नवी दिल्ली13 मिनिटांपूर्वी
- कॉपी लिंक

भारताच्या संरक्षण क्षेत्रातील स्वदेशीकरणाला आणि ‘आत्मनिर्भर भारत’ मोहिमेला आता आणखी मोठी गती मिळणार आहे. संरक्षण संशोधन आणि विकास संस्थेने (DRDO) विकसित केलेल्या अत्याधुनिक ‘हेल’ (HALE – हाय-अल्टिट्यूड, लाँग-एंड्युरन्स) मानवरहित विमानांमध्ये (UAV) प्रगत टर्बोप्रॉप इंजिन बसवण्याच्या दृष्टीने एक ऐतिहासिक पाऊल उचलण्यात आले आहे. यासाठी आघाडीची भारतीय कंपनी ‘भारत फोर्ज लिमिटेड’ आणि ‘आरटीएक्स’ (RTX) चा विभाग असलेली ‘प्रॅट अँड व्हिटनी कॅनडा’ या दोन कंपन्यांनी एकत्र येण्याची महत्त्वपूर्ण घोषणा केली आहे.
काय आहे नेमका करार?
भविष्यातील भारताच्या या स्वदेशी मानवरहित विमानांवर अत्याधुनिक टर्बोप्रॉप इंजिन बसवण्याच्या प्रक्रियेचे हे दोन्ही कंपन्या मिळून मूल्यांकन करतील. या सहकार्याअंतर्गत ‘प्रॅट अँड व्हिटनी कॅनडा’ ही कंपनी इंजिनची सुसंगतता, कार्यक्षमता आणि इन्स्टॉलेशनच्या गरजा तपासून बघेल. तर दुसरीकडे, ‘भारत फोर्ज’ आपल्या प्रगत अभियांत्रिकी, उत्पादन आणि एरोस्पेस प्रणालींमधील उत्कृष्ट क्षमतांचा वापर करून इंजिन आणि एअरफ्रेमच्या एकत्रीकरणाचे नेतृत्व करेल. यामध्ये इन्स्टॉलेशन डिझाईन आणि सिस्टीम इंटरफेसेसचाही समावेश असणार आहे.
संरक्षण सज्जता आणि ध्येय
या महत्त्वपूर्ण करारावर बोलताना भारत फोर्ज लिमिटेडचे उपाध्यक्ष आणि संयुक्त व्यवस्थापकीय संचालक अमित कल्याणी म्हणाले, “भारताच्या स्वदेशी एरोस्पेस आणि संरक्षण उत्पादन क्षमतांना चालना देण्यासाठी प्रॅट अँड व्हिटनी कॅनडासोबत सहयोग करताना आम्हाला अभिमान वाटतो. प्रॅट अँड व्हिटनीचे जागतिक स्तरावर सिद्ध झालेले प्रॉपल्शन तंत्रज्ञान आणि भारत फोर्जचे अभियांत्रिकी कौशल्य एकत्र जोडून, भारताची सामरिक आत्मनिर्भरता आणि संरक्षण सज्जता अधिक मजबूत करणे हेच आमचे मुख्य ध्येय आहे.”
दुसरीकडे, प्रॅट अँड व्हिटनीचे उपाध्यक्ष आणि कंट्री हेड आशिष सराफ यांनीही या कराराबाबत उत्साह व्यक्त केला. “भारत फोर्जसोबतचे हे सहकार्य भारताच्या एरोस्पेस क्षेत्रातील महत्त्वाकांक्षेला पाठिंबा देण्याच्या आमच्या वचनबद्धतेचे निदर्शक आहे. आमच्या टर्बोप्रॉप इंजिन्सकडे आव्हानात्मक परिस्थितींमध्येही अत्यंत विश्वासार्हतेने काम करण्याचा सिद्ध झालेला वारसा आहे, आणि भारताच्या या ‘हेल’ (HALE) कार्यक्रमाची नेमकी हीच प्रमुख गरज आहे,” असे सराफ म्हणाले.
काय आहेत HALE UAV ची वैशिष्ट्ये?
HALE (हाय-अल्टिट्यूड, लाँग-एंड्युरन्स) ही मानवरहित विमाने अत्यंत उंचावर आणि सलग अनेक तास (दीर्घकाळ) उड्डाण करण्यासाठी डिझाईन केलेली असतात. जमीन आणि सागरी क्षेत्रांच्या सीमांवर दीर्घकाळ पाळत ठेवणे, शत्रूच्या हालचालींवर बारीक लक्ष ठेवणे, गुप्तचर माहिती गोळा करणे आणि टेहळणी करण्यासाठी या UAV चा अत्यंत प्रभावीपणे वापर होतो. या नव्या प्रगत इंजिनच्या जोडणीमुळे भारताच्या या स्वदेशी विमानांची ताकद व पल्ला आणखी वाढणार आहे.