मान्सून कमकुवत करणाऱ्या सुपर अल निनोचा दुष्परिणाम आता खाण्यापिण्याच्या वस्तूंवर दिसू लागला आहे. गेल्या २० दिवसांत एक किलो साखर १०.१६%, दूध ६.१२%, डाळी ४.६८%, तर पीठ ६.६७% पर्यंत महाग झाले आहे. हवामान विभागाचे म्हणणे आहे की, डिसेंबरमध्ये सुपर अल निनोचा प्रभाव शिखरावर असेल. त्याचा परिणाम पुढील उन्हाळ्याच्या अखेरपर्यंत कायम राहू शकतो. म्हणजेच जून २०२७ पर्यंत पिकांच्या उत्पादनावर परिणाम होण्याची शक्यता अधिक आहे. खाण्यापिण्याच्या वस्तूंच्या वाढत्या किमती आणि हवामानाच्या अंदाजामुळे खाद्य उद्योगाची चिंता वाढली आहे. इंडियन पल्सेस अँड ग्रेन्स असोसिएशनचे अध्यक्ष बिमल कोठारी म्हणतात की, २०२७ मधील परिस्थितीबाबत आम्ही चिंतेत आहोत. महाराष्ट्र आणि कर्नाटकमधील दुष्काळाची स्थिती रब्बी हंगामातील हरभऱ्याच्या पिकासाठी आव्हान ठरू शकते. ऊसाचे पीकही प्रभावित होऊ शकते. श्री रेणुका शुगर्सचे संचालक अतुल चतुर्वेदी यांनी सोयाबीन आणि भुईमुगाच्या उत्पादनावर गंभीर संकट येण्याची शक्यता व्यक्त केली आहे. साखरेच्या मिल भावात 30% वाढ होण्याची शक्यता इंडियन फेडरेशन ऑफ ग्रेन एनर्जीचे दिलीप पाटील यांच्या मते, पुढील दोन वर्षे म्हणजेच आर्थिक वर्ष 2027-28 च्या अखेरपर्यंत साखरेचे उत्पादन आणि उपलब्धता या दोन्ही बाबी आव्हानात्मक राहू शकतात. सध्या साखरेचा मिल भाव 42 रुपये प्रति किलो आहे, तर किरकोळ बाजारात साखर 55 रुपयांपर्यंत विकली जात आहे. जून ते ऑक्टोबर 2027 दरम्यान मिल भावात 30% पर्यंत वाढ होऊ शकते. अल निनो म्हणजे काय आणि तो का येतो? प्रशांत महासागराच्या विषुववृत्तीय भागात समुद्री वारे कमकुवत होतात, तेव्हा दक्षिण अमेरिकेच्या किनाऱ्याजवळील पाणी असामान्यपणे गरम होऊ लागते. समुद्राचे पाणी गरम होण्याच्या या घटनेला अल निनो म्हणतात. यामुळे जागतिक वारे आणि ढगांच्या पद्धती बदलून जगभरातील हवामानाची घडी विस्कळीत होते. जलाशयांमध्ये गेल्या वर्षीपेक्षा 21% कमी पाणी ऑगस्टपर्यंत खरीप पेरणी 1.7% कमी होती. आयसीआरएच्या मते, पेरणीचे क्षेत्र 2% ने घटू शकते. कमी पाऊस, वाढते तापमान आणि अल निनोमुळे जमिनीतील ओलावा कमी झाला आहे. त्यामुळे उत्पादन घटेल. तज्ज्ञांच्या अंदाजानुसार, तांदळाचे उत्पादन 1 कोटी टनांनी घटून 14.4 कोटी टन राहू शकते. म्हणजेच गेल्या वर्षीच्या तुलनेत 6.5% कमी. रब्बीची पेरणी ऑक्टोबरपासून सुरू होईल. सुरुवातीच्या सिंचनासाठी पाण्याची उपलब्धता कमी आहे. उत्तर आणि दक्षिण भारतातील जलसाठ्यातील घट ही रब्बीसाठी जोखीम असल्याचे आयसीआरएने म्हटले आहे. गहू, हरभरा यांसारख्या पिकांवर दबाव वाढेल. १७८ प्रमुख जलाशयांमध्ये १३१.१७ अब्ज घनमीटर पाणी आहे. गेल्या वर्षीच्या तुलनेत ते २१% कमी आहे. यामुळे विजेवर दोन परिणाम होतील. पहिला, वीजपुरवठ्यात जलविद्युतचा वाटा घटण्याचा धोका आहे. दुसरा, विजेची मागणी वाढेल.
Source link
सुपर अल निनोमुळे 20 दिवसांत साखर 10% महाग:दूध आणि पीठ 6%; 2027 पर्यंत राहणार परिणाम; ऊसाचे पीकही प्रभावित
