकाही बसला आहे. यामुळे त्याचे स्वस्त दराचे मॉडेल कमकुवत होऊ लागले आहे. संस्थात्मक गुंतवणूकदारांनीही यावेळी अंतर राखले. लिस्टिंगपूर्वी ऑफर केलेल्या शेअर्सपैकी केवळ 20%च खरेदी केले गेले, तर लोकप्रिय लिस्टिंगमध्ये हा आकडा साधारणपणे 50% असतो. विल्सन सनसिनीचे वेइहेंग चेन म्हणतात, ‘ही एक अशी फॅशन कंपनी आहे जी आजच्या गुंतवणूकदारांना फॅशनेबल वाटत नाही.’ ‘चायना लेबर वॉच’च्या एका अहवालानुसार, शीनसाठी कपडे बनवणारे कामगार सलग 20 दिवस सुट्टी न घेता काम करतात आणि त्यांना प्रति वस्तू फक्त 7 ते 28 सेंट (6.65 ते 26.59 रुपये) मिळतात. आठवड्यात 100 तास काम होणे सामान्य बाब आहे, तर चीनमधील सामान्य कारखान्यांमध्ये ही मर्यादा सुमारे 60 तास आहे. मात्र, शीनने हे दावे फेटाळून लावले आहेत. शीनच्या अडचणी केवळ कारखान्यांपर्यंत मर्यादित नाहीत. कंपनी त्या तरुण ग्राहकांनाही गमावत आहे, ज्यांनी महामारीच्या काळात तिला गती दिली होती. रिसर्च फर्म ‘कंझ्युमर एज’चे मायकल गुंथर यांच्या मते, अमेरिकेत 18-34 वयोगटातील ग्राहकांमध्ये शीनचा बाजार हिस्सा सर्वात वेगाने घटत आहे. किमतीतील वाढ आणि सस्टेनेबिलिटी (पर्यावरणपूरक उत्पादने) याबाबतची चिंता हे याचे मोठे कारण आहे. झूमसारखीच स्थिती; अमेरिका, ब्रिटन, युरोपमध्ये वाढ मंदावली अमेरिकेसोबतच ब्रिटनमध्येही शीनची वाढ मंदावली आहे, तर युरोपमध्ये पार्सलवर लागणाऱ्या शुल्कामुळे फ्रान्स आणि स्पेनमध्ये तिचा वाटा सर्वाधिक घटला आहे. डिझाइन कॉपी केल्याच्या आरोपांवरून कंपनीवर अमेरिकेत 2021 पासून आतापर्यंत 58 खटले दाखल झाले आहेत. चायना इन्व्हेस्टमेंट कॉर्पोरेशनचे माजी अधिकारी विन्स्टन मा याची तुलना झूमशी करतात. महामारीच्या काळात सुपरहिट ठरलेली ही कंपनी आता जुन्या जमान्याची गोष्ट बनून राहिली आहे.
Source link
फॅशन ब्रँड शीनला झटका:9.5 लाख कोटींच्या कंपनीची लिस्टिंग फक्त 25% किमतीवर; कारण- गुंतवणूकदार AI मध्ये पैसे गुंतवत आहेत
