राज्यात दुष्काळाची तीव्रता वाढली:10 जिल्ह्यांतील 635 गावांना टँकरचा आधार, मराठवाड्यात सर्वाधिक टंचाई

राज्यातील अनेक भागांमध्ये दुष्काळाची तीव्रता वाढत असून पाणीटंचाईचे संकट अधिक गडद होत आहे. राज्यातील 10 जिल्ह्यांमधील 635 गावे आणि 2,447 वाड्यांना सध्या पाणीटंचाईचा सामना करावा लागत आहे. या भागांतील नागरिकांची पिण्याच्या पाण्याची गरज पूर्ण करण्यासाठी प्रशासनाकडून टँकरच्या माध्यमातून पाणीपुरवठा केला जात आहे. राज्यभरात सध्या 15 शासकीय आणि 768 खासगी अशा एकूण 783 टँकर्सद्वारे पाणी पोहोचवले जात आहे. मराठवाडा, पश्चिम महाराष्ट्र आणि उत्तर महाराष्ट्रातील अनेक जिल्ह्यांमध्ये टँकरवर अवलंबून असलेल्या गावांची संख्या लक्षणीय आहे. पाणीटंचाईचा सर्वाधिक फटका मराठवाड्याला बसत असल्याचे उपलब्ध आकडेवारीवरून दिसून येते. या विभागात एकूण 374 टँकर्सद्वारे पाणीपुरवठा सुरू आहे. छत्रपती संभाजीनगर आणि बीड जिल्ह्यांमध्ये सर्वाधिक टँकर्सची गरज भासत आहे. दुसरीकडे, पश्चिम महाराष्ट्रात 218 आणि उत्तर महाराष्ट्रात 176 टँकर्सच्या माध्यमातून नागरिकांना पाणी उपलब्ध करून दिले जात आहे. वाढत्या टंचाईमुळे अनेक गावांमधील नागरिकांना दैनंदिन वापरासाठी आणि पिण्याच्या पाण्यासाठी टँकरवर अवलंबून राहावे लागत आहे. छत्रपती संभाजीनगर, बीडमध्ये सर्वाधिक टँकर्स मराठवाड्यातील पाणीटंचाईची परिस्थिती चिंताजनक आहे. छत्रपती संभाजीनगर जिल्ह्यात सर्वाधिक 169 टँकर्सद्वारे पाणीपुरवठा सुरू आहे. त्याखालोखाल बीड जिल्ह्यात 166 टँकर्सच्या माध्यमातून पाणी पोहोचवले जात आहे. या दोन जिल्ह्यांतील टँकरची संख्या पाहता मराठवाड्यातील पाणीटंचाईची तीव्रता स्पष्ट होते. जालना जिल्ह्यात 29 टँकर्सद्वारे पाणीपुरवठा केला जात असून धाराशिव जिल्ह्यात 10 टँकर्स सुरू आहेत. ग्रामीण भागातील नागरिकांना नियमित पाणी उपलब्ध व्हावे, यासाठी टँकरच्या फेऱ्यांवर मोठा भर द्यावा लागत आहे. पाणीटंचाईग्रस्त गावांमध्ये पुरेसा पाणीपुरवठा करणे हे प्रशासनासमोर मोठे आव्हान ठरत आहे. उत्तर महाराष्ट्रात 176 टँकर्स सुरू उत्तर महाराष्ट्रातील गावांनाही पाणीटंचाईची झळ बसत आहे. या विभागात एकूण 176 टँकर्सद्वारे पाणीपुरवठा केला जात आहे. अहिल्यानगर जिल्ह्यात सर्वाधिक 161 टँकर्स कार्यरत आहेत. तर नाशिक जिल्ह्यात 15 टँकर्सच्या माध्यमातून पाणी पोहोचवले जात आहे. अहिल्यानगर जिल्ह्यातील टँकरची मोठी संख्या लक्षात घेता, तेथील पाणीटंचाईग्रस्त भागांना पाणी उपलब्ध करून देण्यासाठी प्रशासनाला सातत्याने प्रयत्न करावे लागत आहेत. टँकरद्वारे होणारा पाणीपुरवठा वेळेत आणि पुरेशा प्रमाणात होणे आवश्यक आहे. विशेषतः ग्रामीण भागातील कुटुंबांना पिण्याच्या पाण्यासाठी दूरवर भटकंती करावी लागू नये, यासाठी नियोजन महत्त्वाचे ठरत आहे. पश्चिम महाराष्ट्रात 218 टँकर्सद्वारे पाणीपुरवठा पश्चिम महाराष्ट्रातील अनेक भागांमध्येही पाणीटंचाईची परिस्थिती निर्माण झाली आहे. या विभागात एकूण 218 टँकर्सद्वारे पाणीपुरवठा सुरू आहे. सोलापूर जिल्ह्यात सर्वाधिक 143 टँकर्स कार्यरत आहेत. सांगली जिल्ह्यात 