बीजिंग11 मिनिटांपूर्वी
- कॉपी लिंक
गेल्या वर्षी ‘स्प्रिंग फेस्टिव्हल गाला’ मध्ये ह्युमनॉइड रोबोट्सच्या नृत्याने प्रेरित होऊन, हांगझोऊ येथील ई-कॉमर्स लाइव्ह स्ट्रीमर आय लिन यांनी 25 लाख रुपयांना पहिला अँड्रॉइड खरेदी केला आणि भाड्याचा व्यवसाय सुरू केला.
443 डॉलर/दिवस भाड्याने त्यांना प्रदर्शन, कार्यक्रमांसाठी घेतले जाऊ लागले. पण लिन म्हणतात, ‘ह्युमनॉइड्सची बाजारपेठ अजून गती पकडू शकलेली नाही, कारण आजचे रोबोट स्वतःहून काम करू शकत नाहीत. ते फक्त मोठ्या आकाराची खेळणी आहेत. हे तंत्रज्ञान मानवी श्रमाची जागा घेण्यापासून अनेक वर्षे दूर आहे.
याशिवाय, चीनी सरकार आर्थिक मंदी आणि कमी होत असलेल्या मनुष्यबळासाठी यावर अब्जावधी डॉलर्स खर्च करत आहे. मॉर्गन स्टॅनलीचा अंदाज आहे की, 2050 पर्यंत जगात 1 अब्ज ह्युमनॉइड रोबोट असतील, जे 5 ट्रिलियन डॉलरपेक्षा मोठी बाजारपेठ निर्माण करतील. जगातील सुमारे 90% ह्युमनॉइड रोबोट चीनमधून येत आहेत. 2024 मध्ये चीनकडे 20 लाख औद्योगिक रोबोट्सचा साठा होता, जो जपान, अमेरिका, द. कोरिया आणि जर्मनीच्या एकूण बेरजेपेक्षा जास्त आहे.
बीजिंग, शांघाय आणि शेन्झेनमध्ये रोबोट वाहतूक नियंत्रण करत आहेत, कॉफी आणि बिअर सर्व्ह करत आहेत. ट्रेंड फोर्सनुसार, चीनमध्ये 140 हून अधिक ह्युमनॉइड उत्पादक आहेत. पण कमी मागणीमुळे हा ‘इंडस्ट्री बबल’ तयार होत आहे. ओमिडियाचे मुख्य विश्लेषक लियन जे सू म्हणतात, ‘चीन उदयोन्मुख तंत्रज्ञानात किती मजबूत आहे हे दाखवण्यासाठी या उद्योगाला जाणूनबुजून वाढवून-चढवून सादर केले गेले आहे.’
चिनी सरकारी माध्यमांनुसार, देशात 1,53,000 हून अधिक रोबोट रेंटल व्यवसाय सक्रिय आहेत. अग्रगण्य उत्पादक अगिबॉटने शेअरबॉट नावाच्या रेंटल उपकंपनीची सुरुवात केली आहे, ज्यानुसार हे मार्केट 2026 च्या अखेरपर्यंत 1.5 अब्ज डॉलरपर्यंत पोहोचू शकते. ग्राहक दररोज 517 डॉलरमध्ये ह्युमनॉइड रोबोट, शिपिंग आणि मानवी ऑपरेटर मिळवू शकतात. 8 रोबोट्समध्ये गुंतवणूक करणाऱ्या 52 वर्षीय झाओ शियाओहोंग म्हणतात, “जेव्हा तंत्रज्ञान थांबते आणि बाजारात सारखेच रोबोट येतात, तेव्हा सुरुवातीचा उत्साह थकव्यात बदलतो आणि भाडे कमी होते.”
डेटा आणि हार्डवेअर सर्वात मोठी आव्हाने बनली, अचूकता फक्त 80% पर्यंतच
यिजुआंगच्या टेक हबमध्ये रोबोट सिंह नृत्य करतात किंवा बास्केटबॉल फेकतात, पण जवळच्या केंद्रात 120 मानवाकृती रोबोट्सना मानवी प्रशिक्षक हातात रिमोट घेऊन डायपर बदलणे किंवा पॅकेजेस क्रमवारी लावणे शिकवत आहेत. यांना प्रशिक्षित करण्यासाठी मानवी डेटाची मोठी कमतरता आहे. चिनी उत्पादक ‘फिजिकल इंटरेक्शन डेटा’साठी एक्स-ह्य एक्स-ह्युमनॉइड (X-Hy X-Humanoid) सारख्या कंपन्यांना प्रति तास 14,180 रुपये पर्यंत देत आहेत. लहान रोबोटिक हातांमध्ये अनेक फंक्शन्स (कार्य) टाकल्याने ‘हीट डिसिपेशन’ (उष्णता बाहेर पडणे) ही मोठी समस्या आहे. त्यांचे आयुष्यमान कमी आणि उत्पादन खर्च जास्त आहे.
