- Marathi News
- National
- President Murmu Confers Gallantry Awards | Rashtrapati Bhavan June 10 Current Affairs
54 मिनिटांपूर्वी
- कॉपी लिंक
आजच्या प्रमुख चालू घडामोडी, ज्या सरकारी नोकऱ्यांची तयारी करणाऱ्या विद्यार्थ्यांसाठी महत्त्वाच्या आहेत-
राष्ट्रीय (NATIONAL)
1. पंतप्रधान नरेंद्र मोदी सर्वात जास्त काळ कार्यकाळ पूर्ण करणारे नेते बनले
- 10 जून रोजी पंतप्रधान नरेंद्र मोदी देशाचे सर्वात जास्त काळ निवडून आलेले पंतप्रधान बनले.
- पंतप्रधान मोदींनी देशाचे पहिले पंतप्रधान जवाहरलाल नेहरूंचा विक्रम मोडला.
- पंतप्रधान नरेंद्र मोदींनी सलग 4,399 दिवसांचा कार्यकाळ पूर्ण केला आहे आणि जवाहरलाल नेहरूंचा 4,398 दिवसांचा विक्रम मोडला.
- नरेंद्र मोदींनी पहिल्यांदा 26 मे 2014 रोजी पंतप्रधानपदाची शपथ घेतली होती.
- यासोबतच इंदिरा गांधींनी 24 जानेवारी 1966 ते 24 मार्च 1977 पर्यंत सलग पंतप्रधान म्हणून काम केले होते आणि त्यांचा हा कार्यकाळ 4,077 दिवसांचा होता.
- पंतप्रधान मोदी 2001 मध्ये गुजरातचे मुख्यमंत्री बनले आणि 2014 मध्ये पंतप्रधानपदाची सूत्रे हाती घेण्यापूर्वीपर्यंत या पदावर होते.
नरेंद्र मोदी यांनी पहिल्यांदा 26 मे 2014 रोजी पंतप्रधानपदाची शपथ घेतली होती.
2. राष्ट्रपती द्रौपदी मुर्मू यांनी राष्ट्रपती भवनात शौर्य चक्र प्रदान केले
- 8 जून रोजी राष्ट्रपती द्रौपदी मुर्मू यांनी राष्ट्रपती भवनात संरक्षण अलंकरण समारंभात जवानांना आणि त्यांच्या कुटुंबियांना 7 कीर्ति चक्र, 15 वीर चक्र आणि 29 शौर्य चक्र प्रदान केले.
- या समारंभात पंतप्रधान नरेंद्र मोदी आणि संरक्षण मंत्री राजनाथ सिंह देखील उपस्थित होते. या शौर्य चक्रांमध्ये मरणोत्तर 2 कीर्ति चक्र, 3 वीर चक्र आणि 1 शौर्य चक्राचा समावेश आहे.
- ऑपरेशन सिंदूरमध्ये सहभागी असलेल्या भारतीय वायुसेनेचे ग्रुप कॅप्टन मनीष अरोरा यांनाही वीर चक्राने सन्मानित करण्यात आले आहे. त्यांना यापूर्वी शौर्य चक्रही मिळाले आहे.
- ग्रुप कॅप्टन मनीष यांनी सुखोई-30 एमकेआय लढाऊ विमान उडवताना पाकिस्तानमधील दहशतवादी तळांवर हवाई हल्ल्यात भाग घेतला होता.
- यासोबतच, LoC वर 3 दहशतवाद्यांना ठार करणाऱ्या लेफ्टनंट कर्नल नितेश भारती शुक्ला यांना शौर्य चक्राने सन्मानित करण्यात आले आहे.
- अरुणाचल प्रदेशच्या सीमावर्ती भागात लष्करी मोहिमेदरम्यान शौर्य दाखवणाऱ्या मेजर आदित्य प्रताप सिंह यांनाही शौर्य चक्राने सन्मानित करण्यात आले.
- छत्तीसगडमध्ये नक्षलविरोधी मोहिमेदरम्यान धैर्य दाखवणाऱ्या पोलीस अधिकारी लक्ष्मण केवट आणि रामेश्वर प्रसाद देशमुख यांनाही हा सन्मान मिळाला.
- भारतीय नौदलाच्या लेफ्टनंट कमांडर दिलना के. आणि रूपा ए. यांना नाविका सागर परिक्रमा-II मोहिमेअंतर्गत समुद्राच्या मार्गाने जगाची परिक्रमा पूर्ण केल्याबद्दल शौर्य चक्राने सन्मानित करण्यात आले.
- 4 राष्ट्रीय रायफल्सचे शहीद लान्स दफादार बलदेव चंद यांना मरणोत्तर शौर्य चक्राने सन्मानित करण्यात आले.
