नवी मुंबईत देशातील पहिला समुद्राखालील रेल्वे बोगदा:7 किमी लांब, 35 मजली इमारतीइतक्या खोलीत धावणार बुलेट ट्रेन; जगातील सहावा प्रकल्प

नवी मुंबईतील सावली येथे देशातील पहिला समुद्री रेल्वे बोगदा बांधला जात आहे. या बोगद्यातून देशातील पहिली बुलेट ट्रेन धावणार आहे. बोगदा बांधण्याचे काम जमिनीपासून 114 मीटर खाली सुरू आहे, म्हणजेच 35 मजली उंच इमारत जेवढी उंच असते तेवढी खोली. समुद्राच्या आत बोगदा बांधण्याचा हा सहावा प्रकल्प आहे. जगात सर्वाधिक म्हणजे 2 समुद्री बोगदे जपानमध्ये आहेत. याशिवाय चीन आणि नॉर्वेमध्ये प्रत्येकी एक समुद्री बोगदा आहे. ब्रिटन आणि फ्रान्सदरम्यानही एक समुद्री बोगदा बांधण्यात आला आहे. 1,200 मजूर, 3,000 टन वजनाची अवजड यंत्रसामग्री, रात्रंदिवस काम सुरू तीव्र उष्णता आणि घुसमटलेल्या वातावरणात सुमारे 1,200 कामगार आणि अभियंते दिवस-रात्र या कामात व्यस्त आहेत. सावली ते शिळफाटा दरम्यान 4.8 किलोमीटर लांबीचा बोगदा आधीच तयार झाला आहे. आता समुद्राखाली 7 किलोमीटर लांबीचा बोगदा खोदला जात आहे. यासाठी 3,000 टन वजनाचे अवजड यंत्र सतत खोदकाम करत आहे. सामान्यतः मेट्रोच्या ये-जा करण्यासाठी दोन स्वतंत्र बोगदे बांधले जातात; मात्र येथे एका रुंद बोगद्यातून दोन्ही दिशांच्या बुलेट ट्रेन एकाच वेळी धावतील. समुद्राखाली ट्रेनचा वेग 180 ते 280 किलोमीटर प्रतितास असेल, तर बाहेर येताच ती ताशी 320 किलोमीटरची सर्वोच्च गती पकडेल. चीनकडून याच वर्षी मार्चमध्ये मिळालेले टीबीएम मुंबई-अहमदाबाद बुलेट ट्रेनच्या 21 किमी लांबीच्या बोगद्याचा सर्वात महत्त्वाचा भाग सावळी ते विक्रोळी (9.7 किमी) हा आहे. समुद्राखालील बोगदा हा याचाच मुख्य भाग आहे. यातील 7 किलोमीटरचा भाग पाण्याच्या वरच्या थरापासून 5 ते 8 मीटरपर्यंत पूर्णपणे खाली असेल. येथे आतापर्यंत 10% काम पूर्ण झाले आहे. काम उशिरा सुरू झाले, कारण टीबीएम चीनकडून याच मार्चमध्ये मिळाले. समुद्राखालील बोगदा 30 महिन्यांत तयार होण्याची अपेक्षा आहे. त्यानंतर बीकेसी ते विक्रोळी (4.8 किमी) हा मार्ग आहे. तो 20 महिन्यांत तयार होईल. तर सावळी ते शीलफाटा दरम्यानचा 4.8 किमी लांबीचा बोगदा तयार झाला आहे. पाण्याचा दाब आणि कंपन रोखणे हे मोठे आव्हान



Source link