49, तर सातारा जिल्ह्यात 38 टँकर्सच्या माध्यमातून पाणीपुरवठा केला जात आहे. पुणे जिल्ह्यात 8 टँकर्सद्वारे पाणी पोहोचवले जात आहे. सोलापूर जिल्ह्यातील टँकरची संख्या तुलनेने अधिक असून, पाणीटंचाईग्रस्त भागांमध्ये पिण्याच्या पाण्याची व्यवस्था करण्यासाठी टँकरवर अवलंबून राहावे लागत आहे. सांगली आणि सातारा जिल्ह्यांमध्येही अनेक भागांत टँकरद्वारे पाणीपुरवठा सुरू आहे. त्यामुळे पश्चिम महाराष्ट्रातील पाणीटंचाईचे संकटही कायम असल्याचे चित्र आहे. 635 गावे आणि 2,447 वाड्यांमध्ये टंचाई राज्यातील 10 जिल्ह्यांमधील 635 गावे आणि 2,447 वाड्यांमध्ये पाणीटंचाई निर्माण झाली आहे. या भागांतील नागरिकांना पाणी उपलब्ध करून देण्यासाठी शासकीय आणि खासगी टँकर्सची मदत घेतली जात आहे. सध्या 15 शासकीय आणि 768 खासगी टँकर्स कार्यरत आहेत. खासगी टँकर्सची संख्या मोठी असल्याने पाणीपुरवठ्यासाठी प्रशासनाला त्यांच्यावरही अवलंबून राहावे लागत आहे. पाणीटंचाईमुळे ग्रामीण भागातील दैनंदिन जीवनावर परिणाम होण्याची शक्यता असते. पिण्याचे पाणी, स्वयंपाक आणि इतर घरगुती गरजांसाठी पाणी मिळवताना नागरिकांना अडचणींचा सामना करावा लागतो. अशा परिस्थितीत टँकरचे नियोजन, पाणीपुरवठ्याचे वेळापत्रक आणि उपलब्ध पाण्याचे योग्य वितरण महत्त्वाचे ठरते. पाणीटंचाईवर कायमस्वरूपी उपाययोजनांचे आव्हान टँकरच्या माध्यमातून तात्पुरता दिलासा मिळत असला, तरी पाणीटंचाईग्रस्त गावांना नियमित आणि शाश्वत पाणीपुरवठा उपलब्ध करून देणे आवश्यक आहे. स्थानिक पातळीवर उपलब्ध जलस्रोतांचे नियोजन, पाण्याचा काटकसरीने वापर आणि पाणीपुरवठा व्यवस्थेचे योग्य व्यवस्थापन यांना महत्त्व आहे. राज्यातील 10 जिल्ह्यांमध्ये शेकडो गावे आणि हजारो वाड्यांना टँकरचा आधार घ्यावा लागत असल्याने प्रशासनासमोर पाणीपुरवठा सुरळीत ठेवण्याचे आव्हान आहे. विशेषतः मराठवाड्यातील छत्रपती संभाजीनगर आणि बीड जिल्ह्यांतील परिस्थिती लक्षवेधी आहे. येत्या काळात पाणीटंचाईग्रस्त भागांमध्ये नागरिकांना पुरेसे पाणी मिळावे, यासाठी प्रशासनाच्या उपाययोजना किती प्रभावी ठरतात, याकडे लक्ष लागले आहे. हेही वाचा…. साखरेचा दर 50 रुपये किलो, इथेनॉलला 70 रुपये प्रतिलिटर द्या:मागण्या मान्य होईपर्यंत आंदोलन सुरूच, राजू शेट्टी ठाम साखरेची किमान विक्री किंमत प्रतिकिलो 50 रुपये आणि सी-हेवी मोलॅसिसपासून तयार होणाऱ्या इथेनॉलचा दर प्रतिलिटर 70 रुपये करण्याच्या मागणीवर स्वाभिमानी शेतकरी संघटनेचे अध्यक्ष आणि माजी खासदार राजू शेट्टी ठाम आहेत. या दोन प्रमुख मागण्यांवर निर्णय झाल्याशिवाय आंदोलन मागे घेणार नसल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले. महाराष्ट्र-कर्नाटक सीमेवरील कोगनोळी टोलनाक्यावर सुरू असलेल्या ऊस उत्पादक शेतकऱ्यांच्या आंदोलनस्थळी कोल्हापूरच्या प्रादेशिक साखर सहसंचालक उज्ज्वला पळसकर यांनी भेट देऊन शेट्टी यांच्याशी चर्चा केली. मात्र, महाराष्ट्र सरकारला जाग येण्यास उशीर झाल्याची टीका करत शेट्टी यांनी मागण्यांबाबत ठोस निर्णय घेण्याची भूमिका मांडली. सविस्तर वाचा…



Source link