UP PET Exam 2026 Center Controversy; Jaunpur Prayagraj UPSSSC Aspirants

जौनपूरच्या सिद्धार्थ सिंह यांना PET (प्राथमिक पात्रता परीक्षा) देण्यासाठी 520 किमी दूर असलेल्या मैनपुरीला जावे लागणार आहे. परीक्षेसाठी त्यांना एक दिवस आधीच घरातून निघण्याची तयारी करावी लागत आहे.

प्रयागराजच्या मोहम्मद रहमान यांची अडचण याहूनही मोठी आहे. त्यांचे परीक्षा केंद्र 650 किमी दूर गाझियाबादमध्ये आले आहे.

ही केवळ दोन उमेदवारांची कहाणी नाही, तर PET देण्यासाठी जाणाऱ्या सुमारे 35 लाख तरुणांची व्यथा आहे. परीक्षा तयारीवर लक्ष केंद्रित करावे की प्रवासात लागणाऱ्या अतिरिक्त वेळेचा विचार करावा, यामुळे ते त्रस्त आहेत. कारण सर्वांची परीक्षा केंद्रे 500 ते 600 किमी दूर निश्चित करण्यात आली आहेत.

दैनिक भास्करने आयोगाचे अध्यक्ष सत्यनारायण साबत यांना याबाबत प्रश्न विचारले. त्यांनी सांगितले की, आयोग परीक्षेतील गैरप्रकार रोखण्यासाठी पावले उचलतो. परीक्षा केंद्रे आता ऑटोमेशनद्वारे निश्चित केली जातात. त्यामुळे यावेळी केंद्रे काहीशी दूर वाटप करण्यात आली आहेत.

परीक्षेची शहरे बदलता येतील का? याचे उत्तर आयोगाच्या अध्यक्षांनी दिले नाही.

PET-2026 परीक्षा 25, 30 ऑक्टोबर आणि 1 नोव्हेंबर रोजी होणार आहे. यात सुमारे 35 लाख उमेदवार सहभागी होतील. उत्तर प्रदेश अधीनस्थ सेवा चयन आयोगाच्या (UPSSSC) सरकारी नोकऱ्यांसाठी ही प्रारंभिक पात्रता परीक्षा उत्तीर्ण होणे आवश्यक आहे. त्यानंतरच उमेदवार गट-ब आणि गट-क पदांवरील भरतीसाठी अर्ज करू शकतात.

आयोगाने 12 ऑक्टोबर रोजी आपल्या वेबसाइटवर परीक्षा केंद्रे असलेल्या शहरांची माहिती दिली. त्यानंतर उमेदवारांचा संताप उसळला. अनेक विद्यार्थी सरकार आणि आयोगाकडे परीक्षा केंद्रे बदलण्याची मागणी करत आहेत. दूरवरच्या शहरांमध्ये केंद्र मिळाल्यामुळे परीक्षेच्या तयारीसोबतच प्रवासाची चिंताही वाढली आहे, असे त्यांचे म्हणणे आहे.

दैनिक भास्करने उमेदवारांशी संवाद साधला, तेव्हा काहींनी शेकडो किलोमीटरचे अंतर, तर काहींनी प्रवासानंतर होणाऱ्या थकव्याबद्दल चिंता व्यक्त केली.

प्रतापगढचे हिमांशू पांडे म्हणतात—PET परीक्षा उत्तीर्ण केल्याशिवाय आम्ही UPSSSC च्या नोकरीसाठी अर्ज करू शकत नाही. सध्या दररोज १८ तास अभ्यास करत आहोत. आता कळत आहे की परीक्षा केंद्र ४७० किलोमीटर दूर फिरोजाबाद येथे देण्यात आले आहे. तुम्हीच विचार करा, पूर्ण रात्र प्रवास केल्यानंतर मी केंद्रावर पोहोचू शकेन का? एवढा थकवा येईल की परीक्षेत काय लिहू शकेन?

हिमांशू सांगतात- प्रतापगढहून फिरोजाबादला जाण्यासाठी थेट बस-ट्रेन नाही.

असाच त्रास पीलीभीतच्या आर.के. मौर्य यांनाही झाला. ते म्हणतात की माझे परीक्षा केंद्र 240 किमी दूर बिजनौर येथे ठेवण्यात आले आहे. ट्रेनने गेल्यास 5 तास लागतात, त्यानंतर केंद्रापर्यंत पोहोचण्यासाठीची धावपळ वेगळीच. काही मिनिटेही उशीर झाला, तर परीक्षा केंद्रातून परत पाठवतात. आयोगाने आमच्या सोयीचा विचार केला नाही.

आरके मौर्य म्हणतात- पीलीभीतहून एकही ट्रेन बिजनौरला जात नाही. बरेली/मुरादाबादमार्गे जावे लागते.

