2 मिनिटांपूर्वी
- कॉपी लिंक

जर तुम्हाला मुलीच्या शिक्षणासाठी आणि लग्नासाठी मोठा निधी जमा करायचा असेल, तर सुकन्या समृद्धी योजना तुमच्यासाठी उपयुक्त ठरू शकते. सध्या सरकार या योजनेवर वार्षिक 8.2% व्याज देत आहे.
या स्टोरीमध्ये आम्ही तुम्हाला थेट गणिताच्या मदतीने समजावून सांगणार आहोत की दरमहा ₹1,000, ₹5,000 किंवा ₹10,000 जमा केल्यास 21 वर्षांनंतर तुम्हाला किती लाख रुपये मिळतील. तसेच, खाते उघडण्याचे नियम, मध्येच पैसे काढण्याच्या अटी आणि करसवलतीशी संबंधित प्रत्येक महत्त्वाची माहिती…
दरमहा बचत केल्यास 21 वर्षांनंतर किती पैसे मिळतील?
| दर महिन्याची गुंतवणूक | 15 वर्षांत एकूण जमा | 21 वर्षांनंतर अंदाजे निधी |
| ₹250 | ₹45,000 | ₹1.39 लाख |
| ₹1,000 | ₹1.80 लाख | ₹5.55 लाख |
| ₹2,500 | ₹4.50 लाख | ₹13.87 लाख |
| ₹5,000 | ₹9 लाख | ₹27.73 लाख |
| ₹10,000 | ₹18 लाख | ₹55.46 लाख |
टीप: हे आकडे केवळ अंदाज आहेत. सरकार दर तीन महिन्यांनी व्याजदरांचा आढावा घेते, त्यामुळे 21 वर्षांनंतर मिळणारी प्रत्यक्ष रक्कम कमी किंवा जास्त असू शकते.
ही योजना कधी आणि का सुरू करण्यात आली होती?
पंतप्रधान मोदी यांनी ‘बेटी बचाओ, बेटी पढ़ाओ’ अभियानांतर्गत २२ जानेवारी २०१५ रोजी सुकन्या समृद्धी योजना सुरू केली होती. मुलींच्या भविष्यासाठी बचत करण्यास पालकांना प्रेरित करणे हा यामागचा उद्देश आहे. यामध्ये मुद्दल आणि व्याजाची हमी सरकार देते.
कोण आणि कुठे खाते उघडू शकतो?
भारतीय नागरिकत्व असलेल्या कोणत्याही मुलीच्या जन्मापासून ती १० वर्षांची होईपर्यंत तिचे पालक किंवा कायदेशीर पालक हे खाते उघडू शकतात. एका मुलीच्या नावावर फक्त एकच खाते उघडता येते आणि एका कुटुंबात जास्तीत जास्त दोन मुलींची खाती उघडता येतात.
हे खाते पोस्ट ऑफिस, सरकारी बँका आणि चार खासगी बँका—एचडीएफसी, ॲक्सिस, आयसीआयसीआय आणि आयडीबीआय बँकेत उघडता येते. देशात कुठेही बदली झाल्यास खाते तेथे हस्तांतरित करता येते. मुलगी १८ वर्षांची होईपर्यंत पालक हे खाते चालवतात आणि १८ वर्षे पूर्ण झाल्यानंतर आवश्यक कागदपत्रे जमा करून मुलगी स्वतःचे खाते हाताळू शकते.
खाते उघडण्यासाठी आवश्यक कागदपत्रे
- बँक किंवा पोस्ट ऑफिसकडून मिळणारा खाते उघडण्याचा फॉर्म
- मुलीचा जन्म दाखला
- आधार कार्ड किंवा आधार क्रमांक
- पॅन कार्ड किंवा फॉर्म-60
किती पैसे जमा करू शकता आणि व्याज कसे मिळते?
₹250 पासून हे खाते सुरू करता येते. त्यानंतर ₹50 च्या पटीत, जसे की 100, 500 रुपये, पैसे जमा करता येतात. एका वर्षात किमान ₹250 आणि जास्तीत जास्त ₹1.50 लाख जमा करण्याची मर्यादा आहे. खाते उघडल्यापासून 15 वर्षांपर्यंतच यामध्ये पैसे जमा करावे लागतात.
सरकार दर तिमाहीत व्याजदर निश्चित करते, जो सध्या वार्षिक 8.2% आहे. व्याजाची गणना दर महिन्याला केली जाते, मात्र ते प्रत्येक आर्थिक वर्षाच्या अखेरीस खात्यात जमा होते.
शिक्षणासाठी मध्येच पैसे कसे काढता येतात?
मुलगी 18 वर्षांची झाल्यावर किंवा दहावी उत्तीर्ण केल्यावर (यापैकी जे आधी होईल), तिच्या पुढील शिक्षणासाठी खात्यात जमा असलेल्या एकूण रकमेपैकी 50% पर्यंत रक्कम काढता येते।
यासाठी महाविद्यालयाचे किंवा संस्थेचे प्रवेशपत्र किंवा शुल्काची पावती सादर करावी लागेल। जितके शुल्क आहे, त्यापेक्षा जास्त रक्कम काढता येणार नाही। ही रक्कम एकरकमी किंवा वर्षातून एकदा हप्त्यांमध्ये (सलग 5 वर्षांपर्यंत) काढता येते।
खाते केव्हा परिपक्व होते आणि मुदतपूर्व बंद करण्याचे नियम
खाते उघडल्यापासून 21 वर्षांनी ते परिपक्व होते। 21 वर्षांनंतरही खाते बंद केले नाही, तर त्यावर पोस्ट ऑफिस बचत खात्याला मिळणाऱ्या व्याजाइतके व्याज मिळत राहते।
सुरुवातीच्या 5 वर्षांपर्यंत खाते बंद करता येत नाही। त्यानंतर केवळ दोन परिस्थितींमध्येच खाते मुदतपूर्व बंद करता येते:
- मुलीचे लग्न झाल्यावर: लग्नाच्या 1 महिना आधी किंवा लग्नानंतर 3 महिन्यांपर्यंत खाते बंद करता येते. यासाठी नोटरीकडून प्रमाणित केलेल्या स्टॅम्प पेपरवरील घोषणापत्र आणि लग्नाच्या दिवशी मुलीचे वय किमान 18 वर्षे असल्याचा पुरावा सादर करावा लागेल.
- खातेदाराचा मृत्यू झाल्यास: दुर्दैवाने मुलीचा मृत्यू झाल्यास मृत्यू प्रमाणपत्र जमा करून खाते त्वरित बंद करता येते आणि जमा रक्कम व त्यावरील व्याज पालकांना मिळते.
करामध्ये काय फायदा मिळतो?
या योजनेत गुंतवणूक केल्यास आयकराच्या कलम 80C अंतर्गत करसवलत मिळते. तसेच, यावर मिळणारे व्याज आणि 21 वर्षांनंतर मिळणारी संपूर्ण रक्कमही पूर्णपणे करमुक्त असते.