चारधाम यात्रेच्या पहिल्या दिवशी गंगोत्री-यमुनोत्रीचे दरवाजे उघडतील:देवी यमुनाची उत्सव पालखी यमुनोत्री धामसाठी रवाना, PM मोदींच्या नावाने पहिली पूजा

उत्तराखंडमध्ये आजपासून चारधाम यात्रा सुरू होत आहे. याची सुरुवात गंगोत्री धामचे दरवाजे उघडण्याने होईल, तर यमुनोत्री धामचे दरवाजेही आजच भाविकांसाठी उघडले जातील. आज सकाळी 8 वाजता उत्तरकाशी जिल्ह्यातील हिवाळी गादी स्थळ खरशाली येथून देवी यमुनाची उत्सव पालखी, समेश्वर देवतेच्या नेतृत्वाखाली यमुनोत्री धामसाठी रवाना झाली. यावेळी ग्रामस्थांनी डोळ्यात पाणी आणून आणि जयघोषात आपल्या आराध्य देवीला निरोप दिला. गंगोत्रीमध्ये पंतप्रधान मोदींच्या नावाने पहिली पूजा होईल गंगोत्री धाममध्ये पहिली पूजा पंतप्रधान नरेंद्र मोदींच्या नावाने केली जाईल. यावेळी मुख्यमंत्री पुष्कर सिंह धामी देखील मंदिरात उपस्थित राहतील. निश्चित मुहूर्तानुसार, दुपारी 12 वाजून 15 मिनिटांनी गंगोत्री धामचे दरवाजे भाविकांसाठी उघडले जातील. त्यापूर्वी मां गंगाची पालखी मंदिरात पोहोचेल, जिथे हवन आणि भोगानंतर दर्शन सुरू होईल. तर, यमुनोत्री धामचे दरवाजे दुपारी 12 वाजून 35 मिनिटांनी उघडतील. माता यमुनेची उत्सव पालखी आपल्या पारंपरिक पायी मार्गाने धाममध्ये पोहोचेल, त्यानंतर विधीपूर्वक पूजा-अर्चा करून दरवाजे उघडले जातील. प्रशासन आणि मंदिर समितीने यात्रेकरूंच्या सोयीसाठी आणि सुरक्षिततेसाठी पुख्ता व्यवस्था केली आहे. गंगोत्रीमध्ये टप्प्याटप्प्याने प्रक्रिया पूर्ण होईल गंगोत्री धाममध्ये कपाट उघडण्याची प्रक्रिया परंपरेनुसार टप्प्याटप्प्याने पूर्ण केली जाईल. आई गंगेची उत्सव पालखी भैरव घाटातून सकाळी 8 वाजता धामसाठी रवाना होईल आणि मंदिरात पोहोचण्यापूर्वी परिसरात तयारी सुरू केली जाईल. मंदिर समितीचे सचिव आणि जिल्हा प्रशासनाचे प्रतिनिधी म्हणून भटवाडीच्या एसडीएमच्या देखरेखीखाली मंदिराचे मागील दार उघडून स्वच्छतेची व्यवस्था केली जाईल. यानंतर तीर्थ पुरोहितांद्वारे हवन आणि देवी स्थापना प्रक्रिया सुरू होईल. पालखी पोहोचताच मुख्य द्वार उघडेल, मग दर्शन सुरू होईल आई गंगेची पालखी मंदिर परिसरात पोहोचताच, मंदिराच्या मुख्य द्वाराची सील काढली जाईल. यानंतर मंदिर समिती, प्रशासन आणि स्थानिक लोकप्रतिनिधींच्या उपस्थितीत मुख्य धार्मिक विधी केले जातील. हवन झाल्यावर आई गंगेला भोग अर्पण केला जाईल आणि यानंतर कपाट भाविकांसाठी उघडले जातील. एक दिवसापूर्वी मुखबा येथून पालखी निघाली होती उत्तरकाशी जिल्ह्यातील मुखबा गावात माता गंगेची हिवाळी गादी आहे, 18 एप्रिल रोजी येथून पालखी यात्रा सुरू झाली होती, जी आज गंगोत्री धाममध्ये पोहोचेल. मुखबा ते गंगोत्री धामचे अंतर सुमारे 25 किलोमीटर आहे. ग्रामस्थांनी डोळ्यात पाणी आणून माता गंगेला सहा महिन्यांच्या वास्तव्यासाठी निरोप दिला. परंपरेनुसार, यावेळी मातेला फाफऱ्याचा नैवेद्य दाखवण्यात आला. क्षेत्राच्या सुख-समृद्धीची कामना करण्यात आली. पालखी मुखबा येथून जांगला मार्गे कठीण रस्त्याने