- राष्ट्रपती द्रौपदी मुर्मू यांनी संरक्षण अलंकरण समारंभात हा शौर्य पुरस्कार त्यांच्या पत्नीला आणि आईला प्रदान केला.
- 7 पॅरा (स्पेशल फोर्सेस) चे मेजर आशिष कुमार यांना शौर्य चक्राने सन्मानित करण्यात आले.
- नोव्हेंबर 2024 मध्ये जम्मू-काश्मीरमधील अनंतनाग येथे एका दहशतवादविरोधी मोहिमेदरम्यान त्यांनी ऑपरेशनचे नेतृत्व केले.
- छत्तीसगड पोलिसांचे इन्स्पेक्टर लक्ष्मण केवट आणि इन्स्पेक्टर रामेश्वर प्रसाद देशमुख यांना शौर्य चक्राने सन्मानित करण्यात आले.
- दोन्ही अधिकाऱ्यांनी 16 एप्रिल 2024 रोजी एका मोठ्या नक्षलविरोधी मोहिमेचे नेतृत्व केले होते.
- नक्षलवाद्यांच्या हल्ल्यादरम्यान त्यांनी तीन तासांपेक्षा जास्त काळ चाललेल्या चकमकीत आघाडी सांभाळली, जखमी जवानांना सुरक्षित बाहेर काढले आणि मोहीम यशस्वी केली.
शिपाई जंजाळ प्रवीण प्रभाकर यांच्या आईने राष्ट्रपती द्रौपदी मुर्मू यांच्या हस्ते कीर्ती चक्र स्वीकारले.
3. इंदूरमध्ये ब्रिक्स कृषी मंत्र्यांची बैठक सुरू झाली
- 9 जून रोजी मध्य प्रदेशातील इंदूर येथे ब्रिक्स BRICS कृषी मंत्र्यांची बैठक सुरू झाली. ही परिषद 13 जूनपर्यंत चालेल.
- या बैठकीत ब्रिक्स देश ब्राझील, रशिया, भारत, चीन आणि दक्षिण आफ्रिकेचे कृषी मंत्री सहभागी झाले.
- या परिषदेत अन्न सुरक्षा, कृषी नवोपक्रम, हवामान बदल, कृषी व्यापार आणि लहान शेतकऱ्यांवर चर्चा होईल.
- कृषी मंत्रालयाच्या मते, जगातील सुमारे 42% कृषी जमीन, 68% कृषी भूखंड आणि 42% अन्न उत्पादन ब्रिक्स देशांकडे आहे.
- या परिषदेत कृषी क्षेत्रात नवीन तंत्रज्ञान आणि नवोपक्रमांवर चर्चा केली जाईल. हवामान बदलाच्या काळात शेती कशी सुरक्षित करावी, यावर सत्रे आयोजित केली जातील.
- या परिषदेमध्ये लहान शेतकऱ्यांचे उत्पन्न वाढवण्यावर आणि त्यांना जागतिक बाजारपेठेशी जोडण्यावर भर दिला जाईल.
- संयुक्त निवेदनात अन्न सुरक्षा आणि पोषण, डिजिटल शेती आणि शेतीत स्मार्ट तंत्रज्ञानाचा वापर वाढवणे, कृषी नवोपक्रम, AI, मशीन लर्निंग आणि रोबोटिक्स आणि कृषी गुंतवणुकीवर संयुक्त निवेदन देखील सादर केले जाऊ शकते.
ही ब्रिक्सची १६ वी बैठक आहे, ज्यात २० हून अधिक देशांचे प्रतिनिधी सहभागी होत आहेत.
आंतरराष्ट्रीय (INTERNATIONAL) ४. एच-१बी व्हिसावरील १ लाख डॉलरच्या शुल्कावर अमेरिकन न्यायालयाने बंदी घातली
- 8 जून रोजी अमेरिकेत फेडरल कोर्टाने ट्रम्पच्या H-1B व्हिसावर 1 लाख डॉलर (सुमारे 95 लाख रुपये) शुल्क आकारण्याच्या धोरणाला रद्द केले आहे.
- बोस्टन कोर्टाने म्हटले की हे शुल्क नसून एक कर आहे आणि ते लागू करण्यासाठी राष्ट्रपतींची नव्हे तर संसदेची मंजुरी आवश्यक असते.
- ट्रम्पने सप्टेंबर 2025 मध्ये म्हटले होते की H-1B व्हिसावर परदेशी कर्मचाऱ्यांना नोकरी देणाऱ्या कंपन्यांना त्यांच्या प्रत्येक व्हिसासाठी 1 लाख डॉलर अतिरिक्त शुल्क द्यावे लागेल.
- त्यानंतर 20 राज्यांच्या ॲटर्नी जनरलने याला आव्हान दिले होते. आता कोर्टाच्या निर्णयाविरुद्ध ट्रम्प सरकार अपील करू शकते.
