अमेरिकेत 50 वर्षांनंतर बनणार नवी रिफायनरी:मार्को रुबियो, मुकेश अंबानी यांची आज भेट, व्हेनेझुएलाचे कच्चे तेल शुद्ध करण्यावर होणार चर्चा

अमेरिकेचे परराष्ट्रमंत्री मार्को रुबियो आज जामनगरमधील जगातील सर्वात मोठ्या रिफायनरी कॉम्प्लेक्सला भेट देणार आहेत. यावेळी ते रिलायन्सचे अध्यक्ष आणि व्यवस्थापकीय संचालक मुकेश अंबानी यांचीही भेट घेतील. रुबियो रिलायन्ससोबत व्हेनेझुएलाचे कच्चे तेल रिफाइन करण्याबाबत चर्चा करतील. मीडिया रिपोर्ट्सनुसार, रिलायन्स इंडस्ट्रीज अमेरिकेतील टेक्सास येथे एका तेल रिफायनरीमध्ये मोठी गुंतवणूक करण्याच्या तयारीत आहे. गेल्या ५० वर्षांत अमेरिकेत बांधली जाणारी ही पहिली रिफायनरी असेल. त्यामुळे ही भेट अत्यंत महत्त्वाची मानली जात आहे. रुबियो यांचा जामनगर दौरा ३ कारणांमुळे महत्त्वाचा… १. अमेरिकेत डिझेलचा दर १५५ रुपयांच्या पुढे २. रिलायन्सने व्हेनेझुएलाकडून अधिक तेल खरेदी करावे 3. अमेरिकेत रिलायन्सची 300 अब्ज डॉलरची गुंतवणूक जगातील सर्वात मोठी रिफायनरी जामनगरमध्ये आहे रिलायन्सच्या मते, जामनगर रिफायनरी ही एकाच ठिकाणी उभारलेली जगातील सर्वात मोठी आणि आधुनिक रिफायनरी आहे. येथे दररोज १४ लाख बॅरल कच्च्या तेलावर प्रक्रिया करण्याची क्षमता आहे. रुबियो म्हणाले- भारत रिफायनिंग महासत्ता मंगळवारी मुंबईत पोहोचलेल्या रुबियो यांनी भारताला ‘रिफायनिंग महासत्ता’ म्हटले. ते म्हणाले, ‘भारतात व्हेनेझुएलाच्या हेवी क्रूड ऑइलचे शुद्धीकरण करण्याची मोठी क्षमता आहे. जगातील तेलसंकट कमी करण्यात भारतीय रिफायनरीज महत्त्वाची भूमिका बजावू शकतात. तेलपुरवठ्यात येणाऱ्या कायदेशीर आणि निर्बंधांशी संबंधित अडचणी दूर करण्यासाठी भारत आणि अमेरिका एकत्रितपणे काम करतील.’ मे महिन्यानंतर रुबियो यांचा दुसरा भारत दौरा मार्को रुबियो यांचा मे महिन्यातील मागील दौऱ्यानंतरचा हा भारताचा दुसरा दौरा आहे. मे महिन्यात त्यांनी पंतप्रधान नरेंद्र मोदी आणि परराष्ट्रमंत्री एस. जयशंकर यांची भेट घेतली होती. याशिवाय, क्वाडच्या परराष्ट्रमंत्र्यांच्या बैठकीतही त्यांनी सहभाग घेतला होता. रुबिओ यांच्या दौऱ्यामुळे भारत-अमेरिका संबंध पुन्हा रुळावर येतील का? गेल्या काही महिन्यांत भारत-अमेरिका संबंधांमध्ये कटुता आली आहे. मग रशियाकडून तेल खरेदी करणाऱ्या देशांवर 100% टॅरिफ लावणारा लिंडसे ग्रॅहम कायदा मंजूर करणे असो किंवा इन्फोसिस, TCS, विप्रो आणि HCL यांसारख्या भारतीय कंपन्यांच्या कर्मचाऱ्यांना ग्रीन कार्डमध्ये मिळणारी सवलत रद्द करणे असो. मात्र, रुबिओ यांच्या भारत दौऱ्यापूर्वी 16 ऑक्टोबरला ट्रम्प यांनी यावर तात्पुरती स्थगिती दिली आणि यामुळे अमेरिकेला फायदा होईल, असे सांगितले. भारतीय थिंकटँक ‘द इमेजइंडिया इन्स्टिट्यूट’चे वरिष्ठ भू-राजकीय तज्ज्ञ रोबिंदर सचदेवा यांचे मत आहे की, रुबिओ यांचा भर नवी दिल्लीच्या पारंपरिक राजकारणाऐवजी मुंबई आणि जामनगरसारख्या व्यावसायिक केंद्रांवर आहे. यामागचा उद्देश कॉर्पोरेट करार, रिफायनरी क्षेत्रातील भागीदारी, गुंतवणूक आणि दोन्ही देशांमधील व्यवसाय-ते-व्यवसाय संबंध वाढवणे हा आहे. राजकीय स्तंभलेखक प्रताप भानू मेहता लिहितात की, रुबिओ दिल्लीऐवजी मुंबई-जामनगरला जात असल्याने अमेरिका भारतातील व्यावसायिक केंद्रांशी जोडला जात आहे आणि राजकीय केंद्राला कमी महत्त्व देत आहे, असा संकेत मिळू शकतो. मात्र केवळ व्यावसायिक करारांवर आधारित संबंध धोरणात्मक भागीदारी टिकवून ठेवण्यासाठी पुरेसे ठरणार नाहीत. अदाणी आणि टाटा समूहाच्या अध्यक्षांचीही भेट घेणार गुजरातला रवाना होण्यापूर्वी अमेरिकेच्या परराष्ट्रमंत्र्यांची भारतातील इतर प्रमुख उद्योगपतींसोबतही भेट होणार आहे. ते उद्योगपती गौतम अदाणी आणि टाटा समूहाचे अध्यक्ष एन. चंद्रशेखरन यांच्याशीही चर्चा करतील. या वेळी दोन्ही देशांमधील व्यापार आणि गुंतवणूक वाढवण्याबाबत चर्चा होईल.



Source link