परीक्षेला 10 दिवस बाकी, कन्फर्म सीट मिळत नाही

परीक्षेला आता केवळ 10 ते 15 दिवसांचा अवधी उरला आहे. उमेदवारांची तक्रार आहे की, 500-600 किमी दूर परीक्षा केंद्र असल्यामुळे ट्रेनमध्ये कन्फर्म तिकीट मिळत नाही. अनेक जिल्ह्यांसाठी थेट बस किंवा ट्रेनची सुविधाही नाही, त्यामुळे उमेदवारांना एक-दोन वेळा बस किंवा ट्रेन बदलावी लागेल. परीक्षा केंद्र दूर असल्यामुळे एक दिवस आधी पोहोचावे लागेल. ये-जा करण्याचे भाडे आणि राहण्याचा-खाण्याचा खर्च मिळून प्रत्येक विद्यार्थ्यावर 2 हजार रुपयांपर्यंतचा भार पडेल.

महिला उमेदवारांसमोर दुहेरी अडचण आहे, त्यांना घराबाहेर स्वतःला असुरक्षित वाटते. साहजिकच, त्यांना एका नातेवाईकाला सोबत घेऊन जावे लागेल. दोन जणांचे प्रवासभाडे, राहण्याचा आणि जेवणाचा खर्च मिळून ३,५०० ते ४,००० रुपयांपर्यंत पोहोचत आहे. त्यामुळे गरीब कुटुंबांतील मुलींना परीक्षा सोडण्यास भाग पाडले जात आहे.

२४ ऑक्टोबर रोजी प्रयागराजहून इटाव्याकडे जाणाऱ्या ट्रेनमध्ये स्लीपर क्लासच्या जागा रिकाम्या नाहीत.

‘फक्त स्क्रीनिंग टेस्टसाठी एवढी धावपळ का?’

प्रवेशपत्र जारी झाल्यापासूनच उमेदवार सोशल मीडियावर परीक्षा केंद्र बदलण्याची मागणी करत आहेत. त्यांचा युक्तिवाद आहे की PET ही केवळ गट-B आणि गट-C मधील सरकारी नोकऱ्यांसाठी (लेखपाल, कनिष्ठ सहाय्यक, VDO) घेतली जाणारी प्राथमिक छाननी परीक्षा आहे. ही अंतिम नोकरी देणारी परीक्षा नाही, त्यामुळे यासाठी उमेदवारांना एवढ्या दूर पाठवण्याचा काहीही अर्थ नाही.

PET 2026 च्या अधिसूचनेत स्पष्टपणे नमूद केले आहे की त्याचे स्कोअरकार्ड केवळ ३ वर्षांपर्यंत वैध राहील.

सिक्कीमच्या लोकसंख्येच्या ५ पट PET उमेदवार

तीन दिवस चालणारी ही परीक्षा दररोज दोन सत्रांत घेतली जाईल. आयोगाने राज्यातील 60 जिल्ह्यांमध्ये एकूण 1,372 केंद्रे उभारली आहेत. यावेळी विक्रमी 35 लाख 41 हजार 296 उमेदवारांनी अर्ज केला आहे. प्रत्येक सत्रात सरासरी 6 लाख आणि एका दिवसात सुमारे 12 लाख उमेदवार परीक्षा देण्यासाठी बाहेर पडतील. PET परीक्षा देणाऱ्या एकूण उमेदवारांची संख्या सिक्कीम राज्याच्या सुमारे 7 लाख लोकसंख्येपेक्षा जवळपास 5-6 पट अधिक आहे.

आयोगाचे अध्यक्ष म्हणाले- केंद्रांचे वाटप संगणकाद्वारे झाले आहे

आयोगाचे अध्यक्ष सत्यनारायण साबत म्हणतात- उत्तर प्रदेश हे एक मोठे राज्य आहे, जिथे एका टोकापासून दुसऱ्या टोकापर्यंतचे अंतर सुमारे 1,100 किलोमीटर आहे. 35 लाख उमेदवारांसाठी उपलब्ध केंद्रांचा विचार करून सर्वात योग्य व्यवस्था लागू करण्यात आली आहे. पूर्वांचलमधील बनारस, आझमगड, बलिया आणि जौनपूर या जिल्ह्यांमध्ये उमेदवारांची संख्या जास्त आहे. त्या तुलनेत परीक्षा केंद्रे कमी आहेत. दुसरीकडे, पश्चिम उत्तर प्रदेशात उमेदवार कमी आणि केंद्रे जास्त आहेत. त्यामुळे विद्यार्थ्यांच्या केंद्रांमध्ये गरजेनुसार बदल करण्यात आला आहे.

3 मुद्द्यांमध्ये समजून घ्या- कोणाला, कुठे आणि का मिळाले केंद्र

• दिव्यांग उमेदवार : शासनाच्या धोरणानुसार त्यांना सवलत देत गृह जिल्ह्यातच परीक्षा केंद्र देण्यात आले आहे.
• महिला उमेदवार : सुरक्षेचा विचार करून गृह जिल्ह्याबाहेर, मात्र त्यांच्या विभागातील दुसऱ्या शहरात परीक्षा केंद्र देण्यात आले आहे.
• पुरुष उमेदवार : दुसऱ्या विभागात परीक्षा केंद्रे देण्यात आली आहेत.