- H-1B हा एक गैर-स्थलांतरित व्हिसा आहे, ज्याच्या माध्यमातून अमेरिकन कंपन्या काही काळासाठी परदेशातून उच्च कुशल व्यावसायिकांना नोकरीवर ठेवू शकतात.
- पूर्वी H-1B व्हिसा अर्ज करताना कंपन्यांना सुमारे 2000 ते 5000 डॉलरपर्यंत शुल्क भरावे लागत होते.
- या व्हिसाचा सर्वाधिक वापर भारतीय IT आणि टेक व्यावसायिक करतात.
- परराष्ट्र मंत्री एस. जयशंकर यांनी याच वर्षी मे महिन्यात अमेरिकेचे परराष्ट्र मंत्री मार्को रुबिओ यांच्यासमोर H-1B व्हिसाचा मुद्दा उपस्थित केला होता.
- रुबिओ यांनी मान्य केले होते की नवीन इमिग्रेशन प्रणालीतील बदलांदरम्यान काही अडचणी आणि तणाव निर्माण होऊ शकतात.
H-1B व्हिसा
- H-1B व्हिसा एक नॉन-अग्रीमेंट व्हिसा आहे.
- H-1B व्हिसा विशेष तांत्रिक कौशल्य असलेल्या पदांवर परदेशी व्यावसायिकांना नियुक्त करण्यासाठी दिला जातो.
- H-1B व्हिसा आयटी आर्किटेक्ट आणि आरोग्य (हेल्थ) यांसारख्या व्यवसायातील लोकांसाठी जारी केला जातो.
- अमेरिका दरवर्षी 65,000 लोकांना H-1B व्हिसा देतो.
- H-1B व्हिसाची मुदत 3 वर्षांसाठी असते.
- गरज पडल्यास H-1B व्हिसा 3 वर्षांपर्यंत वाढवला जाऊ शकतो.
मिसलेनियस (MISCELLENEOUS)
5. संरक्षण मंत्रालयाने 250 मेगावॉटच्या सौर-BESS प्रकल्पाला मंजुरी दिली
- 9 जून रोजी संरक्षण मंत्री राजनाथ सिंह यांनी उत्तर प्रदेशातील सीतापूर येथे सैन्याच्या जमिनीवर पहिल्या मोठ्या प्रमाणावरच्या सौर ऊर्जा प्रकल्पाला मंजुरी दिली आहे.
- हा प्रकल्प 250 मेगावॅट (MW) क्षमतेच्या सौर ऊर्जा प्रकल्पात तयार केला जाईल.
- हा बॅटरी एनर्जी स्टोरेज सिस्टम (Battery Energy Storage System – BESS) सह विकसित केला जाईल.
- संरक्षण मंत्रालयाच्या मते, हा आपल्या प्रकारचा पहिला प्रकल्प आहे, ज्यात सैन्याच्या जमिनीवर BESS सह मोठ्या प्रमाणावर सौर ऊर्जा उत्पादन सुविधा सुरू केली जाईल.
- मंत्रालयाच्या मते, पडलेल्या सैन्याच्या जमिनीच्या (संरक्षण भूमी) चांगल्या वापराच्या आपल्या उपक्रमांतर्गत NTPC द्वारे हा प्रकल्प विकसित केला जाईल.
- ही मोहीम स्वच्छ ऊर्जा आणि शाश्वतता वाढवेल. तसेच यामुळे पारंपरिक ऊर्जा स्रोतांवरील अवलंबित्व कमी होईल.
- हा प्रकल्प संरक्षण संस्थांना अधिक मजबूत करणे आणि पारंपरिक विजेवरील अवलंबित्व कमी करणे हा आहे.
- बॅटरी ऊर्जा साठवण प्रणाली (BESS) अतिरिक्त सौर ऊर्जा साठवते आणि कमी व्होल्टेज असताना किंवा रात्रीच्या वेळी वीज उपलब्ध करून देण्यास मदत करते.
- हा प्रकल्प पूर्ण करण्यासाठी संरक्षण मंत्रालय, सेना मुख्यालय आणि संरक्षण मालमत्ता महासंचालनालय (DGDE) एकत्र मिळून काम करतील.
BESS प्रणाली ऊर्जा पुरवठा अधिक स्थिर बनवते.
आजचा इतिहास (10 जून)
- 1890 मध्ये ब्रिटिश सरकारने रविवार हा अधिकृतपणे साप्ताहिक सुट्टी म्हणून जाहीर केला. यापूर्वी आठवड्याचे सातही दिवस काम करावे लागत होते.
- 1986 मध्ये भारतीय क्रिकेट संघाने इंग्लंडच्या ऐतिहासिक लॉर्ड्स मैदानावर आपला पहिला कसोटी सामना जिंकला होता.
- कपिल देवच्या नेतृत्वाखाली भारताने हा सामना 5 गडी राखून जिंकला होता.