भैरव घाटात पोहोचली, जिथे रात्रीचा मुक्काम करण्यात आला. यमुनोत्री येथे पालखीसोबत कपाट उघडेल त्याचबरोबर, यमुनोत्री धाममध्येही अक्षय तृतीयेच्या दिवशी कपाट उघडण्याची परंपरा पाळली जाईल. मंदिर समितीनुसार निर्धारित मुहूर्तावर कपाट भाविकांसाठी उघडले जातील. आई यमुनेची उत्सव पालखी शीतकालीन गादीचे ठिकाण असलेल्या खरशाली येथून आज सकाळी 8 वाजता धामसाठी रवाना झाली. समेश्वर देवतेच्या नेतृत्वाखाली निघणाऱ्या या डोली यात्रेदरम्यान शंखनाद, ढोल-ताशे आणि पोलीस बँडच्या सुरांमध्ये संपूर्ण परिसर दुमदुमून गेला. खरशालीमध्ये परंपरा, महिला देतात निरोप खरशाली गावात पालखी प्रस्थानाच्या वेळी पारंपरिक रीतीरिवाज पाळले जातात. ग्रामीण महिला माता यमुनेला निरोप देताना क्षेत्राच्या सुख-समृद्धीची कामना करतात. ही परंपरा अनेक वर्षांपासून चालत आली आहे आणि प्रत्येक वेळी पूर्ण विधी-विधानानुसार पाळली जाते. पालखी यमुनोत्री धाममध्ये पोहोचल्यानंतर धार्मिक विधींसह मंदिराचे दरवाजे उघडले जातील आणि भाविकांसाठी दर्शन सुरू होईल. यासोबतच चारधाम यात्रेचा क्रम पुढे सरकेल. 2025 मध्ये 51 लाख लोकांनी चार धाम यात्रा केली होती गेल्या वर्षी 2025 मध्ये चारधाम यात्रेत एकूण 51 लाखांहून अधिक भाविक पोहोचले होते. गंगोत्री आणि यमुनोत्रीमध्येही मोठ्या संख्येने भक्तांनी दर्शन घेतले होते, तथापि सुरुवातीला हवामान आणि इतर कारणांमुळे संख्येत चढ-उतार दिसून आले होते. या वर्षी 2026 मध्ये यात्रा सुरू होण्यापूर्वीच मोठ्या संख्येने नोंदणी झाली आहे. आकडेवारीनुसार, गंगोत्रीसाठी 3 लाखांहून अधिक आणि यमुनोत्रीसाठी 3.7 लाखांहून अधिक भाविकांनी आधीच नोंदणी केली आहे. केदारनाथ आणि बद्रीनाथ धामचे दरवाजे कधी उघडतील? चारधाम यात्रेतील उर्वरित दोन प्रमुख धामचे दरवाजे देखील ठरलेल्या तारखांना उघडले जातील. केदारनाथ धामचे दरवाजे 22 एप्रिल 2026 रोजी भाविकांसाठी उघडतील, तर बद्रीनाथ धामचे दरवाजे 23 एप्रिल 2026 रोजी उघडले जातील. या दोन्ही धामचे दरवाजे उघडताच चारधाम यात्रा पूर्णपणे वेग घेईल आणि राज्यात भाविकांची संख्या वेगाने वाढेल. 22 एप्रिलपासून केदारनाथसाठी हेलिकॉप्टर सेवा केदारनाथसाठी हेलिकॉप्टर सेवा 22 एप्रिलपासून सुरू होत आहे, ज्यासाठी रुद्रप्रयाग जिल्ह्यातील गुप्तकाशी, फाटा आणि सिरसी येथून 8 हेलिकॉप्टर कंपन्या उड्डाण करतील. सुरक्षेच्या दृष्टीने उड्डाणांची संख्या मर्यादित करण्यात आली आहे (गुप्तकाशी/फाटा येथून 24 आणि सिरसी येथून 32 शटल). एअर ट्रॅफिक कंट्रोल (ATC) अधिकारी सोनप्रयाग आणि केदारनाथ येथून थेट निरीक्षण करतील. भाविकांना प्रथमच केदारनाथ आणि लिनचोली येथे 24 तास गरम पाण्याची सुविधा मिळेल. ही सुविधा ‘पिरुल’ (पाईनची पाने) आणि ‘खेचराच्या शेणा’पासून बनवलेल्या बायोमास पॅलेट्सवर चालणाऱ्या गिझरद्वारे दिली जाईल. हेली नोडल अधिकारी राहुल चौबे यांनी स्पष्ट केले आहे की, सुरक्षा मानके आणि नियमांचे उल्लंघन करणाऱ्या कंपन्यांवर कठोर कारवाई केली जाईल.



Source link