![]()
जागतिक तापमानवाढीमुळे जगातील महासागरांमध्ये ऑक्सिजनचे प्रमाण घटत आहे, मात्र दक्षिण महासागराच्या भारतीय क्षेत्रांमध्ये एक नवा बदल आढळला आहे, जो चांगले संकेत देणारा आहे. गोव्यातील राष्ट्रीय ध्रुवीय आणि महासागर संशोधन केंद्राच्या (एनसीपीओआर) अभ्यासानुसार, 1993 ते 2025 दरम्यान येथील पाण्यात विरघळलेल्या ऑक्सिजनचे प्रमाण वाढले आहे. सर्वाधिक बदल 300 ते 2,000 मीटर खोलीवर आढळला. अंटार्क्टिक क्षेत्रात ऑक्सिजनचे प्रमाण दरवर्षी प्रति किलोग्रॅम पाण्यामागे 2.37 मायक्रोमोल, तर ध्रुवीय क्षेत्रात 1.41 मायक्रोमोलने वाढले. 2,000 ते 5,000 मीटर खोलीवरही वाढीचे संकेत मिळाले. वैज्ञानिकांच्या मते, तापमान आणि क्षारता वाढल्यामुळे पाण्याच्या थरांमधील फरक कमी झाला आणि पृष्ठभागावरील ऑक्सिजनयुक्त पाणी अधिक चांगल्या प्रकारे खोलवर मिसळू लागले. ऑक्सिजन 4.5 वरून 5.5 मिलीलीटर प्रति लिटर झाला 2011 आणि 2025 च्या आकडेवारीच्या तुलनेत ऑक्सिजन 4.5 वरून 5.5 मिलीलीटर प्रति लिटर झाला. याचा फायदा असा झाला की या भागांमध्ये समुद्री वनस्पतींचीही वाढ झाली आहे. युनेस्कोच्या ग्लोबल ओशन ऑक्सिजन नेटवर्कनुसार, पाण्यातील पुरेसा ऑक्सिजन माशांसह इतर समुद्री जीवांच्या जगण्यासाठी, वाढीसाठी आणि निरोगी राहण्यासाठी आवश्यक असतो. मात्र, विसाव्या शतकाच्या मध्यापासून जगातील महासागरांमधील ऑक्सिजनचे प्रमाण सुमारे 2% घटले आहे. याउलट, भारतीय भागांमध्ये ऑक्सिजनच्या पातळीत झालेली वाढ हा शुभसंकेत आहे. समुद्रात विरघळलेला ऑक्सिजन म्हणजे काय? हवेतील काही प्रमाणातील ऑक्सिजन समुद्राच्या पाण्यात विरघळतो. याला विरघळलेला ऑक्सिजन म्हणतात. समुद्रातील जीव श्वास घेण्यासाठी याच ऑक्सिजनचा वापर करतात. पाण्यातील ऑक्सिजनचे प्रमाण तापमान, क्षारता, समुद्री प्रवाह आणि जीवांच्या हालचालींवर अवलंबून असते. साधारणपणे थंड पाणी गरम पाण्याच्या तुलनेत अधिक ऑक्सिजन विरघळवून घेऊ शकते. समुद्राच्या कोणत्या खोलीवर ऑक्सिजनची स्थिती सर्वात महत्त्वाची असते? समुद्रातील ऑक्सिजनचे प्रमाण प्रत्येक खोलीवर सारखे नसते.
Source link
दक्षिण महासागराच्या भारतीय भागात ऑक्सिजनची पातळी वाढली:30 वर्षांपासून बदल होत आहेत, समुद्री वनस्पती आणि जीवांसाठी फायदेशीर