यावर्षी सोलापूर जिल्ह्यात केवळ ५० टक्केच पाऊस झाल्यामुळे संपूर्ण जिल्ह्यात गंभीर दुष्काळी स्थिती निर्माण झाली आहे. पावसाअभावी खरीप पिके आधीच पूर्णपणे करपली असून, आता रब्बी हंगामही वाया जाण्याच्या मार्गावर आहे. या भीषण संकटाच्या पार्श्वभूमीवर, उजनी धरणातील पाणी आता केवळ पिण्यासाठी राखीव ठेवण्याचा महत्त्वपूर्ण निर्णय जिल्हा प्रशासनाने घेतला आहे. पाणीसाठा ८३ टक्क्यांवर आला आहे. त्यामुळे उद्यापासून उजनी धरणातून शेतीसाठी पाणी सोडणे पूर्णपणे बंद करण्यात येत असल्याचे जिल्हाधिकारी एस. कार्तिकेयन यांनी सांगितले. उजनी धरण सध्या ८३ टक्क्यांवर असले तरी पाण्याचा उपसा अत्यंत वेगाने होत आहे. १ सप्टेंबर रोजी उजनी धरणात ११७.१७ टीएमसी इतका साठा होता. त्यानंतर अवघ्या ४० दिवसांत (१० ऑक्टोबरपर्यंत) हा साठा १०८.४० टीएमसीवर आला आहे. म्हणजेच, या ४० दिवसांमध्ये ८.७७ टीएमसी पाणी उपसा झाला. ४४.२९ टीएमसी पाणी साठा धरणात उपलब्ध उजनी मुख्य कालवा, भीमा सीना जोड कालवा, उपसा सिंचन योजना, बॅक वॉटर, पिण्याचा पाणी पुरवठा, बाष्पीभवनाचा वेग वाढल्याने पाणी पातळी झपाट्याने घट्टू लागली आहे. मार्च – मार्च नंतर शेतीसाठी पाणी बंद होण्याची शक्यता आहे. सध्या उजनीत ४४.२९ टीएमसी उपयुक्त पाणीसाठा शिल्लक राहिला आहे. Q. उजनी धरण ८३ टक्के भरलेले असतानाही शेतीचे पाणी का थांबवावे लागले? A. उजनीतील पाणीसाठा सध्या ८३ टक्के असला तरी, अवघ्या ४० दिवसांत तब्बल ८.७७ टीएमसी पाण्याचा उपसा झाला आहे. जिल्ह्यात पाऊस कमी झाल्याने पाण्याचा वापर वाढला आहे. याच गतीने पाणी संपल्यास एप्रिल-मे महिन्यात पिण्याच्या पाण्याचा तीव्र तुटवडा निर्माण होईल. पुढील पावसाळ्यापर्यंत (जून २०२७) पाण्याचे योग्य नियोजन करण्यासाठी शिल्लक पाणी आताच पिण्यासाठी राखीव ठेवणे प्रशासनाला कायदेशीर आणि व्यावहारिकदृष्ट्या अनिवार्य झाले आहे. Q. या निर्णयाचा रब्बी हंगामावर नेमका काय परिणाम होईल? A. पावसाअभावी खरीप पिके आधीच जळाली आहेत. आता उजनीचे पाणी बंद झाल्याने रब्बी पिकांना (उदा. ज्वारी, हरभरा, गहू) सिंचन करता येणार नाही. परिणामी शेतकऱ्यांचे दुहेरी आर्थिक नुकसान होईल. सिंचनाअभावी चारा पिकेही घेता येणार नाहीत, ज्यामुळे जनावरांच्या चाऱ्याचा प्रश्न अत्यंत गंभीर बनेल आणि पशुपालक शेतकऱ्यांना मोठा आर्थिक फटका बसेल. Q. सामान्य नागरिक आणि शहरांसाठी हा निर्णय कसा महत्त्वाचा आहे? A. शेतीचे पाणी थांबवून ते पिण्यासाठी राखीव केल्यामुळे सोलापूर शहर आणि जिल्ह्यातील इतर गावे, नगरपालिका क्षेत्रे यांना उन्हाळ्यात पिण्याच्या पाण्यासाठी वणवण भटकावे लागणार नाही. उन्हाळ्याच्या तीव्र झळांमध्येही माणसांना पिण्याचे पाणी वर्षभर सुरळीत मिळत राहील, याची हमी या निर्णयामुळे मिळेल.
Source link
40 दिवसांत 8.77 टीएमसी उपसा:आजपासून उजनीचे पाणी शेतीस बंद, ऊस, केळी उत्पादक शेतकरी मोठ्या संकटात
