मराठवाडा साहित्य परिषद, शाखा नांदेड आणि डी. के. पाटील इन्स्टिट्यूट ऑफ फार्मसी, लोहा यांच्या संयुक्त विद्यमाने तिसरे जिल्हा मराठी साहित्य संमेलन शनिवार, 10 ऑक्टोबर 2026 रोजी लोहा येथे आयोजित करण्यात आले आहे. स्व. माजी खासदार भाई डॉ. केशवराव धोंडगे यां
.
सायाळ रोडवरील डी. के. पाटील इन्स्टिट्यूट ऑफ फार्मसीच्या परिसरात होणाऱ्या या संमेलनाच्या अध्यक्षस्थानी ज्येष्ठ साहित्यिक प्राचार्य डॉ. वि. ना. कदम राहणार आहेत. जिल्हा परिषदेचे मुख्य कार्यकारी अधिकारी महेश पाटील यांच्या हस्ते संमेलनाचे उद्घाटन होणार आहे. संमेलनाचे स्वागताध्यक्ष प्राचार्य डॉ. अजय क्षीरसागर यांनी पत्रकार परिषदेत ही माहिती दिली. यावेळी मराठवाडा साहित्य परिषदेच्या नांदेड शाखेचे अध्यक्ष बालाजी इबितदार, कार्यवाह प्रा. महेश मोरे, सहकार्यवाह राम तरटे, संस्थेचे अध्यक्ष दिगंबर क्षीरसागर आदी उपस्थित होते.
साहित्यिकांसह विविध क्षेत्रांतील मान्यवरांची उपस्थिती
या साहित्य संमेलनाला विशेष निमंत्रित म्हणून आमदार प्रतापराव पाटील चिखलीकर आणि आमदार आनंदराव पाटील बोंढारकर उपस्थित राहणार आहेत. तसेच अखिल भारतीय मराठी साहित्य महामंडळाचे सदस्य आणि ज्येष्ठ साहित्यिक देविदास फुलारी यांच्यासह साहित्य, शिक्षण, पत्रकारिता आणि सामाजिक क्षेत्रातील विविध मान्यवरांची उपस्थिती राहणार आहे.
संमेलनाच्या माध्यमातून साहित्याच्या विविध प्रवाहांवर चर्चा, कथा-कवितांचे सादरीकरण, साहित्यिकांच्या अनुभवांना उजाळा आणि नवोदित साहित्यिकांना व्यासपीठ मिळणार असल्याने साहित्यप्रेमींसाठी हा दिवस विशेष ठरणार आहे.
शिवाजी महाराजांच्या पुतळ्याजवळ ग्रंथपूजनाने कार्यक्रमाला सुरुवात
संमेलनाच्या कार्यक्रमांची सुरुवात सकाळी 8 वाजता होणार आहे. सायाळ रोड, लोहा चौक येथील छत्रपती शिवाजी महाराजांच्या पुतळ्याजवळ नगराध्यक्ष शरद पवार यांच्या हस्ते ग्रंथपूजन करण्यात येणार आहे.
यानंतर सकाळी 9 वाजता संमेलनस्थळी ग्रंथप्रदर्शनाचे उद्घाटन होईल. पत्रकार हरिहर धुतमल आणि पत्रकार बा. पू. गायखर यांच्या हस्ते हे उद्घाटन करण्यात येणार आहे. याचवेळी संतोष तळेगावे यांच्या साहित्यविश्वातील ‘माणिक-मोती’ या चित्रप्रदर्शनाचेही उद्घाटन होणार आहे.
सकाळी 10 वाजता मुख्य उद्घाटन सोहळा
सकाळी 10 वाजता ‘कैवल्य विचारपीठ’ येथे साहित्य संमेलनाचा मुख्य उद्घाटन सोहळा होणार आहे. या कार्यक्रमाला माजी संमेलनाध्यक्ष शंकर वाडेवाले, ज्येष्ठ कवयित्री डॉ. वृषाली किन्हाळकर, मसाप केंद्रीय कार्यकारिणी सदस्य संजीव कुलकर्णी, सहयोगी अधिष्ठाता डॉ. विजय माने, मसाप संमेलनाचे माजी अध्यक्ष डॉ. जगदीश कदम, ज्येष्ठ संपादक शंतनू डोईफोडे, ललित कला प्रतिष्ठानचे उपाध्यक्ष गजानन मुधोळ पाटील आणि शिक्षणाधिकारी माधव सलगर यांची प्रमुख उपस्थिती राहणार आहे.
साहित्याच्या विविध अंगांवर विचारमंथन करण्याबरोबरच बदलत्या सामाजिक परिस्थितीत साहित्याची भूमिका, नव्या पिढीतील वाचनसंस्कृती आणि मराठी भाषेच्या संवर्धनाबाबतही या संमेलनाच्या निमित्ताने विचारांची देवाणघेवाण होण्याची अपेक्षा आहे.
