अमेरिकेने रशिया आणि इराणकडून तेल खरेदीवर दिली जाणारी सूट थांबवण्याचा निर्णय घेतला आहे. अमेरिकेचे ट्रेझरी सेक्रेटरी स्कॉट बेसेंट यांनी बुधवारी सांगितले की, आम्ही रशियन तेलावर दिलेली सूट नूतनीकरण करणार नाही. यापूर्वी मंगळवारीच ट्रेझरी विभागाने इराणी तेलावर मिळणाऱ्या सवलतीवरही बंदी घातली होती. व्हाईट हाऊसच्या पत्रकार परिषदेदरम्यान पत्रकारांशी बोलताना बेसेंट म्हणाले की, आम्ही रशियन आणि इराणी तेलावर देशांना मिळत असलेले जनरल लायसन्स नूतनीकरण करणार नाही. ते म्हणाले की, ही सूट 11 मार्चपूर्वी समुद्रात असलेल्या आणि वापरल्या गेलेल्या तेल खेपांसाठी होती. त्यामुळे यापुढे कोणत्याही देशाला ही सवलत मिळणार नाही. अमेरिकेने 5 मार्च रोजी भारताला 30 दिवसांची विशेष सूट दिली होती, त्यानंतर युक्रेन युद्धामुळे लादलेल्या निर्बंधांनंतरही भारत रशियाकडून तेल खरेदी करत होता. ही सूट नंतर काही इतर देशांनाही देण्यात आली होती आणि 11 एप्रिल रोजी संपली. अमेरिकेने 30 दिवसांची सूट दिली होती मार्चमध्ये अमेरिका-इस्त्रायलच्या इराणसोबत सुरू असलेल्या युद्धामुळे जगभरात कच्च्या तेलाच्या किमती 100 डॉलरच्या वर गेल्या होत्या. यावर नियंत्रण मिळवण्यासाठी ट्रम्प प्रशासनाने इतर देशांनाही रशियाकडून तेल खरेदी करण्याची तात्पुरती परवानगी दिली होती. रशियाचे अनेक तेल टँकर समुद्रात अडकले आहेत. ही सूट फक्त 11 एप्रिलपर्यंत देण्यात आली होती. अमेरिकेचे ट्रेझरी सेक्रेटरी स्कॉट बेसेंट यांनी त्यावेळी सांगितले होते की, याचा उद्देश जगभरात तेलाचा पुरवठा वाढवणे हा आहे, जेणेकरून वाढत्या किमतींवर नियंत्रण मिळवता येईल. रशियाकडून तेल आयात दररोज 19 लाख बॅरलवर पोहोचली आपल्या कच्च्या तेलाच्या गरजांपैकी सुमारे 90% आयात करणाऱ्या भारताने गेल्या दोन महिन्यांत रशियन क्रूडच्या खरेदीत मोठी वाढ केली आहे. अमेरिका-इस्त्राईल आणि इराण यांच्यातील युद्धामुळे जागतिक बाजारात तेलाची टंचाई वाढली आहे, त्यामुळे भारतीय रिफायनर्स आता रशियाकडून अधिकाधिक तेल मिळवण्याचा प्रयत्न करत आहेत. इंटेलिजन्स फर्म केप्लरच्या आकडेवारीनुसार, मार्च महिन्यात रशियाकडून कच्च्या तेलाची आयात सरासरी 1.98 दशलक्ष म्हणजेच 19 लाख बॅरल प्रतिदिन (bpd) होती. जून 2023 नंतरची ही सर्वाधिक पातळी आहे. मात्र, एप्रिलमध्ये हा आकडा घसरून 1.57 दशलक्ष म्हणजेच 15.7 लाख बॅरल प्रतिदिन झाला आहे, परंतु तज्ज्ञांचे म्हणणे आहे की ही घट मागणीच्या कमतरतेमुळे नाही, तर नायरा एनर्जीच्या रिफायनरीमध्ये देखभालीसाठी केलेल्या शटडाउनमुळे झाली आहे. पुढील महिन्यापासून यात पुन्हा वाढ होण्याची अपेक्षा आहे.
भारत रशियन तेलावरील आपले अवलंबित्व कायम ठेवेल सिंगापूरस्थित सल्लागार संस्था ‘वांडा इनसाइट्स’च्या संस्थापक वंदना हरी यांचे म्हणणे आहे की, भारताला जेवढे रशियन तेल मिळू शकते, तेवढे सर्व खरेदी करण्याचा भारत प्रयत्न करत आहे. त्यांनी सांगितले की, जोपर्यंत पर्शियन गल्फमधून होणाऱ्या पुरवठ्यात अडचण राहील, तोपर्यंत भारत रशियन तेलावरील आपले अवलंबित्व कायम ठेवेल. खरेतर, अमेरिका आणि इस्रायलने इराणविरुद्ध केलेली लष्करी कारवाई आणि होर्मुझ मार्ग बंद झाल्यामुळे जगभरातील पुरवठा साखळी प्रभावित झाली आहे.
Source link
भारताला रशियन तेलावर अमेरिकन सवलत मिळणार नाही:यूएस ट्रेझरी सेक्रेटरी म्हणाले- जनरल परवाना नूतनीकरण होणार नाही; 11 एप्रिलपर्यंत दिलासा मिळाला होता
