विमान प्रवास 25% पर्यंत महाग होऊ शकतो:मॅकिन्झी अहवालात दावा, बहुतेक देश साठा भरण्यात व्यस्त आहेत; यामुळे जेट इंधनाच्या किमती वाढतील

येत्या काही दिवसांत विमान प्रवास 25% पर्यंत महाग होऊ शकतो. हा दावा ग्लोबल कन्सल्टिंग फर्म मॅकिन्झीने आपल्या अहवालात केला आहे. अहवालात असे म्हटले आहे की, जगभरात सुरू असलेल्या भू-राजकीय तणाव आणि रिफायनरी उत्पादनातील घट यामुळे जेट इंधनाच्या पुरवठ्यावर परिणाम झाला आहे, ज्यामुळे एअरलाइन्स कंपन्यांचा खर्च वाढला आहे. कंपन्यांवर वाढलेल्या याच आर्थिक बोजाचा थेट परिणाम आता सामान्य प्रवाशांच्या खिशावर होऊ शकतो. विशेष म्हणजे, अहवालात असे म्हटले आहे की कोणत्याही विमान तिकिटाच्या किमतीचा सुमारे 30% भाग केवळ इंधन खर्चाचा असतो. क्रॅक स्प्रेड $20 वरून $50 प्रति बॅरल होण्याची शक्यता कच्च्या तेलाच्या आणि त्यातून रिफाइन होणाऱ्या इंधन उत्पादनांच्या किमतीतील फरकाला ‘क्रॅक स्प्रेड’ म्हणतात. सामान्यतः जेट इंधनाचा क्रॅक स्प्रेड प्रति बॅरल $20 किंवा त्याहून कमी असतो. मॅकिन्झीच्या अहवालानुसार, 2026 मध्ये तो वाढून सरासरी $50 प्रति बॅरलपेक्षा जास्त होण्याची शक्यता आहे. ही वाढ एअरलाइन्स कंपन्यांसाठी मोठी डोकेदुखी ठरणार आहे. आखाती आणि आशियाई देशांमध्ये रिफायनरी उत्पादन घटले जेट इंधनाच्या किमतीतील वाढीचे मुख्य कारण कच्च्या तेलाच्या दरातील चढ-उतार आहे. दुसरीकडे, आखाती प्रदेश आणि प्रमुख आशियाई देशांमधून होणाऱ्या इंधन निर्यातीत घट झाली आहे. हे दोन्ही प्रदेश मिळून जगातील सुमारे 40% जेट इंधनाचा पुरवठा करतात. भू-राजकीय तणावानंतर भारत, चीन आणि दक्षिण कोरियासारख्या देशांनी त्यांच्या इंधन निर्यातीवर अंशतः बंदी घातली आहे, ज्यामुळे जागतिक बाजारातील पुरवठा साखळी प्रभावित झाली आहे. रिफायनरीजकडे उत्पादन वाढवण्याची क्षमता नाही अहवालानुसार, संकट सुरू होण्यापूर्वीच जगभरातील अनेक प्रमुख रिफायनरीज त्यांच्या पूर्ण क्षमतेने काम करत होत्या. त्यामुळे आता त्यांच्याकडे उत्पादन आणखी वाढवण्यासाठी जागा उरलेली नाही. सध्या बाजारात इंधनाची कमतरता पूर्ण करण्यासाठी जुन्या साठ्याचा मोठ्या प्रमाणात वापर केला जात आहे. विशेष म्हणजे, तेल कंपन्यांनी नुकतेच जेट इंधनाचे दर वाढवले होते. होर्मुज मार्गातून दिलासा मिळण्याची आशा, पण चढ-उतार सुरूच राहतील मॅकिन्झीचे म्हणणे आहे की, जर होर्मुझ मार्गावरून टँकरची वाहतूक वाढली, तर किमतींवरील तात्काळ दबाव काही प्रमाणात कमी होऊ शकतो. तथापि, जोपर्यंत देश आपले धोरणात्मक तेल साठे पुन्हा भरत नाहीत आणि पुरवठा साखळी सामान्य होत नाही, तोपर्यंत जेट इंधनाच्या किमती आणि क्रॅक स्प्रेडमध्ये चढ-उतार सुरू राहण्याची शक्यता आहे. कच्च्या तेलाच्या किमती 37% नी घसरल्याने दिलासा मिळण्याची आशा कच्च्या तेलाची किंमत 4 महिन्यांच्या नीचांकी पातळीवर आली आहे. बुधवारी आंतरराष्ट्रीय बेंचमार्क ब्रेंट क्रूडचे दर सुमारे 2% नी घसरून 75.55 डॉलर प्रति बॅरल झाले. खरं तर, पश्चिम आशियातील तणाव कमी झाल्यामुळे आणि होर्मुझ सामुद्रधुनीतून टँकरची वाहतूक हळूहळू सामान्य झाल्यामुळे कच्च्या तेलाच्या किमतीत मोठी घसरण झाली आहे. इराण युद्धादरम्यान ब्रेंट क्रूड 120 डॉलरपर्यंत पोहोचले होते. सध्याची किंमत त्यापेक्षा 37% कमी आहे. तथापि, तज्ञांचे मत आहे की मागणी मजबूत राहील, कारण उत्पादनात कपात होण्याची शक्यता आहे.



Source link