उद्योजक मारोतराव कळवे गुरुजी यांची प्रकट मुलाखत
दुपारी 1 वाजता प्रसिद्ध उद्योजक मारोतराव कळवे गुरुजी यांची प्रकट मुलाखत आयोजित करण्यात आली आहे. डॉ. पृथ्वीराज तौर आणि दिगंबर कदम हे त्यांची मुलाखत घेणार आहेत. त्यांच्या सामाजिक, शैक्षणिक आणि व्यावसायिक प्रवासातील विविध पैलू या मुलाखतीतून उलगडले जाणार आहेत.
कथाकथनातून रंगणार साहित्याचा आस्वाद
दुपारी 3 वाजता कथाकथनाचा कार्यक्रम आयोजित करण्यात आला आहे. प्रसिद्ध साहित्यिक आणि कथाकार डॉ. गणेशराज सोनाळे या कार्यक्रमाच्या अध्यक्षस्थानी राहणार आहेत. डॉ. शंकर विभूते, वीरभद्र मिरेवाड आणि प्रा. स्वाती कान्हेगावकर हे कथाकथन सादर करणार आहेत.
कथाकथनाच्या माध्यमातून ग्रामीण जीवन, सामाजिक वास्तव आणि मानवी भावविश्वाचे विविध पैलू रसिकांसमोर येणार असल्याने या कार्यक्रमालाही साहित्यप्रेमींची मोठी उपस्थिती अपेक्षित आहे.
सायंकाळी कविसंमेलन
दिवसभरातील साहित्यिक कार्यक्रमांची सांगता सायंकाळच्या कविसंमेलनाने होणार आहे. सायंकाळी 4 वाजता आयोजित करण्यात आलेल्या कविसंमेलनाच्या अध्यक्षस्थानी जगन शेळके राहणार आहेत. यावेळी विविध कवी आपल्या कविता सादर करणार असून, समकालीन सामाजिक प्रश्न, मानवी नातेसंबंध, ग्रामीण वास्तव आणि बदलत्या जीवनशैलीचे प्रतिबिंब कवितांमधून उमटणार आहे. संमेलनाच्या समारोप कार्यक्रमाला ज्येष्ठ साहित्यिक प्राचार्य डॉ. अशोक गवते पाटील उपस्थित राहणार आहेत.
आयोजनासाठी साहित्यिक आणि कार्यकर्त्यांची मेहनत
साहित्य संमेलनाच्या यशस्वी आयोजनासाठी स्वामी विवेकानंद ग्रामीण शिक्षण प्रसारक मंडळाचे सचिव अवधूत पाटील क्षीरसागर यांच्यासह मराठवाडा साहित्य परिषदेच्या नांदेड शाखेचे अध्यक्ष बालाजी इबितदार, उपाध्यक्ष दिगंबर कदम व श्रीनिवास मरस्के, कार्यवाह प्रा. महेश मोरे, सहकार्यवाह राम तरटे, कोषाध्यक्ष व्यंकटेश चौधरी तसेच कार्यकारिणी सदस्य डॉ. संजय जगताप, शेख निजाम गवंडगावकर, प्रा. धाराशिव शिराळे, प्रा. डॉ. ललिता बाकोरे-शिंदे, व्यंकटेश काटकर, अनुजा डोईफोडे, अॅड. विजयकुमार भोपी, अॅड. गजानन पिंपरखेडे आदी परिश्रम घेत आहेत.
साहित्य संमेलनाच्या माध्यमातून लोहा शहर आणि परिसरातील साहित्यप्रेमींना विविध साहित्यिकांशी संवाद साधण्याची आणि दर्जेदार साहित्यिक कार्यक्रमांचा अनुभव घेण्याची संधी उपलब्ध होणार आहे.
साहित्यप्रेमींना मोठ्या संख्येने उपस्थित राहण्याचे आवाहन
मराठी साहित्य, कविता आणि कथाकथनाची आवड असलेल्या रसिकांनी तसेच लेखक, कवी, विद्यार्थी आणि साहित्यप्रेमींनी या संमेलनाला मोठ्या संख्येने उपस्थित राहावे, असे आवाहन आयोजकांच्या वतीने करण्यात आले आहे.
दुष्काळग्रस्त शेतकऱ्यांसाठी निधी संकलन
या साहित्य संमेलनाला सामाजिक बांधिलकीची जोड देण्यात आली आहे. संमेलनादरम्यान दुष्काळग्रस्त शेतकऱ्यांसाठी निधी संकलित करण्यात येणार आहे. या निधीचा उपयोग आत्महत्याग्रस्त शेतकऱ्यांच्या पाल्यांच्या शिक्षणासाठी करण्यात येणार असल्याची माहिती स्वागताध्यक्ष डॉ. अजय क्षीरसागर आणि मसाप शाखाध्यक्ष बालाजी इबितदार यांनी पत्रकार परिषदेत दिली.
साहित्यिक उपक्रमासोबतच सामाजिक संवेदनशीलतेचा संदेश देणाऱ्या या उपक्रमातून शेतकरी कुटुंबातील विद्यार्थ्यांच्या शिक्षणाला मदतीचा हात देण्याचा प्रयत्न करण्यात येणार आहे.
